Γιώργος Καραμπελιάς, «25 μαθήματα για την ελληνική ιστορία» Μέρος 23ο: 1974-1989 Θριαμβεύουσα Μεταπολίτευση & ο Α. Παπανδρέου!

🎙️(15/03/2026)

Η μεταπολιτευτική περίοδος, εξαιτίας της μακράς διάρκειάς της, μπορεί να χωριστεί σε τρεις χρονικά άνισες περιόδους: 1974-1989, 1990-2009 και 2009-2019.

Στην πρώτη, έως το 1989/1993, παρά την καταστροφή του 1974 στην Κύπρο, οι Έλληνες απολαμβάνουν τη νεοαποκτηθείσα αβασίλευτη δημοκρατία τους, την επέκταση των πολιτικών ελευθεριών του συνδικαλισμού και του κοινωνικού κράτους, καθώς και μια σχετική πνευματική ανάταση μετά την αυχμηρότητα των εφτά χρόνων της δικτατορίας, η οποία έμοιαζε να αποτελεί συνέχεια των κατακτήσεων της δεκαετίας του 1960. Άλλωστε, οι ίδιοι πρωταγωνιστές θα κυριαρχούν κατά την πρώτη μεταπολιτευτική περίοδο στο οικονομικό, πολιτικό, πνευματικό και πολιτιστικό στερέωμα της χώρας. Ο Στρατής Ανδρεάδης και ο Σταύρος Νιάρχος· ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και ο Γεώργιος Μαύρος, ο Ανδρέας Παπανδρέου και ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ο Ηλίας Ηλιού και ο Λεωνίδας Κύρκος· ο Οδυσσέας Ελύτης και ο Γιάννης Ρίτσος, ο Μίκης Θεοδωράκης και ο Μάνος Χατζιδάκις, ο Κ.Θ. Δημαράς και ο Νίκος Σβορώνος, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος και ο Διονύσης Σαββόπουλος…

Στη δεύτερη περίοδο, 1989/1993-2009, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης και του αδιεξόδου ενός κοινωνικού κράτους στηριγμένου στον δανεισμό, κυρίαρχο στοιχείο καθίσταται η εκχώρηση μεγάλου μέρους της οικονομικής και πολιτικής κυριαρχίας στις ενισχυόμενες δομές της Ευρωπαϊκής Ένωσης· αποφασιστικό ρόλο στη «διάσωση» της καταρρέουσας οικονομίας θα διαδραματίσουν άλλωστε οι ξένοι μετανάστες από την Ανατολική Ευρώπη και την Αλβανία που θα επιτρέψουν σχετικά υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Ενώ με την προσχώρηση στην ΟΝΕ, το 1990, και  την υιοθέτηση του ευρώ, το 2001, η Ελλάδα θα ολοκληρώσει τη μετάβαση σε ένα διακρατικό και διεθνικό ευρωπαϊκό σύστημα παγιώνοντας μία σχέση παρασιτικού χαρακτήρα με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τέλος, στην τρίτη περίοδο, εκείνη του 2009-2019, θα καταρρεύσει το παρασιτικό οικοδόμημα της ελληνικής οικονομίας και θα εκκενωθεί οριστικά η δυναμική της μεταπολίτευσης αποκαλύπτοντας στους Έλληνες το κρυμμένο μέχρι τότε βάθος και την έκταση της παρακμής του ελληνικού έθνους-κράτους. 

https://www.newshub.gr

Μας τιμάτε εαν κάνετε εγγραφή
στο κανάλι μας στο Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCgI7vd72xX-ZNWb_x7zzWJg
στη σελίδα μας στο facebook: https://www.facebook.com/newshub.gr
στη σελίδα μας στο twitter: https://twitter.com/NewshubG
στη σελίδα μας στο instagram: https://www.instagram.com/newshub.gr/
στη σελίδα μας στο Tik Tok: https://www.tiktok.com/@newshub.gr

Transcript

SPEAKER_01 0:00

Ο Καραπελιά 23η ιστορική ενότητα 1974 1989 η δραντεύουσα μεταπολίτευση και ο Άντρια Παπανορέβου. Κυρία Καραπελιά για το λόγο.

SPEAKER_00 0:16

Λοιπόν, όπω έχουμε μιλήσει και όπω έχουμε δείξει στι ⁇ προηγούμενε συζητήσει ⁇ μα ⁇ , η μεταπολίτευση αποτελεί μια νέα ιστορική φάση που κλείνει ουσιαστικά την μεφιλιακή πολιτική ιστορία τη χώρα. Διότι μέχρι και τη δικτατορία τη χούτα συνεχίζει έτσι το εφιλιακό καθεστώ τελευταία του έκφραση ήταν η δικτατορία, να παίζει βασικό ρόλο στην ελληνική πολιτική ζωή. Με τη μεταπολίτευση τελειώνει αυτή η ιστορία και τελειώνει και μια ολόκληρη βιολογική φάση τη ελληνική ιστορία, τη νεότερη ελληνική ιστορία. Αρχίζει ουσιαστικά αυτό που έχουμε ζήσει όλοι, ένα καθεστώ, το οποίο θέλοντα να απομακρυνθεί από τη δικτατορία και από το πατρίστρια οικογένεια, όπω συχνά αναφέρω, θεώρησε ότι θα έπρεπε να εξαφανίσουμε και την πατρίδα και τη χρυσικά και την οικογένεια τουλάχιστον ιδεωλογικά. Πάντω, μετά το 1974, ή μάλλον με την πτώση δικτατορία του 74 που γίνεται εξαιτία τη συμβολή στην Κύπρο. Και εδώ υπάρχει ένα ακόμα σημείο ότι ένα κομμάτι θέλει να ανάγει μάλλον την πτώση τη δικτατορία αποκλειστικά στο πολιτενίο και συσκοτίζει τη σημασία τη συμβολή στην Κύρο, η οποία ήταν και η βασική αφορμή και ατεία τη πτώση τη δικτατορία, διότι όχι μόνο δεν κατόρθωσε να υπερασπίσει στην Κύπρο, αλλά κατέρεψε ουσιαστικά στρατιωτικά το καθεστώ. Το νέο καθεστώ λοιπόν, που εκαθυνύεται με επεφαλή στον Κωνσταντίνου Καραμαλί, είναι ένα καθεστώ που προσπαθεί να περάσει ήπια από την παλιά στη νέα εξουσία. Γι' αυτό ο Καραμαίσταν ήταν έτσι η καλύτερα επιλεγμένη περίπτωση, γιατί είχε και σχέσει με το με μεγάλο κομμάτι και των αξιωματικών που ήταν και στη διάρκεια τη χούντα και μετά. Και άρα μπορούσε να διασφαλήσει διότι δεν έγινε η κατάρρευση, δεν έγινε με εσωτερική επανάσταση, έγινε μέσα από αλλαγή πολιτικού καθεστώ. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο πρόεδρο, ο μεταβατικό στην αρχή τη εκαθύρια κυβέρνηση Καραμαλί, μετά τον Ιούλιο του 1974, ήταν ο πρόεδρο τον οποίο είχε ο Ιωάννη πριν, ο κιζήκη. Άρα μιλάμε για μια βελούδια εφανάσταση, όπω συνέχει, που περνάμε στο νέο καθεστώ. Στη μεταποίτευση τα πράγματα πηγαίνουν προ την αριστερή κατεύθυνση ιδιολογικά, πράγμα το οποίο ο ανδρέο του Πανδρέου, που εμφανίζεται ω ⁇ ένα αντιστασιακό ⁇ , αλλά προερχόμενο ⁇ από μια μεγάλη πολιτική οικογένεια και ήδη σημαντικό πολιτικό πριν από το 1967, δημιουργεί το πασόκ που να γίνει στο σχολιστικό κίνημα, το οποίο βάζει δύο βασικέ κατευθύνσει. Πρώτο! Η Ελλάδα, έξω από το Νάτο, σε αντίθεση με τον Νάο, δεύτερο, στο εσωτερικό, δηλαδή πατριωτισμό και αντιπαλότερο με την Τουρκία, και στο εσωτερικό σοσιαλιστικά μέτρα, αν όχι σοσιαλιστικό καθεστώ, όπω έλεγα αρχικά. Έτσι, μέσα σε ένα κλίμα έντοριζοσπασμού Ξεκινάω παιργίε, για πρώτη φορά στη βιομηχανία, δημιουργούνται σωματία τα οποία δεν υπήρχαν, επεκτείνονται οι κοινωνικέ ασφαλίσει. Έχουμε δηλαδή μια τεράστια, δημιουργούνται νέοι θεσμοί και οργανισμοί. Η Ελλάδα την οποία ζούμε σήμερα, σε μεγάλο βαθμό, δημιουργείται αυτά τα πρώτα 10 χρόνια, μέχρι το 1985-86, τη μεταπολίτευση. Είναι η μεγάλη στιγμή των αλλαγών που δημιουργούν το νέο καθιστό. Δημιουργείται το εσύ, οι εξετάσει, περνάτε στο να σεπ, δεν παίνει κανεί διαφορετικά στο δημόσιο, άρα όλε οι μεταρρυθμίσει που γίνονται έχουν αφαιρε τι μεταπολίτε ⁇ . Γι' αυτό θα λέγαμε ότι μέχρι το 1989 η μεταπολίτευση έχει ένα θετικό πρόστιο παρότι έχει ένα τεράστιο αρνητικό. Ποιο είναι αυτό ότι οικονομικά κάνοντα ⁇ μία πολιτική ιδιαίτερα ο Παπαδρέο που ανεβαίνει στην εκποσία του 1981 και συνεχίζει να βρίσκεται ουσιαστικά το πασό εκτό από ένα μικρό διάλειμμα κυβέρνηση Κωνσταντίνου Μησοτάκι, βρίσκεται στην εξουσία μέχρι το 2004, μέχρι το 96 με τον Παπαδρέο και μετά με το ΣΥΡΙΖΑ. Άρα όλη αυτή η περίοδοση φραγίζεται από το πασόκ, το οποίο τι κάνει. Κάνει μία αναδιανομή, ενισχύει τα εκατότερα εισοδήματα, ενισχύει του μικρομασίου, όμω αυτό δεν γίνεται ενισχυοντα την παραγωγή, αλλά μέσα από δανεισμό. Με αποτέλεσμα η Ελλάδα που το 1980 περίπου είχε 20% εξωτερικού δανισμού, να φτάσει κοντά στα 100 το 1989 μέσα σε νέα χρόνια. Και ο πληθορισμό να είναι τεράστιο, είναι όλοι δεν έχουν ζήσει τι σήμενε πληθορισμό τότε που συχνά έφθανα σε πολύ υψηλά επίπεδα. Και άρα η αξία του νομίζματο του ελληνικού έπεφτε διαρκώ γιατί δεν υπήρχε σταθερό νόμισμα. Όλοι σήμερα έχουμε συνηθίσει με το ευρώ που έχει σταθερέ εισοτιμίε. Όμω δεν ήταν έτσι η γραφμή έπεφε διαρκώ η αξία τη, όπω αυτό που συμβαίνει σήμερα σε τέτοια έκταση, το που συμβαίνει σήμερα στην Τουρκία.

SPEAKER_01 7:50

Άρα, σε αυτό να μείνουμε λίγο. Ποια ήταν τα χαρακτηριστικά τη παραγωγή, δηλαδή ο πρωτογενή του μέρα, α πούμε, πόσο συμτέχει στο ΑΕΠ και κάτι ενδικτικό που είχε δείξει στο παρελθόν, α πούμε, οι αγροτικοί συνεταιρισμοί. Πώ ήταν στην αρχή, πώ ήταν στο τέλο, που είναι ενδικτικό.

SPEAKER_00 8:09

Ναι, χαρακτηριστικό είναι ότι, παραδείγματο, τον Πασό επέμβαση, υποτίθεται στου αγροτικού συνεταιρισμού στα εργατικά σωματία και σε τέτοιε μορφέ. Το αποτέλεσμα είναι ότι μέσα από του μηχανισμού του οποίου έφτιαξα, έγινε οι αγροτικοί συνεταιρισμοί ένα όργο διαφθορά, διελίθησαν ουσιαστικά οι αγροτική συνεταιρισμο, η αγροτική παραγωγή που το 1984 μέχρι το 84 η Ελλάδα ήταν πλεονασματική σε αγροτικά προϊόντα, δηλαδή είχαμε και πλεόνασμα μέσα των εξαγωγών. Α το 84 μέχρι το 2022 είναι ελληνικό, δηλαδή καταστρέφεται η αγροτική παραγωγή. Δεύτερο, τη μεγάλη βουτιά την κάνει η βιομηχανική παραγωγή. Μέχρι το 1980 η Ελλάδα είχε δημιουργήσει στα διακάση όλη την μεταβημητική περίοδο έναν ισχυρό σχετικά βιομηχανικό τομέα, με πάνω με 550.000 εργαζόμενου, ο οποίο ⁇ μέσα από τον ανταγωνισμό από την είσοδο στην ΕΟρική Ένωση μετά, επειδή δεν έγινε καμιά ποιοτική αναβάθμιση παραγωγή, δούλξε και η Ελλάδα πέρασε σε από βιομηχανίε. Με αποτέλεσμα, οι εργάτε τη βιομηχανία να φτάσουν σήμερα μόλι ⁇ 250.000 να έχει μειωθεί κατά πολύ το ποσοστό τη συμμετοχή του αγροτικού εισοδήματο που ήταν 10% 15% εκείνη περίοδο έπεσε στο 3 το 2009 και το βιομηχανικό προϊόντα, ο βιομηχανικό τομιά είχε περίπου 30% του εθνικού προϊόντα, περιλαμβάνοντα ⁇ και τα ορυχία, την οικοδομή κτλ. Σήμερα, παρότι υπάρχει μια σχετική ανάκαμψη, δεν έχει ούτε 15%. Δηλαδή η χώρα όλη αυτή την περίοδο παρασητοποιήθηκε και μεταβλήθηκε ουσιαστικά σε μια χώρα που ζει από τι ζωέ χρήματο από την Ευρωπαϊκή Ένωση, εξού και τα μεγάλα επιδώματα στον αγροτικό τομέα, ξέρουμε, πολύ καλά τι συνέβαινε, έτσι που διεύθυνα ουσιαστικά και του ίδιου του ⁇ παραγωγού, διότι εμφάνιζαν παραγωγή ανυπαρξη, όπω ⁇ έχει παλιότερα, ένα πράγμα γιατί επειδή μιλούσε το πασόκ για κοινωνικοποίηση. Μια κοινωνικοποίηση που πέτυχε το πασόκτη. Ήταν επιτυχημένη ότι κοινωνικοποίησε τη διαφορά. Με την έννοια ότι η διαφορά υπήρχε πολύ έντονα στην Ελλάδα, αλλά ήταν συγκεντρωμένη σε ορισμένα τμήματα. Από μετοχύλλομα που γίνεται με το πρόσχυμα του εκδημοκρατισμού στα διακώ, επεκτείνεται και καθώ οι κρατικέ δαπάνε ⁇ περνάει από το 20-25% που ήταν του Εθνικού εισοδήματο το 1980 στο 50% στη συνέχεια, ο δημόσιο τομέα από 300.000 απασχολούμεου θα φτάσει και θα περάσει το ένα εκατομμύριο, φτιάχνεται μια κατάσταση ενό ⁇ παρασυτικού οικονομικού μοντέλου που παρότη, όπω είπα, υπήρχαν θετικέ κατακτήσει. Συνικία στου θεσμού στι εκλογέ, καταργεί τη βασιλία κτλ. Μαζεύοντα στα διακώ τα αρνητικά όλο και περισσότερο, που ιδιαίτερα από την κατάρρευση τη χρηματιστήριου το 1999-2000, οδηγούν στην πτώση ουσιαστικά του εισοδήματο των μεσαίων στρωμάτων, αυξάνουν το δανισμό, δηλαδή ποιο έλλεινα μέχρι τη δεκαετία του 90 δανειζόταν για να φτιάξει πίτει. Κανένα. Ποιο σήμερα δεν δανίζεται για να φτιάξει πίτι. Σχεδόν κανένα πάλι. Άρα όλη αυτή η περίοδοση μεταβάλλον τον δανισμό στο κυρίαρχο στοιχείο. Αποτέλεσμα το 2009, όταν έρχεται η παγκόσμια κρίση, να καταρρεύσει όλο αυτό το μοντέλο με πάντα, και να όλο αυτό το παρασιτικό μοντέλο να μπει σε κρίση. Αυτή έτσι, αν θέλετε, τώρα τα λέω πάρα πολύ συνοπτικά.

SPEAKER_01 13:30

Έτσι αλλιώ έχει το γνωρίζει την φάση τη μεταβολή σε τρει ⁇ περίοδο, δηλαδή 1974-1910.

SPEAKER_00 13:40

1989, που στη θεωρώ την περίοδο που θα λέγαμε ότι έχει τα κύρια θετικά χαρακτηριστικά. Του 9890-91 μέχρι 2009, που είναι η παρασητική περίοδο, δηλαδή φτάνουν οι εξαγωγέ ⁇ να είναι το ένα τρίτο μόνο των εισαγωγών και φτάνουν οι αγρωτικέ εισαγωγέ το 2019 να είναι διπλάσει από τι εξαγωγέ ⁇ . Είναι η περίοδο που θα λέγαμε, η κατευσοχή παρασυχική που όλοι λέγαν ότι ζούμε μέχρι κουτάλια. Η κατάραση που ακολουθεί από το 2009 μέχρι το 2019, που είναι η περίοδο των μοιωνιών τη κατάραυση, που καταδεικνύ πόσο σαφρή ήταν η πολιτική που έλεγε ότι αρκεί να είμαστε ω παράσητο στην Ευρωπαϊκή Ένωση για να περνάμε καλά. Αποδείχθηκε ότι αν μία χώρα δεν έχει δική τη παραγωγή δικό τη υπόβαθρο και παραγωγικό και οικονομικό και δυνατότητα να έχει δικά τη φωνή, δεν είναι δυνατότητα ακόμα και σε μια οποιαδήποτε ένωση, όπω είναι η Ευρωπαϊκή, να τα βγάλει πέρα σε βάθο ⁇ χρόνου. Με αποτέλεσμα να έρθει ένα σόιμπ και μετά από το σώιμπλε να έρθει ο Εργογάν. Διότι αν είσαι καταρρεύσει οικονομικά είσαι παράσητο, αργά η γρήγορα θα έρθει κρίση και στο εξωτερικό πεδίο. Εξάλλω η λογική των κυβερνήσεων ιδιαίτερα από τη δεκαετία του 90 και μετά, ήταν ο εξερευνησμό τη Τουρκία, γίνονται ένα σύνολο από πράγματα το χειρότερο από τα οποία ήταν η αναστολή του Βέτο που είχε η Ελλάδα για την είσοδο τη Τουρκία στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ανασύλαμε το βέτο με αποτέλεσμα να ανοίξει η όρεξη στην Τουρκία να μπει και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, από όπου παίρνει τεράστια χρηματικά ποσά. Και γενικώ ⁇ είναι σαν να βάλαμε το λίγο μέσω ματρί, ενώ όταν μπήκαμε στην Ευρωπαϊκή ΕΟ, όπω λέγονταν τότε, το 1981, ο Καραμαλί από μια άποψη ότι μπαίνουμε στην ΕΟρ για να αντιμετωπίσουμε την τουρκική απειλή, η οποία όλα αυτά τα χρόνια μεγαλώνει κάναμε το ακριβώ αντίθετο. Ανοίξαμε τον δρόμο να μπει η Τουρκία του ευρωπαϊκού θεσμού, να βρει φίλου και συνάχου, όπω η Γερμανία, που είναι η ισχυρό ευρωπαϊκή χώρα, και να φτιαχτεί ένα αρνητικό κλίμα για τη χώρα μετά το 2009, το οποίο ήταν πάρα πολύ αρνητικό σε αυτήν την Ευρώπη. Ακριβώ γιατί καταστρέψαμε την εσωτερική παραγωγή. Αποδίχθηκε ότι όλο αυτό το μοντέλο, όπω κατέληξε τελικά, ήταν ένα μοντέλο που δεν ήταν βιώσιμο και γι' αυτό κατέφθασε.

SPEAKER_01 17:14

Οι επόμενε δύο εκπομπέ που είναι και τελευταίε, έχουν να κάνουμε αυτή την περίοδο και προμηνύεται μεγάλο το ενδιαφέρον. Κύριε Καλαπελιά, θα ήθελα να τι ευχαριστήσω θερμά. Και περιμένουμε τι επόμενε δύο εκπομπέ για να κλείσουμε. Σα ευχαριστώ πολύ.

SPEAKER_00 17:33

Και εγώ ευχαριστώ.