Τα podcasts του Newshub.gr

Δημήτρης Βεριώνης: Θάνατοι στη χούντα, τα γνωστά και άγνωστα θύματα 1967-1974

newshub.gr Season 5 Episode 326

Use Left/Right to seek, Home/End to jump to start or end. Hold shift to jump forward or backward.

0:00 | 34:30

Μια μαύρη επέτειος, η 21 Απριλίου, 59 χρόνια μετά το πραξικόπημα των συνταγματαρχών η ιστορική έρευνα φέρνει στο φως πιο τεκμηριωμένα και με λεπτομέρεια τα στοιχεία και τα πρόσωπα των θυμάτων του σκοτεινού αυταρχικού καθεστώτος.

Ο Δημήτρης Βεριώνης, ιστορικός ερευνητής και συγγραφέας του βιβλίου "Θάνατοι στη χούντα - Δολοφονίες, αντιδικτατορική δράση, ύποπτοι θάνατοι κατά την περίοδο 1967-1974" (εκδ. Τόπος) μίλησε στις "Αναλύσεις" του Newshub με τον Γιάννη Χαραλαμπίδη για τα θύματα της Απριλιανής δικτατορίας, τους νεκρούς από τη δράση του κράτους και του παρακράτους την περίοδο της χούντας, τόσο όσους είναι τεκμηριωμένα θύματα της χουντικής βίας, όσο και τους πολλούς "σιωπηλούς" νεκρούς που τα πραγματικά αίτια του θανάτου τους δεν εξιχνιάστηκαν ποτέ...

https://www.newshub.gr 

Μας τιμάτε εαν κάνετε εγγραφή
στο κανάλι μας στο Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCgI7vd72xX-ZNWb_x7zzWJg
στη σελίδα μας στο facebook: https://www.facebook.com/newshub.gr
στη σελίδα μας στο twitter: https://twitter.com/NewshubG
στη σελίδα μας στο  instagram: https://www.instagram.com/newshub.gr/
στη σελίδα μας στο Tik Tok:  https://www.tiktok.com/@newshub.gr

SPEAKER_02

Η ταπόκα στο New Subhία με το Γιάννη Χαλαμπή. Η 21η Απριλίου, 21 Απριλίου, μια ημέρα συνδεδεμένη με πολύ βαριέ μήμε τη άρεσε, μια σκοτεινή εποχή, μια περιόδεια στην οποία η χώρα μα πέρασε πραγματικά σε μια ιδιαίτερα σκοτεινή φάση. Μιλάμε για την περίοδο τη Απριλιανή δικτατορία, τη δικτατορία των σύνταγματαρχών, όπω συνήθω τη θυμόμαστε και αναφερόμαστε σε αυτήν. Τη δικτατορία που ξεκίνησε την 21η Απριλίου του 1967 και διήρκησε μέχρι τον Ιούλιο του 1974 με διάφορε μορφέ γιατί είχε διάφορε εσωτερικέ δικέ διαμορφώσει. Είναι μια περίοδο στην οποία η χώρα μα είπε στη πολλά, πολλά αρνητικά αποτελέσματα, πολύ αρνητικέ, πολλέ αρνητικέ επιπτώσει σε πλήσει του τομεί. Βεβαίω, μια περίοδο που έχει συμμαδευτεί και με ανθρώπινο αίμα και με το αίμα θυμάτων, τα οποία δεν είναι βέβαια ότι τα έχουμε πάτο πολύ σαφή στο μυαλό μα. Έχουμε την εικόνα του πολιτεχνίου και των θμάτων τη εξέγερση του πολιτευνίου, αλλά συνολικά δεν είναι ξεκαθαρισμένα στο μυαλό μα όλα αυτά το πώ, πώ, πού και γιατί σκοτώθηκαν από τι δυνάμει του κράτου και του παρακράτου τη δικτατορία. Θα κάνουμε μια συζήτηση εστιασμένη σε αυτό το θέμα με αφορμή την επέτειο τη 21η Απριλίου. Θα μιλήσουμε με τον Δημήτρη Βεριώνι, ιστορικό Ερευνητή συγγραφέα του βιβλίου Θάνατη στη Χούντα. Δολοφωνίε, αντιδικτατορική δράση ή από τη Θάνατη κατά την περίοδο 1967-1974. Ένα βιβλίο από τι εκδόσει τόπο σημαντικό, ιδιαίτερα, το οποίο παρελθόν θα έχουμε την ευκαιρία σε λίγε μέρε, 25 Απριλίου, να το παρουσιάζουμε εδώ στο Ηράκλειο, στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτη. Γεια σα, κυρία Βεργινη. Ευχαριστώ που έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε αυτή τη συζήτηση. Έχουμε στο μυαλό μα ότι υπάρχουν θύματα, υπάρχουν εκρίε στη διάρκεια τη δικτατορία, αλλά αμφάλω κατά πόσο έχουμε έτσι ξεκαθαρισμένα στο μυαλό μα. Και το δικό σα το βιβλίο δεν είναι απλά μια αναφορά σε αυτά τα θύματα, αλλά είναι μια πλήρηση αποκάλυση όλων πραγματικά των θμάτων τη απειλίανή δικτατορία, από την πρώτη τη μέρα μέχρι την τελευταία. Και ήθελα να ξεκινήσουμε τη συζήτησή μα ρωτώντα εάν μπορούμε να διαχωρήσουμε, να κατατάξουμε αυτά τα θύματα σε κάποιε γενικέ κατηγορίε, ανάλογα με το πώ κατέληξαν σε αυτή την κατάσταση.

SPEAKER_03

Καταρχά θα μου επιτρέψετε να ευχαριστήσω και εγώ για τη δυνατότητα που δίνεται να κάνουμε αυτή την ωραία κουβέντα αυτή τη δυσάρε τη μέρα, βέβαια. Είναι πολύ σημαντικό όπω ακριβώ λέτε το γεγονό ότι γνωρίζουμε για την ύπαρξη θυνών στην περίοδο εκεί την περίοδο εκείνη, αλλά δεν είναι ακριβώ σε αυτή τα όρια του τι εννοούμε θύματα ή εμπάσει περιπτώσει και πώ τι ήταν αυτή. Είναι λίγο ασαφέ όλο το ζήτημα αυτό. Στο βιβλίο μου αυτό που προσπάθησα να κάνω είναι να προσεγγίσω όσο πιο κοντά γίνεται η μα περιπτώσει, την πιθανότητα το να μπορέσουμε να καταγράψουμε όλε τι περιπτώσει θανάτων που σχετίζονται με την ιστορική αυτή περίοδο με την περίοδο τη χούντα. Και βέβαια υπάρχουν κατηγοριοποιήσει. Μία πρώτη α πούμε κατηγοριοποίηση είναι η νεκρή των πρώτων ημερών του πρακτικόπίματο. Όπου ναι, δεν γνωρίζουμε κάποιε περιπτώσει, αλλά δεν τι γνωρίζουμε.

SPEAKER_02

Νομίζω καταρχάσω ότι ελάχιστη γνωρίζουμε και σε πολύ μικρό βαθμό ότι υπήρχαν όντω νεκροί τι πρώτε ημέρε. Δηλαδή πραγματικά αυτό είναι κάτι το οποίο ελάχιστα έχει εμπεδοθεί στη γενική συνήθει.

SPEAKER_03

Επίσημα υπάρχουν δύο νεκροί την πρώτη μέρα του πρακτικοποιήματο, την 21η Απριλίου, και τι επόμενε τέσσερι ημέρε υπάρχουν άλλοι δύο νεκροί. Δεν τα ξέρουμε ίσω να υπάρχουν και άλλοι, και απλά αυτό να μην έχει καταγραφεί για πάρα πολλού λόγου, είναι πάρα πολλοί λόγοι για του οποίου δεν καταγράφισαν τότε ή αργότερα, τότε είναι μάλλον κατανοητό, αλλά αργότερα οι περιπτώσει των θανάτων. Είναι πολλά μπορώ να τα κουβιάσουμε αυτά. Απλά να πω ότι εκτό από του μικρό των πρώτων ημερών του βραξοπείματο, έχουμε συνολικά στην περίοδο τη δικτατορία τι περιπτώσει θανάτων στην πία αντιδικτατορική δράση, δηλαδή μικρού που του γνωρίζουμε, είναι σχεδόν όλου, όχι όλου, όπου ο θάνατοσ του ήταν είτε δολοφωνία, είτε αυτοκτονία διαμαρτυρία, για παράδειγμα, όπω το Γιοργά και στη Γένοβα, είτε κάτι άλλο, α πούμε, όπω συνεπεί μια αστυνομική επιχείρηση κλπ. Είναι κάποιοι θάνατοι λοιπόν αυτή. Υπάρχουν οι εντελώ επίσημοι και εντελώ άγνωστοι, αποσιοποιημένοι, θα έλεγα, νεκροί του βασιλικού αντιπραξικό πήματο. Αυτό τώρα είναι μια περίπτωση.

SPEAKER_02

Το βασιλικό κίνημα του Δεκεμβρίου του 1967. Ήταν κάτι το οποίο μου έκανε μεγάλη τύποση. Παρά το γεγονό ότι έχω διαβάσει γι' αυτό, δεν είχα συγκρατήσει ότι υπάρχουν νεκροί στη διάρκεια του βασιλικού πρακτικόποιου, του αντικοινείματο τέλο πάντων όπω λέγονταν τότε.

SPEAKER_03

Μα είναι φοβερό, γιατί ενώ είναι επίσημε περιπτώσει τνάτο και μάλιστα σε μάχε, όχι δηλαδή η αυτοκτονίε ή κάτι άλλο, είναι σε μάχε μεταξύ των δύο αντιπάλων στρατοπέδων τότε. Παρόλα αυτά, έχουν αποσιοποιηθεί εντελώ από την ελληνική ιστορία πιθανότητα γιατί το συγκεκριμένο συγκεκριμένο αυτό γεγονό δεν εξυπηρετή καθόλου το αφύγμα τη μια άλλη πλευρά.

SPEAKER_02

Η αλήθεια είναι ότι επειδή ήταν μια ενέργεια η οποία εμπνεύθηκε και υλοποιήθηκε από τον τότε Βασιλιά Κωνσταντίνο και την στενή ομάδα συνεργατών του ανατέρων και ανωτάτων αξιωματικών μέσα στο στρετεύμα. Βεβαίω από του χουντικού έπρεπε να καταπνηγεί, να μην μαθευτεί όσο είναι δυνατόν ότι υπήρχαν και νεκροί στι τάξει του στρατεύματο και από την άλλη και μετά την αποκατάσταση τη δημοκρατία ήταν μια υπόθεση τώρα αυτή το κίνημα του Βασιλιά, που δεν πολυβόλευε συνολικά το ευρύτερο αφύγημα αποκατάσταση τη δημοκρατία για να είμαστε.

SPEAKER_03

Έτσι, Κρίνο και εγώ και αν δεν με απατά η μνήμη μου, δεν έχει καταγραφεί ούτε στη βιβλιογραφία, ούτε μέχρι πολύ πρόσφατα στην αθολλαφία, αλλά και πάλι χωρί να γνωρίζουν πολλά. Εγώ τώρα κανένα σε βάθο για τι συγκεκριμένε περιπτώσει, πήρα συνεντέξει από συγγενεί ⁇ , υπάρχει φωτογραφικό υλικό. Υπάρχουν πάρα πράγματα.

SPEAKER_02

Ναι, ναι, για του περισσότερου από του νερού που έχετε καταγράψει, υπάρχει και η φωτογραφία του. Μέσα βεβαίω πέραν όλων των λεπτομεριών που ανάλογα με την περίπτωση έχετε καταφέρει να αντιλήσετε.

SPEAKER_03

Είναι πολύ σημαντικό για μένα, επειδή ακριβώ το βιβλίο μου είναι ανθρωποκεντρ. Και από αυτή την έννοια με ενδιαφέρει να δείξω ποιο ήταν ο άνθρωπο, ποια ήταν η ζωή του ο κάθε άνθρωπο από αυτού.

SPEAKER_02

Ναι, γιατί ο καθένα ήταν ένα πρόσωπο. Αυτό πραγματικά μου κάνειση ότι οι άνθρωποι αυτοί που μπορεί να του, ακόμα και για του μεκρού τη εξέγιση του πολιτευνείου που είναι οι πιο γνωστοί και προεβλημένοι από όλου όσοι έχασαν τη ζωή του στην περίοδο τη δικτατορία. Ακόμα και αυτού του ανθρώπου λέμε, η νικητή του πολιτεχνίου και ποτέ δεν έχουμε μία εικόνα ποιο είναι αυτοί οι άνθρωποι. Δηλαδή ελάχιστε γνωρίζουν ποιο είναι αυτοί οι άνθρωποι ότι είχαν και αυτή τη δική του προσωπικότητα και πώ βρέθηκαν σε αυτή την είτε υθελημένα είτε και τυχαία σε κάποιε περιπτώσει.

SPEAKER_03

Ακριβώ, και ξέρετε εδώ είναι ένα άλλο μεγάλο ζήτημα που εγγύαται. Δηλαδή, όταν δίνουν ένα αριθμό ή απλά ένα ονοματεκό σε κάποιου μεκρού, δηλαδή ήταν 24 φορητή του πολιτευνείου, είτε ήταν ο κομμινό, ο Μηρογιά κλπ. Λέμε κάποια ονόματα. Με τη μία, αυτό που σκέφτεται ένα άνθρωπο, είναι ένα μεκρό, ένα θύμα πάνω παρακάτω. Όμω, πίσω από τον κομμινό κρύβεται ο Διομίδη. Κρύβεται το παιδί των 17 χρονών και πρέπει να σκύψουμε να δούμε ποιο ήταν αυτό ο άνθρωπο, ποιο ήταν ο μηχανή Μυρογάνη, ποιο ήταν ο Ανδρέο Κούμπο, ποιο ήταν ο κάθε ένα από αυτού του ανθρώπου. Ή γιατί ξέρετε, όταν αφαιρούμε την ύπαρξη, μάλλον περιορίζουμε την ανθρώπινη ύπαρξη μέσα σε ένα συνολικό αριθμό ή αν θέλετε σε κάτι απρόσωπο, τότε ξεχνάμε ότι δεν είναι μόνο νερό που φεύγει. Είναι οι άνθρωποι που μένουν πίσω που ζουν με την απόλυση που η ζωή του χωρίζεται σε ένα πριν και ένα μετά το θάνατο του προφυλλού του.

SPEAKER_02

Είναι αυτό που λέμε από προσωποίηση, αποπρωποιούμε τα θύματα στην πραγματικότητα. Δηλαδή, σαν ένα ψυχρό αστυνομικό ανακινοθέ, αλλά στην πραγματικότητα έχετε πάρα πολύ δίκιο που το λέει αυτό. Έχουμε και η υποχρέωση πλέον να σκύψουμε πάνω από τα πρόσωπα αυτά και είναι πραγματικά σημαντικό.

SPEAKER_03

Ξέρετε, κάτι που πολύ συχνά ακούγεται ω μια προσέγγιση του δικτατορικού καθεστώτο στην Ελλάδα είναι ότι εντάξει δεν υπήρχε τόσο συκρί όσοι ήταν στη χιλίου ή στην Αργεντινή.

SPEAKER_02

Σωστά, ναι, βέβαια. Αυτό λέγεται κατακόρ.

SPEAKER_03

Ξέρετε όμω είναι το εξή, ότι πρώτον η δικά μα η δικτατορία κράτησε πολύ λιγότερο από και αυτέ ένα το χαρακτηριστικό. Και δεύτερον, αν πάμε στην οικογένεια, κάποιο που σκοτώθηκε στο πολιτευνείο, κάποιο που δολοφωνήθηκε από άλλε συνθήκε ή οτιδήποτε. Και του πούμε ότι εντάξει, είμαστε λιγότεροι μην άτε τόσο πολύ. Δηλαδή, καταλαβαίνετε είναι. Ναι, αυτό.

SPEAKER_02

Βέβαια, βέβαια, ναι, ναι.

SPEAKER_03

Πρέπει να δούμε να έχουμε αυτά τα αντανακλαστικά τη ευεσκισία που χρειάζεται για να δούμε πραγματικά από πίσω τι κρύβεται. Και εκεί κρύβεται από πίσω είναι άνθρωποι που καταστράφηκε στη ζωή του, άνθρωποι που δεν πραγματονει τα όνειρά του. Δεν είχαν κάτι δυνατότητα, αν θέλετε, αυτό που λέω συχνά να αποτύχουν, να προδώσουν τα όνειρά του. Δεν είχαν καμιά δυνατότητα. Είναι να φτάσουν εν τέλει και στην ηλικία μου ή στην ηλικία σα ή περισσότεροι από αυτού. Είναι πολύ σημαντικό λοιπόν να του δούμε ω ανθρώπουου, ω προσωπικότητε, να προσπαθήσουν να του δούμε τρειδιάστατου, όχι διδιάστατου, όπω επιφυλάξει μια πλοία αναφορά του ονόματο ή μια αριθμιτική καταγραφή. Αλλά επιτρέπετε μου να συνεχίσω την κατηγοριοποίηση των. Συνώμη που διακοψαν. Όχι και εγώ έκανα μια παράκτη. Υπάρχουν λοιπόν, μια άλλη κατηγορία είναι η μεκρή του πολιτεχνίου, η γνωστική και επίσημη νεκρή. Υπάρχουν όμω και η θάνατη μετά το πολιτεχνεί.

SPEAKER_02

Εντιστοιχό γι' αυτό.

SPEAKER_03

Αμέσω επόμενο διάστημα που καταγράφονται κάποιε περιπτώσει θανάτων, δωφωνιών ή πιθανών δολοφωνιών. και υπάρχουν και οι νεκροί οι οποίοι είναι συνεπεία του τραυματισμού στο πολυτεχνείο, που είναι κάτι πολύ σημαντικό. Επίση, στο βιβλίο προσπαθώ να διερευνήσω τι λίτε των πιθανολογούμενων ονομάτων, γιατί έχουν κυκλοφορήσει λίστε με πάρα πολλά ονόματα. Πέρα από τα γνωστά και επίσημα που έχει καταδείξει και η έρευνα του Εθνικού ιδρύματο Ερευνών που έχει κάνει ο Λονήσο καλλιεργητάκι και εξαιρετική έρευνα. Προσπαθώ να δω και τι γίνεται πίσω από τα αθλημολογούμενα ονόματα. Κατά πόσο αυτά έχουν μια βάση και υπάρχουν κάποια συμπεράσματα σε κάποιε περιπτώσει. Επίση, εκτό από αυτό, ξέρετε νεκρή αστυνομική. Υπάρχουν ενεκρε τι ένοκλέσει. Γι' όσο και αν φαίνεται παράξενο, υπάρχουν αυτά τα πράγματα και μάλιστα αρκετέ περιπτώσει.

SPEAKER_02

Τέλει οι περιπτώσει τώρα ναι, γιατί προξενεί εξαιρετικό ενδιαφέρον αυτό. Επειδή κι εγώ ω ιστορικό τέλο πάντων έχω το μικρόβιο. Και συνήθω, η διαστροφή τη επιστημονική ιδιότητα με οφεί στα πιο περίεργα σημεία τη ιστορική έρευνα να προσπαθούν να πάρει φρύσω. Αυτό τώρα το στοιχείο ότι υπάρχουν νεκροί στα σώματα ασφαλεία και στι όπλε δυνάμει κεντρίζουν το ενδιαφέρον πολλαπλά.

SPEAKER_03

Και, πιστεύω, ξέρετε αυτό το παράξενο που υπάρχει με αυτά τα πολιταρχικά καθεστώτα. Κρίνουν ότι αυτοδίκα όλοι οι ομότεχνοι, οι ασκόνται στο ίδιο επάγγελμα με αυτό.

SPEAKER_02

Ναι, η ένωση που λέμε σήμερα. Η υπηρεσία.

SPEAKER_03

Θα πρέπει να είναι αυτοδίκηα μαζί του. Δηλαδή θα πρέπει, ο στρατιωτικό να είναι οπωσδήποτε ο χοντρό στρατιωτικό. Υπάρχουν όμω δημοκρατική στρατιωτική τουλάχιστον για τα δεδομένα τη εποχή δημοκρατική. Δηλαδή, προφανώ το στρατό δεν θα μπορούσε να είναι κάποιο. Αριστερό. Αλλά θα μπορούσε να είναι κάποιο κεντρό. Ή θα μπορούσε να είναι κάποιο δεξιό που δεν είναι όμω κοντικό.

SPEAKER_02

Και γι' αυτό έχουμε και από τι περιπτώσει των βασανιστέντων, οι πιο χαρακτηριστική είναι ο σπίτι μου στα κλί, α πούμε, ο οποίο βασανίστηκε ίσω περισσότερο από πολλού, επειδή ήταν αξιωματικό του στρατού.

SPEAKER_03

Ακριβώ αυτό που λέτε και είναι πάρα πολύ εύστω η παρατήρηση. Αυτό ακριβώ συμβαίνει. Βασανίστηκαν αυτοί οι άνθρωποι το ίδιο αν όχι περισσότερο με του άλλου. Διότι το τότε καθεστώ ήταν εκδηκτική απέναντι του. Δηλαδή, αν διαβάσουμε το 110 μέρε στην εισάγου που είναι το μήνυμα του εξωτερικού η καταγραφή, το ημερολόγιό του των βασανιστηρίων δεν διαφέρει σε τίποτα τουλάχιστον δεν διαφέρει σε τίποτα από του βασανισμού που γνώρισαν οι άλλοι υπόλοιποι πολίτε. Είναι γιατί λειτουργεί εκδικητικά το καθεστώ τότε. Για του αστυνομικού πάλι λίγη αστυνομική και είναι κυρίω ύποπτε περιπτώσει θανάτων. Δεν είναι ακριβώ εξακριβομένε δολοφωνίε, αλλά είναι πάρα πολλά χαρακτηριστικά. Αυτό είναι και ένα πολύ μεγάλο, ξέρετε κεφάλαι ω το βιβλίο, υποκάλια. Δηλαδή υπάρχουν περιπτώσει ύποπτον μέσα σε εισαγωγικά θανάτων, δηλαδή περιπτώσει όπου καταγράφησαν ω αυτοκτονίε, ω αυτοκυνηστικά δυστυχήματα, ω ξαφνικέ αστίνε.

SPEAKER_02

Παραπέμνουν σε πρακτικέ που γνωρίζουμε ότι χρησιμοποιούνταν. Δηλαδή θα το πετάξουμε από την ταράτσα, θα το πετάξουμε από το αυτοκίνητο ενώ τρέχει, τέτοια πράγματα που γνωρίζουμε ότι ήταν πρακτικέ των δυνάμερων καταστολή και των οργάνων που προχωρούσαν σε βασανισμού και ανακρίσει.

SPEAKER_03

Ξέρετε, οι οικογένειε των φανότων τι κατίγυλαν αυτέ τι περιπτώσει, δηλαδή δεν είναι ένα δικό μου συμπέρα να βρίσκω έναν θάνατο και λέω αυτό θα είναι φούντα. Ήδη οι συγγενεί κατίγειλαν τι περιπτώσει αυτέ των οικίων του προσώπων και εδώ αυτό που έχω κάνει στο βιβλίο είναι το εξή. Αφού καταγράψω τα στοιχεία του προσώπου για το οποίο μιλάμε. Από τη μία έχουμε την επίσημη επιδοχή του τι συνέβη και δίπλα έχουμε το τι υποστηρίζουν οικογένειε, τι κατίγαν οικογένειε και είναι κάτι άλλο πολύ ενδιαφέρον, τι συνέβει στι κοιδίε αυτών των ανθρώπων. Γιατί ξέρω την αυτού.

SPEAKER_02

Πόσο ενδιαφέρον, έχετε κάνει η φοβερία, δηλαδή πραγματικά. Εκεί τώρα. Ναι, στι κιδίε τώρα, γιατί εκεί που υπάρχει ο κατακλησμό του συναισθήματο, ανοίγουν και τα στόματα και λέγονται πολλά πράγματα και υπάρχουν και οι αφόρμητε αντιδράσει.

SPEAKER_03

Και υπάρχει και κάτι άλλο. Υπάρχει μια πολύ συνηθισμένη πρακτική είναι τα σφραγισμένα φέρε. Όταν όλα και τη πεθάνει από καρδιακή προσβολή τυπικά, δεν υπάρχει λόγο να είναι φραγισμένο το θέρετρο. Ή α πούμε, αυτοκτονίε που γίνεται κανονικά η δοξολογία ενώ ξέρουμε ότι ειδικά τότε ήταν κάτι που δεν υπήρχε περίπτωση να γίνει. Αν κάποιο είχε αυτοκτονίσει, δεν θα του κάνω ενδοξογία. Θα γινόταν να απευθεία συσταθεί. Και αυτό είναι και το συνθέστερο, η παρουσία αστυνομική δύναμη και ασφαλιστών στην εκκροταφία, την ώρα που κάποιο υποτίθεται που έχει αυτοκτονίσει κι δεύμεται για ποιο λόγο. Ένα πω ότι υπάρχρα πολλά στοιχεία και πάρα πολλά μέχρι και ευτράπερα τα οποία υπάρχουν στο βιβλίο μέσα, γιατί ξέρετε, μέσα σε ένα τέτοιο καθεστώ το οποίο χαρακτηρίζεται από τη μία από τη βία και από την άλλη τελειότητα γιατί υπάρχει και αυτό. Υπάρχουν και ευτράπελα και τα οποία περιγράφονται και στο βιβλίο μέσα. Υπάρχουν όμω, ξέρετε και κάτι άλλο. Υπάρχουν πάρα πολλέ ύποπτε περιπτώσει φανά του στρατιωτών, οι οποίε έχουν καταγγελθεί από τι οικογένειε. Υπάρχουν περιπτώσει θανάτου φοιτητών, θανάτων πολιτών. Υπάρχουν περιπτώσει ακόμη και θανάτων κλινικών.

SPEAKER_02

Α, τώρα αυτό, πραγματικά. Το είδα και όντω μου έκανε φοβερή εντύπωση.

SPEAKER_03

Και μάλιστα, μία από αυτέ τι περιπτώσει είναι, αφορά και την Κρήτη, είναι η περίπτωση του παπάτου Λαγουδάκι. Το από το ρέτημο, που ήταν μια περίπτωση που είναι εμπολίτα αυτό που θα λέγαμε ύποπτη, ύποπτη περίπτωση φανά του. Καταγράφεται στο βιβλίο, εγώ πάνω, ξέρετε, ένα άλλο πράγμα που θέλω να τον. Δεν βγάζω ένα συμπέρασμα. Δεν προσπαθώ δηλαδή απαραίτητη να οδηγήσω σε ένα προκατασκευασμένο συμπέρασμα των αναγνώστη, παρά μόνο για τι υποθέσει που έχουν βέβαια δικαιωθεί οριστικά. Αλλά το θέμα είναι να προβληματιστούμε λοιπόν, ποιο ήταν και τι ήταν αυτό το καθεστώ. Και ξέρετε αυτό φαίνεται όχι μονάχα από τι δολοφονίε ή του θανάτου, αλλά και από τι εξαφανίσει. Και αν θέλετε να το κάνω να κάνω και μια πρόκληση παραπάνω, ακόμα και από την ασάφεια που υπάρχει για άλλε περιπτώσει για το αν ισχύουν ή όχι. Δεν έχουν διαψεστεί οι άλλε περιπτώσει που δεν ισχύουν. Δεν έχει βγει κάποιο να πει ότι δεν έχει βγει και να επιβεβαιώσει. Δηλαδή υπάρχει γενικότερα, και αυτό είναι το χαρακτηριστικό τη περιόδου τη δικτατορία. Υπάρχει μια πορεία ασάφεια στο τι ακριβώ συμβεί.

SPEAKER_02

Δηλαδή για οποιονδήποτε από όλου εμά που έχουμε μεγαλώσει και ζούμε στα χρόνια τη τρίτη ελληνική δημοκρατία, από τη μεταπολίτευση και μετά, ξέρουμε πολύ καλά ότι ένα από τα πιο βασικά σημεία στα οποία στέκειται οποιοδήποτε και δημοσιογραφικά, αλλά και σε κοινωνικό επίπεδο, είναι η διευκρίνηση των αιτιών ενό θανάτου. Πολύ περισσότερο όταν αυτό είναι ένα θάνατο νέου ανθρώπου, που δεν είναι εύκολο να αποδοθεί σε παθολογικά αίτρια και σε αυτέ τι περιπτώσει. Πάντοτε ενδιαφερόμαστε όλοι και ρωτάμε, ακόμα και για μεγαλύτερου ανθρώπου, με από τι πέθανε και τι συνέβη. Ποια ήταν η αιτία θανάτου. Λοιπόν, και μα είναι πάρα πολύ δύσκολο, μα είναι αδύνατο σχεδόν να αντιληφθούμε ότι εκείνη την περίοδο υπήρχαν θάνατο οι οποίοι δεν διευγνίζουνταν ποτέ στην πραγματικότητα οι αντικημενικέ συνθήκε του θανάτου.

SPEAKER_03

Έτσι ακριβώ είναι και υπάρχει και κάτι άλλο, ότι α πούμε σε περιπτώσει εξωρίστων που επίση είναι ένα κεφάλαιο στο βιβλίο και μάλιστα πολύ μεγάλο. Αν ο άνθρωπο δεν πέθανε στην εξωρία, όπω έγινε υπάρχουν αρκετά τέτοια παραδείγματα, η συνήθειη τακτική ήταν του αφήνουν λίγε μέρε πριν πιθανόν. Δηλαδή όταν πλέον η ασθένεια του είχε οριστικοποιήσει το αποτέλεσμα. Αλλά δεν είχε ακόμα γίνει.

SPEAKER_02

Στι οποίε περιπτώσει, βέβαια συνήθω η κατάσταση τη εξωρία στην οποία του είχαν υποβάλει ήταν καθοριστικό παράγοντα για την εξέλιξη τη υγεία του.

SPEAKER_03

Είτε ω προ το να χειροτερεύσει η υγεία του, είτε ω προ το να δημιουργηθούν προβλήματα εκεί. Και α μη ξεχνάμε ότι στι εξωρίε, οι περισσότεροι πήγαν δεν ήταν 20χρονοι και 30χρονοι. Ήταν άνθρωποι που ήταν γνωστοί από τον εμφίλο.

SPEAKER_02

Ναι, ναι. Και οι περισσότεροι είχαν περάσει ήδη αρκετά χρόνια στην εξωρία νωρίτερα.

SPEAKER_03

Σαφώ. Ο μέσο όρο τη ηλικία των εξωρίστων είναι πάνω από τα 40 έτη. Αυτό είναι κάτι που επίση έχει σημασία όταν το δούμε με ένα ερευνητικό α πούμε μάτι. Και επίση, ξέρετε, υπάρχουν. Λέμε τώρα όλα αυτά, σήμερα πού ακριβώ, α πούμε, τι ακριβώ συμβαίνει πέρα από τη μνήμη σήμερα, μα ξέρετε οι άνθρωποι οι συγκεκριμένο όλων αυτών των ανθρώπων ή κάποια απόγωνε των ανθρώπων ζουν ακόμα. Και είναι σημαντικό, δηλαδή, φαντάζομαι ότι στο Ηράκλειο, για παράδειγμα, ελάχιστη ξέρουν ότι από τον Ομό υπήρχαν τρει περιπτώσει φαντάρων συγκεκριμένων που ο θάνατο του αμφισβητήθηκε από τη οικογένεια του.

SPEAKER_02

Περάσουν όλα αυτά στη λίστα. Ποιο το ξέρει ποιο θυμάτε σήμερα αυτό.

SPEAKER_03

Ναι, ναι, ναι. Και ξέρετε, όταν γυρίζει μετά από τόσα χρόνια και επικοινωνίζουμε τι οικογένειε. Εγώ την προσωπικά ένιωσα βεβαίω με συγκίνηση σε κάθε επικοινωνία που είχα. Και ο σκοπό ήταν αυτό το πράγμα. Να δοθεί η ιστορία, να βγει παρά έξω ιστορία, για υποθέσει οι οποίε προφανώ είναι ερευνητικά ανοιχτέ. Δεν υπάρχουν δηλαδή τετελεσμένα, δεν υπάρχουν αποτελέσματα και σίγουρα δεν δικαιώθηκαν αυτοί οι άνθρωποι.

SPEAKER_02

Αυτέ είναι και οι πιο όντω, όπω το λέτε, οι πιο αναδικατε περιπτώσει. Εκεί που υπάρχει η ισχυρή επόνια ότι έχουν συντρέξει λόγοι βία, καταστολή, βασανισμού και ομεί δολοφωνία. Αυτέ είναι οι πιο τραγικέ περιπτώσει. Αναφέρατε στην αρχή τη συζήτησή μα ότι υπήρχαν και παράγοντε για του οποίου σε αρκετέ περιπτώσει δεν καταγράφουνταν φάναι ή δεν καταγράφουνταν όπω θα έπρεπε να καταγραφούν σωστά. Ποιε είναι αυτέ οι συνθήκε, α πούμε, που συνέβαλαν σε κάτι τέτοιο.

SPEAKER_03

Καταρχήν οι διατροδικαστέ, σε πολλέ περιπτώσει, κάναν ελυπίε διατροδικασικέ αναφορέ, αν ήταν και σωστέ πολλέ. Δηλαδή, υπήρχαν πάρα πολλά φτιαχτά αποτελέσματα και ελπεί αποτελέσματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η περίπτωση του ζωάφου, του φοιτητή ζωγράφου του Γιάννη του Καλίου, όπου φέρεται να αυτοκτώνησε, πέφτοντα από το τέταρτο άραχο μια πολυκατοικία. Η διαφορά είναι ότι στην υπόθεσή του, όταν η οικογένεια κινήθηκε στην μεταποίτευση εναντίον του γιατροδικαστή που έβγαλε αυτό το πόρισμα, έγινε εκταφή, διατάχθηκε εκταφή και από την εκταφή διαπιστώθηκε ότι πολλέ από τι κακώσει και τα κατάγματα είχαν γίνει ενζοδή και δεν ήταν αποτέλεσμα μια εκτόση. Που σημαίνει ότι ήταν δολογονία. Ότι ήταν αποτέλεσμα βασανισμού. Κάτι το οποίο επιβεβαίωσαν και οι άνθρωποι που είναι εκπρότησαν τον Γιάννη του Καέλου. Θέλω να πω ότι πάρα πολλά, όμω ανέβηξε του Γιάννη του Καλή ήταν μία από αυτέ που θα λέγαμε ότι δεν χωρούν αμφισβήτηση. Υπήρχαν πάρα πολλέ χάλε όπου αμφισβητήθηκαν από τι οικογένειε όχι γιατί είχαν ένα απλό πράγμα, δηλαδή μια ιατρωδικαστική έκθεση, η οποία λέει άλλα τάλλον οτιδήποτε, αλλά επειδή οι συνθήκε, η αμόσφερα γύρω από την οποία καταγράφει το θάνατο δεν είναι δυνατό να ισχύει. Ή έχουν άλλε τελείω αναφορέ. Ή αυτό που σα είπα, για παράδειγμα, με την υπάρχει περίπτωση ενό στρατιώτη από τα Χανιά, ο οποίο πεθαίνει υποτίθεται από καρδιακή προσβολή, δεν ανοίγεται το φέρετρο. Και όταν γίνεται η εκταφή, ο παπά του χωριού είχε διαπιστώνε ότι υπάρχει τρπαίμα στα κόκαλα του ομοπλά τη αποσφέρα. Και στέλνετε να γίνει νέο εταιραστικό έλεγχο και η υπόθεση απλά καταγονιάζεται. Ενώ υποτίθεται ότι ο άνθρωπο αυτό έχει και πεθάνει από την κερδιά του. Μιλάμε για έναν άνθρωπο που χρεών τώρα, βέβαια. Καταλαβαίνετε ότι από μόνο ότι είναι κάπω. Υπάρχουν πάρα πολλέ θετικέ περιπτώσει. Το ζήτημα είναι άλλο πάλι. Έχουμε ανάγκη περισσότερε περιπτώσει στανά του από αυτέ που ήδη ξέρουμε. Όχι, δεν έχουμε ανάγκη από περισσότερε περιπτώσει. Δεν έχουν ανάγκη από καμία παραπάνω περίπτωση. Ούτε για το πολιτεχνείο ούτε για τη χούντητα συνολικά ούτε τίποτα. Αλλά εάν υπάρχουν αυτέ οι περιπτώσει, οφείλουμε να τι καταγράψει.

SPEAKER_02

Αυτό είναι, όπω το λέτε, βέβαια.

SPEAKER_03

Και ξέρετε υπάρχει και ένα.

SPEAKER_02

Για λογαριασμό των θυμάτων, τα οποία πρέπει να αποκτήσουν πρόσωπο και φωνή εντό εισαγωγικών.

SPEAKER_03

Σωστά. Και υπάρχει και κάτι άλλο ότι πρέπει κάποτε σε αυτή τη χώρα, αντί α πούμε, να επιτύχεται τώρα κάποιο π.χ. ακροδεξιό και να λέει τι είναι αυτά που λέει στη Κούντα ζούσα μενοιχτά παράθυρα κλπ. Και από όλε τι πλευρέ τη πολιτική ζωή αυτού του τόπου, να κοιτάξουμε λιγάκι πίσω, να κοιτάξουμε λιγάκι με ελικρίνη τα πεπραγμένα μα και να μάθουμε από αυτά. Αντί να κατηγορούμε, α πούμε, κάποιον ο οποίο είναι ενδεχομένω να βγάλει κάτι στο φω. Οφείλουμε να γυρίσουμε να κοιτάξουμε. Αν θέλουμε αυτό ο τόπο εδώ να προδέψει κάποτε, θα πρέπει πρώτο να αναγνωρίσει την ιστορία του και δεύτερο να αντλήσει τα διδάγματα μέσα από αυτήν. Όχι να αυτό το φοβόμαστε. Πρέπει να είμαστε λίγο πιο γενναίσει αυτό το πράγμα.

SPEAKER_02

Είναι και αλήγο τώρα, αν είναι δυνατόν, μετά από τόσε δεκαετίε, να έχουμε τέτοιου είδου να το πω, αγγελώσει, και να προσπαθούμε να ορεποιήσουμε καταστάσει για πιο λόγο αναρωχέμε, δεν μπορώ να καταλάβω. Η σα ίσα που πρέπει να φωτιστούν όλε αυτέ οι σκοτεινέ πτυχέ αυτή τη περιόδου με άπλ το φω. Τώρα, βεβαίω, εννοείται ότι μετά από τόσε δεκαετίε είναι πρακτικά δυνατόν, έστω και ερευνητικά να προσεγγίσουμε την απόλυτη αλήθεια για όλε αυτέ, αλλά και μόνο αυτή η προσπάθεια που έχετε κάνει εσεί, που έχετε καταγράψει και έχετε φωτήσει όχι δυνατόν περισσότερη ακρίβεια κάθε μία από αυτέ τι περιπτώσει και είναι μέσα ονομαστικά κάθε ένα από αυτού του ανθρώπου στι περισσότερε περιπτώσει και με τη φωτογραφία του και με όλα τα στοιχεία για τη ζωή του, όσο αυτό ήταν δυνατό. Και πραγματικά αυτό είναι μια παρακαθήκη. Δηλαδή, αμέσω, αμέσω έχουμε μία αναφορά η οποία διασώζει τη μνήμη αυτών των ανθρώπων. Και νομίζω ότι μακάρι ελπίζω ότι θα έχουμε τη δυνατότητα ίσω στο μέλλον ακόμα περισσότερο, δεν μπορεί να το προδικάση βέβαια κανένα, αλλά μπορούμε να το ελπίζουμε, ότι θα έχουμε τη δυνατότητα ακόμα περισσότερο να φωτήσουμε αυτέ τι περιπτώσει. Και ακριβώ επειδή το είπατε, και υπάρχουν ακόμα δυστυχώ και νοσταλικοί, υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι, ακόμα και αν δεν είναι νοσταλικοί, έχουν μια επαμφωτερή ζουστάσει και νομίζω ότι η δικτατορία ήταν μια περίοδο εντό πάντων που όκαιρα και κανεί λιγότερε πολιτικέ ελευθερίε, αλλά και τι έγινε και τώρα που πάμε και ψηφίζουμε, τι καταλαβαίνουμε, διάφορα τέτοια τα ακούμε και γίνανε έργα και ζούσε καλά ο κόσμο, διάφορα τα οποία βεβαίω και αυτά είναι ανιπόστατα, αλλά σε κάθε περίπτωση υπάρχει μια ορεοποίηση από κάποιου. Είναι σημαντικό να ξέρουμε, να αντιλαμβανόμαστε την πραγματική φύση του καθεστώ του. Η φύση του καθεστώ του ήταν από τρόποη, ήταν σκληρή, ήταν δολοφωνική εφόσχε έστω και η επόνια ότι κάποιο πολύ στρεφόταν εναντίον του.

SPEAKER_03

Ξέρετε, το βασικότερο πρόβλημα σε αυτό είναι ότι δεν υπάρχει ένα επιχείρημα, ένα αντιχείρημα, μάλλον το οποίο καλύπτε κανεί να αντικρούσει. Δεν υπάρχει ένα επιχείρημα που να λέει ότι εγώ θα σε βάλω ένα πολύ περισσότερο, ξέρετε κάποιον που θα έλεγε. Δεν το έκανα αυτό γιατί έφτια πρόσθετη η ιδεολογία μου και πήθεω ότι κάνω καλό στην πατρίδα μου. Αλλά δεν κάναν αυτό το πράγμα αυτοί οι άνθρωποι. Χαρακτηριστικό είναι αυτή η προσπαθούσαν να τα αποκρίψουν. Δηλαδή βγαίνουν τώρα και λένε, δεν υπήρχε ένα εκρίδο στο πολυτεχνείο. Υπάρχουν κάποιοι ιστορικοί αναθελιστέ που λένε αυτή την περίφημη καραμένα. Όταν το ζωίζει λίγο, λένε, εντάξει, δεν υπήρχαν μέσα ένα εκκρί στο χώρο του πολιτευνείου. Μα ποιο μιλήσε για το χώρο, μιλάμε για τα γεγονότα τη εξέγερση του πολιτευνεί.

SPEAKER_02

Η αλήθεια είναι ότι και από την άλλη πλευρά έχουν λόγω και τη ομίκληση εντό εισαγωγικών που υπήρχε για τα θέματα αυτά τα πρώτα χρόνια και τι πρώτε δεκαετίε μετά, έχουν δημιουργηθεί και έχουν κατακερού, α πούμε, αναπαραχθεί και διάφορε ανακρίβει, οι οποίε δεν βοήθησαν συνολικά. Κάποιοι πίστευαν ότι υπάρχουν, α πούμε, εκατοντάδε νεκρών στο πολιτισμοί. Κάποιοι λέγαν και στα σχολεία, στι γιορτέ και ευρύτερα ότι μπήκε το άρμα μέσα και πάτη σε δεκάδε φοιτητέ και τα. Δηλαδή, αυτά ήταν ανακρίβε. Σήμερα, έχουμε όλα τα στοιχεία και γνωρίζουμε πραγματικά ότι όντω ήταν ανακρίβε όλα αυτά και βεβαίω αυτό δεν μπορεί να αποκρίπται και να αλλιώνετε, αλλά από την άλλη μην πάμε και στην αντίστροφη ακριβώ φάση που προσπαθούμε να αποδείξουμε τι αναρωκέμε, ότι δεν υπήρξε τίποτα. Μιλάμε για να κρού τη εξέγερση του πολιτευνεί. Και είναι σαφέ. Πλέον και εσεί βεβαίω, γιατί είναι και οι πιο γνωστέ περιπτώσει αυτέ. Έχετε με ακρίβεια καταγράψει τον καθένα του και τι συνθήκε του θανάτου του.

SPEAKER_03

Και ξέρετε είναι και το άλλο ότι ακόμα και. Και αυτό αν δεχτούμε που λένε α πούμε. Μα η ίδια η Χούντα παραδέχτηκε από την πρώτη μέρα 12 εκρού. Και στη συνέχεια παραδέχθηκε 14. Το πόρισμα του Τσεβά, ο οποίο προφανώ ο Τσεβά προφανώ δεν ήταν εντεταλμένο τη αριστερά ή οπουδήποτε άλλο καταγράφει παραπάνω μετά 18 συνολικά και φτάνουμε το νούμερο που είναι σήμερα. Αλλά θέλω να πω ότι η ίδια η Χούντα είχε παραδεχτεί ανεκρού. Και μάλιστα. Και στη δίκη για το πολιτεχνείο μπορεί κάποιο να ανατρέψει αν.

SPEAKER_02

Μα είναι νεκρή αποσφέρε, δηλαδή. Δεν το συζητάμε τώρα. Αποσφέρε ή από χτυπήματα κλπ. Και αυτό, βεβαίω. Θέλω να πω ότι υπάρχουν και αποσφέρε. Αρχεί και για να καλυφθεί το φαινόμενο αυτό τωνκών από πυροβολισμού, φτάσαν κάποια στιγμή κάποιοι να διαδίδουν μυθεύματα και θεωρίε συνωμοσία ακόμα και για ξένου ελεύθερου κοπευτέ, οι οποίοι ήρθανε προκειμένου πράγματα ιστορίε για ακρίβου. Θέλω να πω εμφά περιπτώσει. Είναι πολλά κονταία αν μου επιτραπή όρο.

SPEAKER_03

Ναι, πολλά έχουν υποθεί. Σε αυτόν τον τόπο επειδή αγαπάμε και λίγο να επεβάλουμε, να το πω γενικά, έχουν υποθεί πολλέ υπεβολέ. Αλλά ξέρετε, εδώ είναι και μεγάλη η ευθύνη του κράτου, διότι σε άλλε χώρε, εδώ δεν έγινε. Θα έπρεπε να οργανωθεί κατά κάποιο τρόπο να θεσμικά, δηλαδή να δημιουργηθούν κάποιε ομάδε ερευνητών που θα ερευνήσουν τότε που ήταν όλα φρέσκα και θα ερευνήσουν αυτά τα πράγματα. Εδώ δεν γιορτάζουν την πολιτενή μέχρι το 81. Δηλαδή οι συγκεκριμένε των θυμάτων δεν τολούσαν να πούνε ότι. Δεν ξέρω ίσω η πολιτική συγκυρία, υπάρχουν πάρα πολλέ δικαιολογίε, ξέρετε, για την αποθυμία του μεταβλητευτικού κράτου να ερευνήσει αυτά τα πράγματα. Αλλά και πάλι γυρνώντα του ανθρώπου, αυτό δεν σημαίνει τίποτα για κάποιον άνθρωπο που έχει χάσει τον ανθρώπο του. Και ξέρετε, ακόμα και αυτό που λένε ότι δεν υπήρχαν θύματα ή δεν πήραν όλα αυτά. Αν δούμε τη στάση των ίδιων των χουντικών κατά την περίοδο εκείνη και τη δούμε και μετά, βλέπουμε και καταλαβαίνουμε και τα κοινή τράξω. Δεν ήταν οτιδή αγάπη στην πατρίδα, οτιδήποτε από αυτά, γιατί αλλιώ θα λέγανε πράγματι ότι το έκανα και είμαι περίφανο που το έκανα γιατί υπηρετούσα κάποια ιδέα κλπ. Βλέπουμε, για παράδειγμα, ότι η δολοφονία του Χαλκύδη στη Θεσσαλονίκη, το επόμενο έτοιμο, που δίνονται τα βραβία στην αστυνομία κλπ. Αυτοί οι αστυνομικοί που πήραν μέρο στην επιχείρηση στην οποία δολοφωνήθηκε ο Χαλκίδη, το Σεπτέμβριο του 1967, διαγωνίζουν για το ποιο ήταν αυτό που τον είχε πυροβολή. Και όταν φτάνει πλέον υπόθεση στο δικαστήριο στη μεταπολίτευση, διαγωνίζονται πάλι για το ακριβώ ανάποδο. Ποιο δεν ήταν εκείνη ημέρα. Άρα, μιλάμε για μια φθινοφορία, δεν μιλάμε για μια συνειδητοποιημένη πράξη, αλλά μιλάμε για μια κατάσταση η οποία έχει άλλα κίνητρα, άλλα ελατήρια από πίσω.

SPEAKER_02

Σημαντική η ερευνητική σα δουλειά, σημαντική και η έκδοση τη. Είπαμε θάνατη στη χούντα από τι εκδόσει τόπο. Για του φίλου στο Ηράκλειο θα έχουν μια εξαιρετική ευκαιρία να μάθουν περισσότερα για το θέμα αυτό συνολικά. Το Σάββατο 25 Απριλίου στι 12 το μεσημέρι στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτη. Κύριε Βαριόλια, ευχαριστώ πάρα πολύ για την ευκαιρία να κάνουμε αυτή τη συζήτηση.

SPEAKER_03

Και εγώ σα ευχαριστώ πάρα πολύ που δίνεται η ευκαιρία. Περιμένω ανπομονώ για την παρουσίαση στο Ηράκλειο. Επίση, θα γίνει να παρουσιάσετε τα χανιά, στο Ρέθινο στην ιεράπετρα, τη Αιτία και στι μήνε. Πραγματικά ανπομονών να τα πουμε από κοντά.

SPEAKER_01

Νάστε καλά. Σα ευχαριστώ πολύ. Ακούσατε τι αναλύσει με το Γιάννη χαραπείτε για τα podcast του NewsHub. Μα βρίσκεται στο newskup.gr και μα ακολουθείτε στα κανάλια NewsHub σε όλε τι πλατφόρνε πώκα.