Hellenic Voice

Memory and Identity Through Refugee's Clothing

Vasoula Season 1 Episode 12

Use Left/Right to seek, Home/End to jump to start or end. Hold shift to jump forward or backward.

0:00 | 34:13

Send us Fan Mail

 Στο νέο επεισόδιο του HellenicVoice φιλοξενούμε την επιμελήτρια υλικού πολιτισμού Ελένη Χασιώτη, με αφορμή το βιβλίο της  ClothesandTextilesofAnatolianGreekRefugees: EmbodiedMemoriesonDisplay. Μιλάμε για τη Μικρασιατική προσφυγιά όχι μέσα από ημερομηνίες και πολιτικές αναλύσεις, αλλά μέσα από τα αντικείμενα που κουβαλούν ιστορίες: ένα φόρεμα, ένα μαντήλι, ένα εργόχειρο, μια βαλίτσα. 

Η Ελένη μας εξηγεί πώς τα ρούχα και τα υφάσματα μπορούν να γίνουν φορείς μνήμης, ταυτότητας και αντοχής, πώς οι προσφυγικές ιστορίες περνούν από γενιά σε γενιά και πώς τα μουσεία διατηρούν και αναδεικνύουν αυτή τη ζωντανή μνήμη. Μια συζήτηση για το πώς η Ιστορία γράφεται στα υφάσματα, στις ραφές και στα αντικείμενα που κρατούν ζωντανές τις πατρίδες, ακόμη κι όταν οι άνθρωποι έχουν μετακινηθεί σε νέα χώματα. 

Ακούστε το επεισόδιο και ανακαλύψτε πώς η μνήμη και η ταυτότητα ζωντανεύουν μέσα από αντικείμενα που συνδέουν γενιές, τόπους και ανθρώπους. 

Music by Evanthia Reboutsika. Used with permission. Thank you for letting us feature your music!

SPEAKER_01

Kill sillä to podcast and health and populations. This power setup, in the hill, electron, it will be kicking moisturizing. It is the first spelling this movement. Hell is politics. Läkematus fillellines isolated positively. Σήμερα στο χελενικώ φιλοξενούμε την Ελένη χαριότη, επιμελήτρια υλικού πολιτισμού και συγγραφέα του βιβλίου ρούχα και εφάσματα των Ελλήνων προσφύγων τη ⁇ Ανατολεία ⁇ Αναμίσει ⁇ που ζωντανεύουν στην έκθεση. Closed techs of Anatolia Greek Refuge and Memories on Display. Με αφορμή το βιβλίο τη θα μιλήσουμε για τη μικρατική προσφυγιά, όχι μέσα από χρονολογίε ⁇ και πολιτικέ ⁇ αναλύσει, αλλά μέσα από αντικείμενα, ένα φόρεμα, ένα μαντίλι, ένα εργόχυρο, μια βαλίτσα. Τι σημαίνει να διαλέγει τι θα πάρει μαζί σου όταν αφήσει πίσω μια ολόκληρη ζωή, πώ ένα έφασμα μπορεί να κουβαλά μείνει ταυτότητα και αντοχή και πώ όλα αυτά συνεχίζουν να ζουν στι ⁇ επόμενε γενέ ⁇ , ακόμη και αν κείμενε δεν έζησαν τον ξερηζομό. Ελέγχη σε καλωσορίζω στο χιλένται και ο ήθελα να ξεκινήσουμε από σένα. Πριν πάμε στα αντικείμενα να πάμε στον άνθρωπο που τα μελέτησε. Τι σε οδήγησε να ασχοληθεί με τα ρούκα και τα εφάσματα των μικρασία του προσφύβω. Ήρξε κάποια προσωπική ή οικογενιακή αφορμή.

SPEAKER_00

Καλησπέρα. Σε ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση μασούλα. Είναι μεγάλη μου χαρά που θα κουβτιάσουμε σήμερα. Για να απαντήσω στην ερώτησή σου, είναι πολλά και διαφορετικά. Η οικογένεια μου από τη μεριά τη μα είναι ποντιακή καταγωγή. Και ναι, οι προπαπούδέ μου ήταν από τι οικογένειε που αναγκάστηκαν να αφήσουν τα σπίτια και το γιό του στη μικρά, στη σημερινή Τουρκία. Εγώ είχα την τύχη να μεγαλώσω ακούγοντα τι τορίπω από τη γιά και από τον παπού μου, κυρίω από τον παπού μου, που λέει πολλέ. Και έτσι μέσα από τη συζήτηση μαζί του, αλλά και συντεύσει που του έκανα στα πλαίσια τη έρευνά μου. Γιώθω ότι γενικότερα συνδέα με βαθιά με έναν το πω, κοιταρικό τρόπο με αυτό το θέμα. Όμω, για να είμαι λιγνή, δεν ξεκίνησα αυτή την έρευνα από προσωπικό κίνητρο ή ενδιαφέρον. Η αλήθεια είναι πω πάντα με ενδιαφέρον τα αντικείμενα των απλόνων και ω άνθρωπο, ω επισκέπτερια μουσίων, αλλά και ω επαγγελματίε του πολιτισμού. Και γενικά με συγκινούν τα ταπεινά, τα καθημερινά αντικείμενα, ένα φόρεμα, ένα κέντημα, ένα υφαντό. Γενικότερα αντικείμενα που οι άνθρωποι έστειλαν μαζί του, χωρί ποτέ να φανταστούν ότι αυτά θα καταλήξουν σε κάποια προθήκη μουσίου. Πριν κάνω όμω ξεκινήσω να γράφω για το βιβλίο, πριν δεχτώ πρώτα για να γράψω ένα βιβλ για την έρευνά μου. Επισκεπτώμουν μικρά τοπικά μουσεία στην Ελλάδα σε ένα από αυτά τα μουσία, σε ένα πολιτιστικό σύλλογο στοιχείο στον Φάρο. Βρέθηκα μπροστά από ένα νηφικό σύνολο από τη Μύρνη. Ένα πουκάμισο μεταξωτό και μια φούστα. Και το κοιτούσα για ώρα. Δεν ήξερα πολλά πράγματα για την ιστορία του. Ούτε το κάψιο του μουσεί ανέφε πολλά, αλλά ένιωσα ότι κουβαλούσε κάτι. Και νομίζω ότι από εκεί τη στιγμή, και έπειτα μου γεννήθηκε η ανάγκη να καταλάβω τι σημαίνει να φεύγει από τον τόπο σου και να παίρνει μαζί σου ένα τέτοιο αντικείμενο, ένα μεταξωτό ονοικό σύνολο. Και θα έλεγα πω η αφετή για όλο αυτό το ταξίδι που ζώω και το συγγραφή του βιβλίου ήταν ένα αντικείμενο, ένα ρούχο. Και μετά, πολύ μετά, όσο ή μου στη διαδικασία που ήδη έγραφε το βιβλίο, συνειδητοποιήσα την προσωπική μου σύνδεση με το θέμα. Την οποία την ήξερα, αλλά δεν νομίζω ότι την είχα συνειδητοποιήσει, την είχα καταλάβει μέσα μου τόσο καλά. Και το κατά πόσα αυτή τη σύνδεσή μου μπορεί να δώσει πολύ βάθο στην έρευνα, αλλά και να έχει πολύ ενδιαφέρον για μένα αυτή η δουλειά.

SPEAKER_01

Ένα χρειάζεται να διαβάζει τα ρούχα και τα πράγματα δηλαδή. Και αυτή ήταν συγκεκριμένη στιγμή που συνειδητοποιήσει ότι τα ρούχα αυτά των προσφύγων δεν είναι απλά εντήματα, αλλά είναι και φορεί μήνυμα. Και κάτω από τα μπαίνετε μεγάλη εικόνα τη ιστορία. Αν βρισκό στη θέση ενό ανθρώπου που φέρει από τη μικρά ασθία την περίοδο του ελληνοτουρκικού πολέμου, πώ φαντάζει εκείνη τη στιγμή τη επιλογή, τι σημαίνει να διαλέγει τι χοράσει μια παλίτσα ζωή.

SPEAKER_02

Πάρα πολύ στην αναφαντάστα.

SPEAKER_00

Πάρα πολύ. Δεν ξέρω αν μπορεί κανεί να καταλήξει, αν δεν βρεθεί σε μια τέτοια κατάσταση. Γιατί νομίζω πω είναι μια στιγμή ακραία συμπύκνωση τη ζωή και τη καθημερινότητά. Δεν ξέρω αν κάνει διαλέγει το πιο χρήσιμο αντικείμενο. Δεν νομίζω. Δηλαδή, από την έρευνα δεν έχω καταλάβει τι κάποιο διαλέγει το πιο χρήσιμο, το αυτό που έχει πρακτική αξία. Σω διαλέγει το πιο αντικατάστατο. Δηλαδή το αντικείμενο αυτό που σε συνδέει με το πιο σίσε. Μπορεί να είναι μία εικόνα ενώ θρησκευτική, μπορεί να είναι ένα νηφικό, που βρίσκονται σε πάρα πολλέ περιπτώσει. Ένα οικογενειακό υφαντό, το ημερολόγιό σου. Δηλαδή, καθώ η βαλύτρια γίνεται κατά κάποιο τρόπο ένα σύμβολο του σπιτιού που αφήνει πίσω, φαντάζουμε ότι προσπαθεί να χωρέσει τα πράγματα που σε ορίζουν ή που νιώθει ότι λένε κάτι για το ποιο είσαι ω άνθρωπο.

SPEAKER_01

Αυτό είναι πολύ σωστό, γιατί τα χρήσιμα μπορεί να τα αντικαταστήσει. Αυτά όμω που έχω στην θεματική αξία για σένα. Αυτό δεν τον μπορέσει. Και είμαι σίγουρα κάνοντα την έρευνα σου έχει συνομιλήσει με άτομα που ίσω βρέθηκαν σε αυτή την περίπτωση που έπρεπε να επιλέξουν. Ήπή κάποιο που σημάδεψε ιδιαίτερα κάποιο σπίτι, δηλαδή πήρα αυτό μαζί μου. Αυτό ήταν η πρώτη μου σκέψη, αυτό ήταν που ήθελα να πάρω.

SPEAKER_00

Δεν μπορώ να σα πω συγκεκριμένα για ιστορία ανθρώπων, δηλαδή ότι κάποιο μου το είπε μένα και έτσι αυτό να μου έχει κάνει ιδιαίτερη εντύπωση, αλλά από τα αντικείμενα με τα οποία έχω σε επαφή μέσα από τα μουσία. Θα έλαβα πω γενικά όλα μου έχουν κάνει εντύπωση, αλλά συγκεκριμένα. Και τα αντικείμενα γάμπου που σχετίζονται με το γάμο και οι πρίκε, γιατί ο γάμο συμβολίζει την αρχή μια νέα ζωή. Και ταυτόχρονα αυτά τα αντικείμενα, τη στιγμή που τα παίρνει μαζί σου, γιατί πρέπει να αφήσει το σπίτι σου, γίνεται και σύμβολο το τέλο μια ολόκληρη άλλη ζωή, αυτή που αφήνει πίσω σου. Γιατί ναι, πρέπει να φύγει. Και συγκεκριμένα σε σχέση, νομίζω με τα αντικείμενα που σχετίζονται με το γάμω, θα βρίσκω πάρα πολύ ενδιαφέροντα, γιατί οι πρίκε, για παράδειγμα, και τα νοφικά, οι γυναίκε θα προετήμαζαν για τη στιγμή που θα βρίσκον σε θέση να πατρεφτούν ή που θα του κάνουν σε φρονξενοι για χρόνια. Δηλαδή, τη στιγμή που τα παίρνε μαζί του, δεν ξέρανε κατά πόσα θα φτάσουν σώσει και αλαβεί στον ελληνικό χώρο στη συγκεκριμένη περίπτωση όπου προ όποια κατεύθυνση πήγε η κάθε οικογένεια τέλο πάντων. Νομίζω ότι εμεί σήμερα το έχουμε στο μυαλό όμω ότι αν στο σπίτι μια κοπέλα βρίσκεται ένα νηφικό είναι γιατί ή πατρέφθηκε πρόσφατα ήθαυτεί. Σε εκείνη την περίπτωση 100 χρόνια πίσω και βάλετε η υπαρξέπιων αντικειμένων ουσιαστικά ήταν η προετοιμασία για μια άλλη ζωή, τα κορίτσια ετοίμαζαν τι πρίκε του από την προεφιδική και φιδική λικαμια πριν πατρεφτούν. Οπότε έχουν πολύ μεγάλη σημασία και αξία τα εργάχια και τα υφαντά και όλα αυτά τα αντικείμενα που συμπεριλαμβάνονται σε μια πρίκα τη εποχή γιατί φαντάζο πω εκείνη τη στιγμή το κάθε κορίτσι, κάθε κοπέ ή κάθε γυναίκα, ήξερε ότι αυτά δεν μπορώ να τα ξαναφτιάξω. Με πήρε 10 χρόνια να κάνω την πρίκα μου. Αν φτάσω εκεί που θέλω να φτάσω, δεν θα μπορώ, δεν θα έχω πρίκα. Που ήταν πάρα πολύ σημαντικό για εκείνε τι γυναίκε και για την νέα του ζωή.

SPEAKER_01

Πολύ ίσω. Είναι μια ολόκληρη ζωή να ετοιμάσει μια κοπέλα την πρύκα τη. Τώρα έτυχε μήπω. Να έχουν πάρει τα πρώτα μαλλιά που έκόσα στα πεδάκια τη πρώτα παπουτσάκια. Δεν ξέρω μητέρα. Τώρα λέω ίσω να είναι αυτά τα πράγματα του παιδιού, τι αναγονίσει, δεν ξέρω αν έτυχε κάτι τέτοιο.

SPEAKER_00

Περιστατικό, έτσι κάποιο έκθεμα συγκεκριμένα, μαλάτι και δεν μπορώ να σκεφτώ, αλλά υπάρχουν πολλά βρεφικά ρούχα, πολλά παπουτσάκια, πολλά βαθιστικά επίση.

SPEAKER_01

Βατιστικά, ναι. Και αυτό είναι πολύ συμβολικά. Βέβαια, γιατί είναι η βάπτηση, γίνονται κριστιανοί. Άρα, μιλάμε για αντικείμενα που δεν είχαν μόνο πρακτική αξία, αλλά μια πολύ βαθιά στην συμπική δύναμη. Πώ ένα απόρεμα ή ένα μαντίλι μπορεί να γίνει ενώματη μήνυμη. Δηλαδή, τι σημαίνει ο όρο embodid memory στον τίτλο σου.

SPEAKER_00

Αυτό η αλήθεια είναι προ το δίλοξε με τα λεπόρισε πάρα πολύ. Και όταν εντέλη βρήκα το embodied memories, είμαι πολύ χαρούμενη γιατί ένιωσε ότι αποτυπώνε αυτό που θέλω να πω. Τώρα, για να το πιάσουμε από την αρχή, η ενσώμα τη μνήμη είναι η μνήμη που δεν υπάρχει μόνο στο μυαλό. Δηλαδή, δεν τη θυμάτε το μυαλό μα, όπω έχουμε συνηθίσει με τι αναμύσει, αλλά το σώμα. Είναι, για παράδειγμα, η σωματική διαδικασία που ενεργοποιείται όταν κανεί επιστρέφει στο πατρικό του σπίτι, στο σπίτι που μεγάλωσε. Και θυμάται το σώμα ότι ένα σκαλί είναι πιο ψηλό από ένα άλλο. Οπότε ανοίγει λίγο περισσότερο τα πόδια του κάνει ένα διασκεσμό μεγαλύτερο για να μπορέσει να ανέβει στο σκαλή. Ή ότι μια πόρτα, για παράδειγμα, κλείνει πιο δύσκολα και θέλει λιγοποίηση. Οπότε πέφτει πάνω τη για να την κλείσει αντί να πιάσει απλά το χερό. Αυτή είναι μια σώμα τη μνήμη ότι το σώμα είναι που θυμάται και όχι το μυαλό. Έχει γράψει ο καθηγητή Mark Roland, είναι καθηγητή στο πανεπιστήμιο του Μαιάμι γι' αυτό το βιβλίο The Book of Memory or How to Live Forever. Και έχει πάρα πολύ ενδιαφέρον. Τώρα, σε ό,τι αφορά ένα ρούχο, το ρούχο ενεργοποιείται την ενσώμα τη μνήμη γιατί έχει πάρει το σχήμα του σώματο, έχει κινηθεί μαζί με το σώμα. Όταν αγγίζει ένα ύφαλα, νιώθω ότι ενεργοποιείται κάτι πολύ πιο βαθί και κάπω μιλάμε για την αφύγηση τη ιστορία του ρούχου, αλλά και του ανθρώπου ή των ανθρώπων που το έχουν αγγείξει, το έχουν φορέσει. Και ήθελα πάρα πολύ αυτό να είναι αυτό ο όρο να είναι μέρο του τίτλου για να είναι πολύ εμφανή στη σύνδεση με τη ζωή των ανθρώπων, ότι δεν μιλάμε για κλώθen για ρούχα και υφάσματα προσφύγων ω απλά άψυχα αντικείμενα, αλλά αντικείμενα που κουβαλούν και φέρουν μνήμη. Γιατί οι άνθρωποι, κάποιοι άνθρωποι, δεν μπορεί εκατό χρόνια πριν όποτε, έζησαν μέρο τη ζωή του μαζί με αυτά τα αντικείμενα.

SPEAKER_01

Υπάρχουν ιστορίε όπου ένα ρούχο, πέρασε από γενιά σε γενιά και ανάζει αυτή τη σημασία του με τον χρόνο.

SPEAKER_00

Συγκεκριμένα για τι πρόφυγε εννοήσει, τέτοια ιστορίε.

SPEAKER_01

Ναι, που έχουν πάρει μαζί του κάτι γιατί το είχε η αγιά, με τα ημέρα, με τα ηδια. Και αυτό το θεωρίσει ένα συγκεκριμένο άτομο σημαντικό.

SPEAKER_00

Η αλήθεια είναι πω υπάρχουν στι περιπτώσει των εγργώχύων πολύ συχνά ένα εργόχείρο να είφαντό το είχε φτιάξει μια μεγαλύτερη γυναίκα τη οικογένεια, η οποία είτε δεν ήταν στη ζωή ή δεν μπόρεσε να κάνει αυτό το ταξίδι ή μπορεί και η ίδια τη να μεταφέρθηκε. Τώρα με κάποιο τρόπο υπάρχουν πάρα πολλά τέτοια αντικείμενα. Εγώ στα πλαίσια τη έρευνά μα ασχολήθηκε κυρίω με μουσιακέ συλλογέ, οπότε δυστυχώ δεν έχω εικόνα προσωπικών συλλογών που να βρίσκονται στη σπίτεια οικογένειων και να ξέρει, για παράδειγμα, γονεί ότι αυτό το μεταξωτό μαντίλι ήταν τη γιαγιά και τη προδιαγιά. Χάνεται λιγά και αυτή η σύνδεση με τον αρχικό ιδιοκτήτηνο ρούχου από τη στιγμή που κάτι μπαίνει σε ένα μουσείο. Από την άλλη, γενικότερα πολλά ρούχα δεν σώζονται γιατί οι άνθρωποι στο παρελθόν, όχι μόνο οι πρόσφυγε, γενικότερα. Είχαν συγκεκριμένο αριθμό ρούχων. Ένα καλό, το κυρ διακάτοκο, και ένα καθημερινό κείμενο κατευθεί. Επομένω, πολλέ φορέ αυτό το ένα σύνολο το φορούσε κανεί μέχρι να μην μπορεί πια να φορηθεί, να λιώσει το ύφασμα. Και γενικά αυτό σαν διαδικασία των να περνάει ένα ρούχα από γενιά σε γενιά, συνέβαινε πολύ λιγότερο γιατί οι άνθρωποι χρησιμοποιούσαν πάρα πολύ αυτά τα λίγα που είχαν ή τα χρησιμοποιούσαν με διαφορετικού τρόπου. Δηλαδή ένα φόρεμα μπορεί όταν πια δεν μπορούσε να φορηθεί ω φόρεμα, μπορεί να το κόβαν και να το χρησιμοποιούσαν με άλλο τρόπο. Οπότε δεν έχω κάποιο πολύ ενδιαφέρον το παράδειγμα. Σε κάθε περίπτωση όμω, μιλάμε πάντα για το ίδιο αντικείμενο, που αλλάζει κάπω, αλλάζει χρήση του σίγουρα και ο συμβολισμό.

SPEAKER_01

Πολύ σωστά. Πιστεύει ότι αυτή η σχέση με την αντικείμενα βοηθά στη θεραπεία του τραύματο ή στη διατήρηση τη ταυτότητα.

SPEAKER_00

Θα έλεγα πω. Φυσικά τα αντικείμενα δεν θεραπεύουν από μόνα του, αλλά σίγουρα βοηθούν πάρα πολύ στην αναγνώρηση και στην κατανόηση τη ύπαρξη του τράγματο και τη πληγή. Δηλαδή, το να καταλάβει κανεί ότι υπάρχει εκεί μέσα μου ένα γάτη που με μονάει όταν το σκέφτομαι, ότι έχω θυμώ μέσα μου για αυτό το κομμάτι τη ιστορία. Ή ακόμα και νιώθω μίσω για ανθρώπου από μια άλλη χώρα, λόγω τη ιστορία τη δική μου χώρα. Θα έλεγα ότι τα αντικείμενα δίνουν γλώσσα, δίνουν χώρο στο να υποπωθεί κάτι που δεν έχει υποθεί. Και μα φέρουν αντιμέτωπου με πράγματα που νιώθουμε, αλλά ίσω δεν το ξέρουμε ότι τα νιώθουμε. Αν για παράδειγμα, πάει κάποιο σε ένα μουσίο και δεί μια πετσέτα κεντιμένη με τα αρχικά μια γυναίκα, που εξεριζώθηκε από τον τόπο του και χρειάζεται να αφήσει το σπίτι τη λόγω πολέμου. Και αυτό ο άνθρωπο που επισκέπτε στο μουσίου κλάψει, για παράδειγμα, όπω συγγενείνα από χαρά ή από η λύπτο, ό,τι νιώσει, είναι πολύ χρήσιμε αυτέ τι διαδικασίε για να παραμένουμε σε επαφή και με το μέσα μα και με την ιστορία μα και να διατηρούμε την ταυτότητά μα. Δηλαδή δεν θεωρώ ότι θεραπεύει το τράβημα, αλλά μα βοηθάει να το αναγνωρίσουμε ότι υπάρχει, και να μα θυμήσει ότι έχει σημασία να διατηρήσουμε την ταυτότητά μα.

SPEAKER_01

Και να το αντιμετωπίσουμε. Γιατί συνήθεια μπορεί να υπάρχει ένα τράβη όταν δούμε το αντικείμενο να φέρει το τράβη στην επιφάνεια και εκεί να το δούμε κατάματα και να το αντιμετωπίσουμε αυτό το τράγμα ίσω. Και πριν πάμε στα δημοσία, γιατί θα ήθελα να μα μιλήσει και αυτό το κομμάτι, τι θα έλεγε σαν κάποιο που έχει στο σπίτι του έναν παλιό οικογενιακό αντικείμενο, αλλά δεν γνωρίζει την ιστορία του. Από πού να ξεκινήσει, θα μπορούσε να ξεκινήσει από κάπου.

SPEAKER_00

Θα έλεγα ότι μια φαιτηρία είναι το να ξεκινήσει κανεί ρωτώντα, να καταγράψει ό,τι θυμούνται οι μεγαλύτερο ή να το φωτογραφήσει, να προσπαθήσει να το ζογραφήσει, να το σκητάρινό ή να το αγγίξει με περιέργεια. Εγώ για παράδειγμα, αυτή την ιστορία, την οικογένειακή ιστορία στην οποία αναφέρθηκα στην αρχή, οι παπούδε μου δεν θυμούνται πάρα πολλά πράγματα. Δηλαδή, δεν είναι προσωπικά, δεν μου έχουν πάρα πολλά πράγματα. Παρόλα αυτά, είναι τέτοια υπότητα των μαρτυριών, δηλαδή τα στοιχεία τα οποία μοιράστηκαν μαζί μου, που με βοήθησαν πάρα πολύ στην έρευνά μου και στην κατανόηση και όλου αυτού του κομματιού τη ιστορία, αλλά και τη έρευνα μου, τη ίδια, στην ουσία τη. Οπότε νομίζω ότι το να ξεκινήσει κανεί ρωτώντα από ανθρώπου που δεν χρειάζεται θέλω να πω να είναι κάποιο επιμελητή σε μουσίω για να σου μιλήσει για ένα αντικείμενο, αν αυτό το αντικείμενο βρίσκεται στο σπίτι σου και μπορεί να έχει να σου πει κάτι η γενιά σου ή η θεία σου ή ένα άνθρωπο του περιβάλλοντό σου. Θυμούνται πάρα πολλά πράγματα οι άνθρωποι μεγαλύτερων ηλικών και ξέρουν πράγματα που μπορούν να οδηγήσουν νεώτερε γενιέ σε πολύ ωραία μονοπάτια ω προ την κατανόηση τη ιστορία και τη εθνική ταυτότητα, τη συλλογική ταυτότητα και όλα αυτά.

SPEAKER_01

Και ποιο είναι ο ρόλο των σύγχρονων ουσίων στη διατήρηση τη μνήμη τη αναγκατική μετανάστευση, και θα ήθελα να μα αναφέρει και κάποια παραδείγματα μουσίων που θα μπορούσαμε να δούμε αυτέ τι ενδειμασίε ή αυτά τα αντικείμενα.

SPEAKER_00

Για το πρώτο σκέλλον, θα έλεγα ότι τα μουσεία αυτό που μπορούν να κάνουν πολύ ωραία είναι να δώσουν χώρο σε ιστορίε που δεν ακούγονται, που δεν ακούστηκαν καθόλου ή που δεν ακούγονται αρκώ στην καθημερινή ζωή. Και να δείξουν κάτι που για μένα πάρα πολύ σημαντικό. Το να δείχνουν ότι η ιστορία δεν είναι μόνο πολιτική οι ημερομηνίε, ότι την τάδη μερομηνία γίνει αυτό και πρέπει να το θυμάμαστε έτσι, αλλά είναι η καθημερινή ζωή των ανθρώπων που μα αφορά όλου. Ένα πολύ καλό σχέση με τα μουσία είναι ότι απευθύνουν σε πάρα πολύ κόσμο σε μαθητέ, σε ανθρώπου όλων των ηλικών. Και έτσι γι' αυτό το λόγο, κατά τη γνώμη μου πέτει μια πολύ βαριά ευθύν πάνω στου ώμου των μουσίων και των ανθρώπων που δουλεύουν σε αυτά. Και έχει να κάνει με το να διατηρήσουν τα αντικείμενα και τι ιστορίε και τι μνήμε, αλλά περισσότερο από αυτό, το να βοηθήσουν τι κοινότητε των ανθρώπων, να πάνε ένα βήμα παραπέρα, δηλαδή πέρα από τον πόνο και το μίσου και το δυχασμό που καμιά φορά έρχεται αναπόθευτα μαζί με τι ιστορίε πολέμων και τη προσφυγία. Τα μουσία μπορούν να δείξουν ότι ωραία, να το πιάσουμε αυτό που πονάει εδώ την τοπική κοινωνία και με ένα δημιουργικό τρόπο μέσω εκθέσεων, εκδηλώσεων, workshops, να δείξουμε ότι εμεί οι άνθρωποι μπορούμε να το συζητήσουμε, να το κατανοήσουμε και να προχωρήσουμε τι ζωέ μα χωρί να ξεχνάμε, να διατηρήσουμε δηλαδή την μνή μα στη συλλογική μνήμη και την εθνική μνήμη και την ιστορική μνήμη. Αλλά να μην φέρουμε όλα αυτά τα αρνητικά συναισθήματα συνεχώ μαζί μα γιατί δεν μπορούμε να προχωρήσουμε ω κοινωνίε με αυτό τον τρόπο. Και το βλέπουμε αυτό πάνω των κόστο.

SPEAKER_01

Πολύ σωστά, ακριβώ έτσι. Λοιπόν, και πώ μπορούμε να δούμε κάποια αντικείμενα, κάποια συγκεκριμένα μουσία που θα μπορούσε να μα συνηθίσει ή από κάποιε συγκεκριμένε μεταναστέψει, ανακατικέ μεταναστευσει.

SPEAKER_00

Ναι, θα έλεγα σίγουρα το Μουσείο Προφηγικού Ελληνισμού Φιλιοχαιδεμένου είναι στη νέα φιλαδέ, στην Αθήνα, το οποίο είναι ένα πάρα πολύ ενδιαφέρον παράδειγμα μουσεί, γιατί βρίχθηκε από μια μικρα σιάτησα τη φιλούχα δεμένου, με πάρα πολύ κόμπο και αυταπάνη, για πάρα πολλά χρόνια γίνεται αυτή για να γίνει το μουσίω και να συγκεντρωθούν όλε αυτέ τι συλλογέ κτλ. Υπάρχει ένα βιβλίο στο οποίο διηγείται ήδη για την ιστορία τη στην εγγονή τη. Η οποία γράφει το βιβλίο, το οποίο λέγεται για διάφιο η μικρασιάτησα και είναι πάρα πολύ ωραίο. Υπάρχει το Μουσείο Μέρημα Σποντίων Κυριών στη Θεσσαλονίκη που έχει αυτό μια πάρα πολύ όμορφη συλλογή. Πολλά και ενδασίε και κεντήματα, εγώ χειράμα, πάρα πολύ πλούσια συλλογή.

SPEAKER_01

Εγώ μπαίθηκε αυτή η συλλογή. Ήταν από απλό κόσμο και έτυχε. Τα πήγαμε στο μουσίω, ήταν κάποιον σπουδαιών ατόμων. Συγκεκριμένα το μουσείο ήταν. Στην κοινωνία, δηλαδή είχαμε κάποια θέση, γιατί συνήθω όταν πηγαίνουμε σε δημοσία, βλέπουμε αυτά τα πολύ ωραία τα ιστορικά, το οποίο καταλαβαίνουμε ότι αυτά ανήκαν σε ανθρώπου με κάποια που είχαν κάποια θέση. Αυτό το είδο ήταν από απλό κόσμο, δηλαδή από την καθημερινότητά του.

SPEAKER_00

Σε ευχαριστώ για αυτή την ερώτηση γιατί έλθει ότι αξίζει συγκεκριμένα να μιλήσουμε για την μέρηνα. Το Μουσέρα στη Θεσσαλονίκη ουσιαστικά ξεκινάει στο ίδιο το από το 1904 στην τραπεζούν, όπου ιδρύθηκε από επιφανεί κυρίε αριστοκράτησε ένα φιλανθρωπικό σωματίο, το οποίο το όνομα μέρηνα. Οπότε αυτό το κομμάτι ήταν στην τραπεζούν. Μετά την υπογραφή για την ανταλλαγή πληθυσμό ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία. Ενεργοποιήθηκε και πάλι αυτό το φιλανθρωπικό σωματίο στη Θεσσαλονίκη αυτή τη φορά. Και ουσιαστικά αυτό που κάναμε αυτέ οι γυναίκε είναι ότι είχαν στόχο να προσφέρουν εργασία αλλά και ηλική στήριξη σε κορίτσια και γυναίκε, οι οποίε δεν είχαν τα οικονομικά μέσα και χρειάζονται δουλειά, αλλά είχαν και πάρα πολύ καλέ τεχνικέ γνώσει. Είναι πάρα πολύ καλέ στο κέντημα, στο πλέξιμο σε όλα αυτά. Οπότε τα εργαστήρια τη μέρη ασχολήθηκαν με την παραγωγή ρούχων, αισόρούχων, δυτικών, λευκών ειδών, ολόκληρων πρικών, δηλαδή, ολόκληρε πρίκε βγαίνα από τη μέρηνά και δίναμε την ευκαιρία αυτέ τι γυναίκε να αποκτήσουν και πρακτικέ δεξιότητε, αλλά και να έχουν μια κοινότητα, δηλαδή μια ομάδα γυναικών που μπορούσαν να στηρίχουν μια στην άλλη. Και φυσικά όλο αυτό ήταν καθοριστικό για την οικονομική ανεξαρτησία αυτών των γυναικών. Επομένω, το Μουσείο αυτό στη Θεσσαλονίκη θα έλαβα ότι είναι σαν να αφηγείται μια ιστορία τη συνέχεια, αξιοπρέκια και δημιουργία που ξεκινάει από την τραπεζούν, εκεί που οι άνθρωποι ήταν, θα έλεγα πολλέ από αυτέ τι γυναίκε είχαν πολύ καλή κοινωνική θέση και βοηθούσαν άλλα μικρότερα κορίτσια που ίσω δεν είχαν τα οικονομικά μέσα, αλλά το ότι αυτό το φέραν και το ενεργοποίησαν πάλι και το διατήρησαν στη Θεσσαλονίκη, όταν πλέον ήταν πρόσφυγε, είναι πάρα πάρα πολύ σημαντικό. Οπότε στο Μουσίω τη Θεσσαλονίκη μπορεί κανεί να βρει αυτή τη συλλογή και είναι πολύ πλούσια και πάρα πολύ όμορφη. Έχει και καθημερινά ρούχα, έχει πάρα πολλά εργόχηρα και έχει και λίγο πιο κάποια μεταξωτά γυναίκα. Εντάξει, είναι ελλογικό να έχουμε και αυτό και είναι και όμορφο, δεν τα βλέπουμε, γιατί τα περισσότερα είναι χειροποίημα.

SPEAKER_01

Και φαντάζεται να υπάρχουν και κάποιε διαλέξει που θα μπορεί ο κόσμο να ο επισκέπτε, να μάθει για την ιστορία του, ή είναι οι σημειώσει ίσω να είναι οι σημειώσει.

SPEAKER_00

Ναι, σίγουρα έχει. Υπάρχουν πράγματα που γίνονται. Δεν είναι πάρα πολύ. Γενικά στην Ελλάδα, σε πολλά από αυτά τα μουσία, γίνονται ακόμα και σήμερα και εκδηλώσει και θα έλεγα ότι αυτή τη μνήμη τη δημοκρατική καταστροφή και τη ανταλλαγή πληθυσμών, ευτυχώ την κρατούμε ζωντανή, αλλά σίγουρα υπάρχουν και άλλα πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για να είμαστε σίγουρα ότι θυμόμαστε με έναν τρόπο που είναι ουσιαστικό και παραγωγικό.

SPEAKER_01

Μετά από όλα αυτή την έρευνα, άλλαξε ο τρόπο που βλέπει τα ρούχα.

SPEAKER_00

Τα βλέπω σίγουρα με πολύ βάθο.

SPEAKER_02

Τα βλέπει ένα κομμάτι ύπασμα και θα προσπαθήσει να το αναλύσει αν υπάρχει κάποια ιστορία.

SPEAKER_00

Κοίταξε, η αλήθεια δεν τα βλέπω καθόλου επιφανειακά. Το οποίο μερικέ φορέ είναι ουραστικό, γιατί τα ρούχα είναι παντού γύρω μα. Και ίσω, μερικέ φορέ δεν χρειάζεται να προσπαθεί να τα βλέψουμε τόσο πολύ βάθο. Αλλά αυτό που πιο πολύ σκέφτομαι με τα ρούχα αυτό που νιώθω για τα ρούχα, μάλλον, και σκέφτομαι για αυτά, σχεδόν σε καθημερινή βάση, είναι ότι έχουν δύναμη πάνω μα πάνω στου ανθρώπου γενικά, για το πώ νιώθουμε τον εαυτό μα, πώ μα βλέπουν οι άλλοι. Και μα βοηθούν να εκφράσουμε τον εαυτό μα, αλλά και να συνδεθούμε ίσω με ανθρώπου. Γενικά, νιώθω ότι τα ρούχα είναι από αυτά τα αντικείμενα λόγω του πόσο πολλέ ώρε τη ημέρα, δηλαδή πάντο και σχεδόν είμαστε. Είμαστε τόσο κοντά σε αυτά ω αντικείμενα, είναι το πιο κοντινό αντικείμενο στο δέμα μα, είναι πάντα πάνω μα. Μιώσω ότι είναι πολύ μεγάλη σημασία του και η δύναμη του.

SPEAKER_01

Είναι πολύ σωστό αυτό που λέει, δηλαδή μα αλλάζει και τη διάθεση το πώ αισθανόμαστε ή την αυτοπεπίση. Αν τη δούμε πολύ ωραία και είναι να πάμε. Αφιστανόμαστε ωραία με αυτό που αφορά, τότε ανεβαίνει αυτοπεπίτηση όταν θέλουμε να ξεκουραστούμε. Θέλουμε να φορέσουμε την πισάμα στέλνω πάντο. Και στανόμαστε αυτή τη σύνδεση ότι είναι όλα τη κούραση. Νομίζω έχει πολύ μεγάλη σύνδεση. Και αν έπρεπε να διαλέξει ένα αντικείμενο που να συμπολίσει το επιπλήρωση σου. Ποιο θα ήταν αυτό.

SPEAKER_00

Είναι πολλά αντικείμενα που αγαπώ. Αλλά νομίζω πω θα διάλεγα ένα χειροποίητο υφαντό που βρίσκεται στη συλλογή του Μουσου που ανέφερα, το Μουσέριο φιλόγαινο στην Αφιλαδέ. Είναι ένα ταπισερή που το πολύ θετικό με αυτό το έκθεμα είναι ότι εισότιονται πάρα πολλά στοιχεία σε σχέση με αυτό που είναι και εγώ πάρα πολύ τυχερή γιατί υπήρχαν τα στοιχεία διαθέσιμα στο μουσείο και μπορώ να μπορώ να τα βάλω και στο βιβλίο και να σα τα πω και σα τώρα. Είναι λοιπόν ένα ταξίδι που δημιουργήθηκε το 1906 από μια γυναίκα από τη συνασώ τη Μικρά Ασία. Η περιοχή νομίζω σήμερα ονομάζεται μου σταθάπασα. Η γυναίκα αυτή κέντησε τετράγωνα κομμάτια υφάσματο. Σε χωριστά το καθένα. Τα ένωσε μετά με κόκκινη κλωστή και έχει δημιούργησε ένα υφαντό με διάφορα πολύ χρωμαμοτίδα και λουλούδια κτλ. Στο κέντρο τη έχει τοποθετήσει τρία κεντυμένα πάνελ που έχει το γράφει την χρονολογία 1906 και άλλο μεταρχικά τη. Μη από το Μάρθα και πίσω από το Πιγκοπούλ, το επόμενο τη. Και αυτό που με μένα μου συγκίνησε πάρα πολύ όταν επισκέφτηκα το μουσίω είναι η ιστορία του αντικειμένου. Πώ βρέθηκε στο μουσείο, έχει ένα βιντεάκι, μια μικρή οθόνη στην οποία παίζει ένα βίντεο μέσα στο μουσίο, στο οποίο η κόρη, τη, η Ευρθεί, αφυγείται ότι πριν δωρίσει το φαντό αυτό, πριν κάνει δωρεά στο μουσίω φιλόχανο. Συνήθειζε να κόβει μικρά τετράγωνα κομμάτια και τα χάζει σε αγαπημένα πρόσωπα τη οικογένεια, σε ανθρώπου που αγαπούσαν του γονεί τη. Όσο εκείνη ήταν ζωή. Και αυτό επειδή ήξερε ότι αυτά τα μικρά κομμάτια υφάσματα που είναι εκτεμένα από τη μητέρα τη, σημαίνει κάτι πάρα πολύ βαθί. Και για μένα αυτό το φαντό συμβολίζει κάτι πάρα πολύ βαθιά ανθρώπινο. Δηλαδή, είναι πώ να το πω, ένα κομμάτι που γίνεται απόδειξη ύπαρξη ενό ανθρώπου. Φαίνεται το αποτύπα των χεριών που το δημιούργησαν, η γυναίκα που το κέντησε, τον χρόνο που πέρασε για να το κεντί, την αγάπη, τον κόπο που έβαλε, αλλά και είναι ένα κομμάτι τη ταυτότητά τη. Ναι, αυτό. Επομένω, αυτό το αντικείμενο που δεν είναι ένα διακοσμητικό αντικείμενο καθαρά. Και το βρίσκω. Είναι και ταυτόχρονα εισαγωγή κατά ποινό αντικείμενο, ένα καθημερινό αντικείμενο. Και το βρίσκω την ιστορία του πάρα πολύ δυνατή.

SPEAKER_01

Πολύ ωραία. Και πού μπορούμε να βρούμε το βιβλίο, Ελέον. Είναι σίγουρα ότι όταν ακούσουμε οι ακροατέ μα αυτή τη συζήτηση, σίγουρα θα θέλω να το διαβάσουμε και να μάθουμε περισσότερα.

SPEAKER_00

Το έχουμε, το ελπίζω να είμαι σε καλά. Το βιβλίο μου μπορεί κανεί να το βρει στην ιστοσελίδα μου, είναι ελέγγει Χαστιώτη του Com. Έχω και κάποια στοιχεία σε σχέση με το βιβλίο και υπάρχει και το link του εκδοτικού οικού από τον οποίο βρίσκεται. Προσπόλη.

SPEAKER_01

Προσφόλησε. Και σε παρακαλώ να μα πει πώ γράφετε το χασιότη. Κυρίω. Θέλει ακριβώ για να το βρει εύκολα. Όχι συναφέρεται.

SPEAKER_00

Ναι, στα αγγλικά, το επόμενο μου γράφεται με CHA, SIOTI. Ελέγμε I. Δηλαδή είναι I, LINI, τσασιότη, προφέρεται.

SPEAKER_01

Βλέπει ότι είναι σημαντικό να κάνουμε αυτή τη ευκρίνηση για να μπορέσουν έφανο το πρώτο. Λοιπόν, Ελέναμε ευχαριστούμε πάρα πολύ για αυτή τη συζήτηση. Σήμερα μα θήμησε ότι η ιστορία δεν γράφεται μόνο σε βιβλία. Γράφεται σε υπάσματα, σε σραφέ, σε μανίκια που αγκάλιασα σώματα και σε εργόχια που κράτησα ζωντανέ στι πατρίδε μέσα σε νέα χώματα. Το βιβλίο Close and Textals of Anatoly Greek Refugees, Emboted Memories on Display. Θα μιλά απλώ για ρούχα, μιλά για εντοχή, ταυτότητα και τη δύναμη τη μνήμη να γίνεται γέφυρα ανάμεσα στιγενέε σε τόπου σε ανθρώπου ⁇ . Μπορείτε να προμηθευτείτε το βιβλίο τη Συλένη μέσω τη Εστοσελίδα ⁇ Ελλένικαστή. Από το Χεσενικό, σα ⁇ ευχαριστούμε που μα ⁇ ακούσατε, κρατήστε τι ⁇ ιστορίε σα ⁇ δοντέ ⁇ ίσω μέσα από μια παλιά φαλίτσα που περιμένει να δυχθεί ξανά. Μέχρι το επόμενο επεισόδιο. Καλή συνέχεια.

SPEAKER_00

Σα ευχαριστώ πάρα πολύ.

SPEAKER_01

Σα ⁇ ευχαριστούμε που ακούσατε το Hellenic Voice. Επίση ⁇ σα ⁇ άρεσε το επιστήμοιο, make it a formula to be the small to the case.