#33 De balans tussen geven en nemen

Het gevoel recht te hebben op me-time speelt vaak een rol binnen relaties. Maar wat als de ene partner zich daarin tekort voelt gedaan en vindt dat de andere partner dat recht wél opeist? 

De balans tussen geven en nemen

Wie geeft er meer in een relatie?
 En wie bepaalt eigenlijk wat ‘eerlijk’ is?

In deze aflevering onderzoeken we de vaak onzichtbare balans tussen geven en nemen binnen relaties. Over me-time, rechtvaardigheidsgevoel, ongeschreven contracten en de stille weegschaal die bij veel stellen altijd aan staat.

We bespreken een jong gezin dat vastloopt op precies dit thema en laten zien hoe onder conflicten over tijd, ruimte en inzet vaak diepe verliezen schuilgaan. Met behulp van de HART-analyse maken we zichtbaar wat er écht speelt.

Onderwerpen die langskomen:

• waarom relaties soms voelen als boekhouden
• hoe overtuigingen over autonomie en recht elkaar kunnen vastzetten
• waarom investeren in een relatie geen verlies is, maar opbrengst
• en hoe veranderende omstandigheden oude disbalansen pijnlijk blootleggen

Een podcast over liefde als economie, maar dan met hart en ziel.

www.schipaanpak.com

Wil jij meer weten over de SCHIPaanpak? Je vindt alle informatie op www.schipaanpak.com.

Wil je getraind worden om de SCHIPaanpak uit te voeren? We geven vier à vijf keer per jaar een driedaagse training in Utrecht. Op de website vind je alle informatie. 

Incompany trainingen zijn ook mogelijk. Neem daarvoor contact met ons op.

Zoek je een SCHIPbehandelaar? Check de website, je vindt daar de landkaart met alle behandelaren in Nederland en België.

Transcript

Podcast de balans tussen geven en nemen

L. Vandaag gaan we eens nader in op het onderwerp de balans tussen geven en nemen.  En ik wil je ook vertellen hoe ik daarop kom want dat ga je me natuurlijk vragen.

T. Haha ja natuurlijk je kent mij.

L . Gisteren had ik een stel waarbij het terugkerende thema was: hoeveel tijd moet ik in onze relatie stoppen en wat mag ik voor mezelf nemen aan tijd en ruimte.

T.  Gaat het dan over me -time?  

L. Je kijkt er wat vies bij terwijl je het uitspreekt.

T. Dat zou kunnen want eerlijk gezegd vind ik het zo’n hedendaags verschijnsel dat gezeur over me-time. Hoe zo me-time. Het pas zo in onze hedendaagse cultuur dat we vinden dat we recht hebben op tijd voor jezelf hebben op dat. Dat constante gevoel tekort te komen, iets te moeten missen en alert te moeten zijn om daar waar je kennelijk recht op hebt te kunnen opeisen.

L je gaat er wel met een gestrekt been in Tien hoe komt dat?

T. Ik leg het je uit. Wat ik zie binnen relaties dat er veelal een soort van onzichtbare weegschaal aanwezig is waarop alles tot op de gram  na wordt afgewogen. Doet hij niet iets minder dan ik en als hij drie avonden op pad gaat en ik maar een kom ik dan tekort. Enz

Kun je nog wat meer context geven over jouw stel voordat ik helemaal los  ga?

L.Een leuk stel, laat ik ze Kirsten en Mo noemen. Allebei een  drukke enerverende baan, een tweeling van twee jaar.  Haar kritiek op Mo is dat  Mo zijn hobby motorrijden op de eerste plaats zet een dientengevolge  weekenden lang met z’n vrienden op pad gaat.  

Kirsten vindt daarbij dat de organisatie m.b.t. de kinderen geheel en al op haar bordje ligt. Zijn kritiek is dat Kirsten teveel tijd steekt in haar eigen onderneming en uren aan de telefoon hangt met haar vriendinnen en zich voornamelijk op de kinderen richt waardoor hij het gevoel krijgt er niet toe te doen. Beiden vinden dat ze recht hebben op meer tijd voor zichzelf. Ze kunnen daar geen overeenstemming over bereiken. Discussie over dit onderwerp lopen keer op keer vast.

En o ja we zitten in fase 1 en hebben zojuist de HART analyse gemaakt.

T. Ter informatie voor de luisteraars die niet weten wat we hiermee bedoelen ff een stukje theorie.

Tijdens de SCHIPaanpak maken we altijd een HART-analyse. Even voor de helderheid: wij zijn geen cardiologen hoor haha. Maar voor iedereen die ooit in een stormmachtige situatie heeft gezeten zoals een scheiding of een groot verlies of zoals deze twee mensen in een relatie die zich in slecht weer bevindt ervaart chaos . De HART-analyse is een methodiek om in kaart te brengen wat er allemaal verloren is gegaan in die chaos. Deze verliezen die zijn ontstaan op vier elementen van het HART t.w. het Houvast, Autonomie, Rechtvaardigheidsgevoel en Toekomstperspectief. Stellen weten van elkaar meestal niet wat ze aan verliezen ervaren.  De HART-analyse brengt structuur en inzicht aan in wat er aan de hand is. Vanuit die verliezen ontstaan vervolgens conflicten. Dat is waar we dan vervolgens tegen aan kijken: het gedrag, de boosheid de verwijten die voortkomend uit die conflicten terwijl in feite de oorsprong van alles ligt in datgene dat men heeft verloren. Daar moet het dan overgaan. Dan komen we bij de kwetsbare gevoelens van beiden. En als ze dat van elkaar horen leidt dit veelal tot verbinding en begrip. 

L.  Uit de HART analyse bleek dat ze beiden de connectie met elkaar hadden verloren. Dat was natuurlijk een helpende overeenkomst. Daar moeten we het uiteindelijk van hebben. Maar er had zich ook een soort van overtuiging bij hun vastgezet dat partners binnen relaties recht hadden op een eigen leven en dat recht werd met man en macht bestreden. De angst om de vertrutting in te gaan zat vooral bij Mo heel hoog.  Ik kon ze uitleggen dat hierin wel een werkbare balans in gevonden moet worden. En dat ik  in beginnende relaties vaak zie dat men overal tijd voor heeft maar dat de relatie zelf vaak onderaan de to-do-lijst bungelt.

T. Goed uitgelegd en wat ik daarbij ook altijd vertel is dat mensen vaak denken dat ze, als ze tijd besteden aan hun partner, kinderen , gezin het idee hebben dat ze  “iets inleveren’ maar dat het omgekeerde waar is. Als je investeert in je relatie krijgt je er eerder iets bij zoals bijvoorbeeld; een stevigere verbinding, een goed gevoel over jezelf, 

L. Klopt als een bus. Het is ook geen eenvoudige opgave om een relatie goed te houden. Met een beetje geluk heb je goede voorbeelden in je omgeving maar uiteindelijk moet je samen ondervinden en uitvinden wat voor jullie het beste is. 

T.  Ik moet opeens denken aan wat ik oude mensen wel eens horen zeggen als hun gevraagd wordt wat het geheim is van hun lange goede relatie: veel geven en weinig nemen….

L. Die ken ik en dan denk ik direct wat zou ik eens graag een diepte-interview willen houden met deze mensen. Ik begrijp wel wat ze bedoelen natuurlijk maar de praktijk heeft geleerd dat er zelden een echte balans is in het geven en nemen. Er is bijna altijd een van de twee die meer geeft waarbij de ander meer neemt. En bij mij in de praktijk zijn dat vaak de vrouwen die dat zo ervaren. Ik heb slechts een enkele keer dat de man vindt dat hij zo veel geeft. En trouwens, dat dit dan ook vaak  levenslang is. Want als de man gepensioneerd raakt verandert er voor de vrouw weinig die blijft haar zorgtaken behouden en de man kan gaan vissen.

Ik zie je lachen…?

T. Nou ja ik denk dat dit inderdaad nog voor veel oudere stellen geldt maar ik ken ook genoeg mensen op leeftijd die samen met pensioengaan.

L  Natuurlijk maar vergis je niet 10. Dat jij nu fulltime hebt gewerkt en eigenlijk nog steeds is een uitzondering. De meeste vrouwen van jouw leeftijd, als ze al een betaalde baan hebben gehad, werkten parttime. 

T. Klopt en herkenbaar. 

Okay Liefde is in feite ook economie. Hoe vaak ik niet meemaak dat de balans van geven en nemen soms tientallen jaren in balans lijkt te zijn zomaar in disbalans kan raken als de omstandigheden veranderen. 

L. En dat dat opeens alle achterstallige opgespaarde boosheid over die disbalans als een vulkaanuitbarsting naar buitenkomt. Hoe zou dat komen denk je?

T. Ik denk dat er ongeschreven regels zijn vanwaaruit een relatie is georganiseerd. Jij doet dit en ik doe dat. Noem het een contract dat weliswaar niet schriftelijk is vastgelegd maar op basis van onderlinge vertrouwen is ontstaan. Jij kunt je de komende jaren op je carrière storten en ik draag wat meer bij aan de zorg van onze kinderen. Mijn tijd komt daarna wel weer als de kinderen wat groter zijn. De tragiek is dat het meestal het man/vrouw patroon is waarbij de vrouw tijdelijk inlevert…

Als alles blijft zoals het is zou dit een mooie dail  kunnen zijn maar als de omstandigheden veranderen, een op de drie relaties eindigen tenslotte nog steeds in een breuk, dan werkt deze mooie afspraak altijd in het nadeel van de partner die tijdelijk minder heeft gewerkt en geen carrière heeft gemaakt. En dan is deze disbalans veelal de bron van hevige conflicten. 

L. Ik vond het weer een interessant onderwerp  Tien en vroeg me ondertussen ook af hoe het zit met mijn eigen balans in geven en nemen….

T.  Ik deed hetzelfde. Goed onderwerp om hier ook samen nog eens over door te akkeren.

L. Doen we Tien en voor de luisteraars dank voor jullie aandacht en tot de volgende podcast

--------------------------------------------------------------------------