Souvni On The Mike

Haitians and Their Unsolicited Advice

Mandaly Louis-Charles

Use Left/Right to seek, Home/End to jump to start or end. Hold shift to jump forward or backward.

0:00 | 29:47

Send us Fan Mail

In this episode, Souvni and Valentin dive into the hilarious and sometimes chaotic world of good advice, bad advice, and the unsolicited advice nobody asked for. From the wisdom that shaped us to the nonsense that confused us, they unpack the best and worst guidance people receive in life — all with humor, honesty, and that signature Souvni‑on‑the‑Mike energy.
Then, in La Famille Pòt, Dyak faces a real dilemma: a meeting with the Department of Health inspector about some questionable practices at the grocery store where he works. Before he can even think straight, Ovila, Tika, and Freya each jump in with their own brand of advice — one fiery, one philosophical, one practical — leaving Dyak more overwhelmed than when he started.
A funny, heartfelt episode about the power of advice… and the trouble it can cause.

Support the show

Check our website/blog: https://sweetcoconuts.blogspot.com/




Wi, mesdames et messieurs, salut e bonsoir! Ou ap koute emisyon Souvni on the Mike la ki vini jwenn ou chak Vendredi soir a 7:30 PM sou Radyo Konpa nan WLQY 1320 AM. N ape voye yon gwo kout chapo pou Aubry Blag, mèt e poto mitan Radyo Konpa, ki gen plis pase 40 ane ap bat tanbou kilti Ayisyen an. Si gen yon moun ki fè mizik Ayisyen an kenbe balans li nan dyaspora a, se zanmi sa a—Aubry, nou wè ou, nou tande w, nou respekte w!

Donk, oditè nou yo, byenveni aswè a, sou Radyo Konpa!

Wi, se sa zanmi! E ou branche sou emisyon Souvni on the Mike.

Pou tout moun k ap soti nan travay, 

Pou sa yo ki deja rantre lakay, retire soulye nan pye yo,
Pou tout moun k ap pare pou antre nan yon wikenn repo ki byen merite,
Pou tout sòlda wikenn yo, ki fèt ap kòmanse pran pòs travay vandredi-Samdi-dimanch yo — wi, mwen wè nou tou —
Byenveni sou emisyon Souvni on the Mike la ki pote verite, refleksyon, ak repons pou kesyon ke nou toujou ap mande.

 

Mwen se animatris emisyon an, Souvni, yon fanm ki toujou gen yon istwa nan pòch dwat li, yon pwovèb nan pòch goch li, epi dè milye de refleksyon k ap bouyi nan tèt li.

 

Jodi a, zanmi, nou gen yon sijè ki pi cho pase taso ak piman.

Jodi a n ap pale de moun ki toujou gen yon konsèy pou l bay. Moun ki toujou gen yon rekòmandasyon y ap fè. Yon ti kritik y ap fè an soudin. Ou pa bezwen enkyete zanmi. Mwen fè sa tou. Mwen se youn ladan yo tou.

 

Nou menm Ayisyen, nou toujou gen de(2) twa(3) konsèy ki sere nan pòch nou, pou nou bay moun li. Dabitid, nan moman egzak lè moun bezwen l lan, e kòmsi nou toujou gen konsèy la bay yo.

 

Men se pa fòt nou non. Nou genyen tout sajès sa yo k ap kwense sere nan lespri nou. Nou pa ka tann pou n bay konsèy. Nou pa ka tann pou n grennen opinyon nou kòm si se yon semens n ap fè. Nou pa ka tann pou nou lage yon pwovèb sajès atè kòmsi se yon bèl richès ke n t ap pataje. Nou santi nou byen ekipe pou n ede yon lòt moun navige nan lavi a.  Nan tout moman. 

 

Men sèl bagay la. Kèlkeswa sa nou kwè a, se pa tout konsèy ki bon. 
Ayisyen an ka bay bon konsèy.

Ayisyen an ka bay move konsèy tou.

E Ayisyen an ka bay konsèy ke li menm li pa t ap janm suiv yo menm!

 

Ayisyen an, podyab li, l ap di w:

 "O vwazen, ou pa dòmi byen? Fè yon ti te fèy kowosòl non. L ap fè w dòmi trè byen".

Bravo! Bon konsèy!

Oubyen li gen dwa di w, "Pa kite madanm nan pale avè w konsa non, se ou menm ki chèf fanmi an"

Move konsèy!

Oubyen, ou gen dwa chita ap manje ti griyo w anpè. Epi men Ayisyen an parèt sou ou, ap di w:
Ti cheri a, ou dwe sispann manje manje fri. Li pa bon pou ou!” Bon, ti griyo an byen a gou, kimoun ki te mande w? Kite m manje griyo m anpè!

 

Oubyen, Ayisyen an gendwa di w, "Pa manje manje ki fri non!", enpi dèyè pòt fèmen lakay li se fritay, marinad, bannann peze, poul ak pwason fri k ap pèdi lavi yo. Yum yum yum, mezanmi o! paske m vle manje sa tou!!

Oubyen, yo gendwa di w, “Pa pran sa mal non, lè entèl pale avè ou konsa!”. Epi yo menm, y ap fache avèk ou pou nenpòt ti bagay yo panse ou di. 

Move konsèy


Yon lòt bagay yo gendwa di w, se “Kite move relasyon sa a non! Kite mouche sa non! Kite madanm nan non!", epi yo menm, y ap kenbe ti relasyon yo ak yon moun ki p ap menm sonje jou anivèsè yo.

Move konsèy!

 

Alò oditè nou yo, jodi a nou genyen yon lis de Bon Konsèy ak Move Konsèy ke nou konn resevwa nan men moun. Nou pral, premyèman, akeyi Mr Valentin, yon zanmi nou ki toujou pase nan estidyo a, pou patisipe nan kèk nan diskisyon nou. Fò m di la verite, Mr Valentin se youn nan moun ki toujou pare pou bay opinyon li — ki toujou pare pou bay yon konsèy, yon pwovèb, menm lè moun pa mande l. Bonswa Mesye Valentin!

 

VALENTIN: Bonswa Souvni. Bonswa oditè nou yo. Tande, kòm defans mwen, mwen pa t bay okenn moun konsèy jodi a.  Men si w bezwen, mwen gen de twa konsèy nan chapo mwen la pou ou. 

 

SOUVNI: Dakò, Mr. Valentin. N ap pale de Bon Konsèy ak Move Konsèy  jodi a. Èske ou fè eksperyans sa a?

 

VALENTIN: Souvni, men la verite a. Mwen fè eksperyans pi move kalite konsèy yon moun te kapab bay. 

 

SOUVNI: Ki kalite konsèy sa ye konsa Valentin?

 

VALENTIN:   Sa sa konsèy ki pi danjere a. Se konsèy Ou Pa t menm Mande moun nan. Ou gen dwa ap degaje w ase byen. Epi moun nan vin mete bouch li nan afè w, fè w deraye, fè w detounen. Si yo pa t ba w konsèy, tout bagay t ap byen mache. Tout bagay t ap pase byen.

M ap ba ou yon egzanp. M konn chita nan machin mwen, m ap pake machin mwen. Mwen byen trankil, m ap vire volan mwen, jan yo te aprann mwen fè sa nan auto ecole la. Lè m vire gade dèye machin nan, oubyen devan machin nan, m wè yon gid, ki kanpe devan machin nan tankou yon espesyalis, k ap gide m kòm si se devan yon avyon yo te ye, pou y ap fè avyon an pran vòl. M p a t mande sa. Bra moun nan ap fè dwat, goch, anlè, anba. M oblije suiv yo. Malchans pou mwen, machin mwen an al frape sou yon mi. Li kolboso.  Bon, espesyalis nan gentan disparèt tankou Houdini.

 

SOUVNI: Se pa fòt li Mesye Valentin. Se ede li t ap vle ede w. Zanmi, an nou pran yon ti detant. Nou pral tounen talè konsa pou nou pale de Bon Konsèy ak Move Konsèy ke moun konn ban nou.

Rete branche. Pa ale oken kote. N ape tounen talè konsa.

 

 

SOUVNI: Wi, zanmi nou, mèsi dèske nou te rete branche. Jodi a n ap pale de Bon Konsèy ak  Move Konsèy.

Nou genyen Mesye Valentin avèk nou nan estidyo a.

Nou pral fouye zo nan kalalou, pou nou kapab pale de pi bon konsèy, oubyen pi move konsèy,  ke ou te janm resevwa nan men yon moun.

 

VALENTIN: Souvni, nou toujou gen yon matant, yon tonton, vwazen, oubyen zanmi, anpil fwa, ki pa gen okenn eksperyans, men ki gen anpil opinyon.

 

SOUVNI: Tout dabò, anvan nou kòmanse. N ap di yon gran mèsi a tout moun ki te pran tan yo pou ranpli SONDAJ, sou bon ak move konsèy, sou sit mwen SOUVNI.ORG. Ou kapab toujou kontinye ranpli li. Nou ta renmen tande plis toujou. Dakò Valentin, ki pi bon ak pi move konsèy yon moun te janm ba ou? Kòmanse sou bon an.

 

VALENTIN: Gen de fwa yon bon konsèy ka devni yon move konsèy tou.

 

SOUVNI: Fè m konprann sa w vle di an.

 

VALENTIN: Bon lè mwen te rantre isi Ozetazini. Mwen te retounen lekòl. Mwen t al aprann yon ti metye ui (8) mwa yo. Enpi avèk sa mwen te degaje mwen ase byen. Travay. Fè bon ti lajan. Mwen pa t gen pwoblèm peye lwaye. Enpi avèk ti travay sa, mwen te kapab mete ti lajan de kote tou san pwoblèm. 

 

SOUVNI: E ki kote konsèy la tonbe la a?

 

VALENTIN: Enben mwen gen yon bon zanmi mwen. Li te nan kolèj. Li lage degidon nan kò mwen pou m al fin pran kou nan kolèj la, aprann yon bagay. Misye di m, se pou m ale nan inivèsite imedyatman, kèlkeswa dèt la. Yon fwa m fini etid mwen. Mwen pral fè bon ti lajan. Mwen pral rich. M pral gen yon bèl karyè. 

 

SOUVNI: M pa wè sa k genyen mal nan sa. Sanble l te ba w yon bon konsèy.

 

VALENTIN: Wi, men tande sa. Kounye ke m fini ak kou inivèsite mwen. Mwen diplome. Bill inivèsite a monte disèt wotè, tankou bill yon mortgage. Mwen gen yon chay finans pou yon diplòm ke m te resevwa san planifikasyon.  E malgre m ap travay. Lajan ke m ap touche a, se pa gran diferans avèk lè m t ap travay sou ti diplòm 8 mwa ke m te resevwa a. Malgre lajan ke m fè a plis, bill mwen vin plis tou avèk katafal ponya etidyan ke m te blije pran pou etid la.

 

SOUVNI: Donk ou panse zanmi w la pa t ba ou bon konsèy?

 

VALENTIN:  Mwen pa t menm mande l konsèy lan menm. Si l pa t di m sa pou m fè, mwen pa ta nan pozisyon ke m ye jodi a.

 

SOUVNI: Enben sèl bagay mwen ta di, sè ke lè yon moun ba w konsèy ke ou pa t menm mande yo menm, se ou menm ki konn lavi w. Se ou menm ki konn sitiyasyon ou. Donk ou gen brenn. Itilize l pou deside pwòp chemen pa ou.

 

VALENTIN: Sa w panse Souvni? Èske w panse ke sa se te bon konsèy oubyen move konsèy?

 

SOUVNI: M panse ke zanmi w lan te gen bon entansyon. Sa se te yon Bon Konsèy

 

VALENTIN: Moun ki ba ou move konsèy toujou panse yo gen bon entansyon tou. Mwen di, pou mwen, se te Move Konsèy!

 

SOUVNI: Zanmi oditè, an nou kontinye avèk Bon Konsèy, Move Konsèy. Ou kapab deside pou tèt pa w. 

 

 

SOUVNI: Men yon lòt konsèy ke moun toujou ap ba ou. Yo toujou ap di w, "Toujou Di Laverite Tande!" Bon, m pral nan pwoblèm wi. Paske malgre se yon konsèy ki gen bon ti moral ladan li. M panse ke lè ou di laverite tout tan sa ka mete w nan pwoblèm.

 

VALENTIN: M panse ke gen de laverite ou oblije kenbe nan kè w pou pa tonbe nan traka.

 

SOUVNI: Pawòl nan kè pa gate zanmi. Gen de bagay w oblije kenbe nan kè w. Sa w panse? Se Bon konsèy oubyen Move konsèy pou Toujou Di Laverite

 

VALENTIN: M panse li nan mitan. Li pa youn ni lòt. M p ap fè manti. Men si m dwe kenbe lang an brid pou pwoteje lapè m. M pa oblije di tout verite ke m konnen. 

 

SOUVNI: M panse ke konsèy sa degize an bon konsèy. Men lè w ap bay yon moun yon konsèy konsa, se pou w di moun nan pou kenbe bouch li fèmen lè laverite a ka lage l nan tyouboum.

 

  

SOUVNI: Men konsèy ki te fè m grate tèt mwen. Konsèy sa se yon moun ki te pataje li. Konsèy lan di, “Pa mete ou pi entelijan pase mari w.” M pa konprann konsèy sa. Ede m Valentin.

 

VALENTIN: Gen de gason ki pa renmen pou fanm yo pi entelijan pase yo. Yo vle se yo ki pou gen tout kontwòl la. Ki pou gen tout pouvwa nan relasyon an. Yo vle pou fanm nan rete anba yo tout tan.

 

SOUVNI: Sa se yon travesti wi. Sa vle di si fanm nan gen yon ti solèy k ap briye, yo vle pou kouvri sa avèk yon dra byen pwès? M konnen gen gason ki ka santi yo entimide si fanm yo nan yon pozisyon pi fò pase yo, ouswa nan entlijans, lajan, oubyen nan pozisyon sosyal.  M ta panse ke sa fèt paske lespri gason an fikse toujou sou wòl tradisyonèl sèks yo ki mete gason kòm antèt la, oubyen kòm chèf la. Kòm si li ta vle se li ki pou ta toujou lidè oubyen pwotektè nan fanmi an. M konprann sa. Men m pa konprann poukisa pou yon moun ta ba w yon konsèy pou desann ou konsa.

 

VALENTIN: Malerezman sa ka menase santiman gason an sitou si li pa konnen sou kisa li kanpe. Sa ka diminiye sekirite li, ba li yon santiman ensifizans. Mwen menm, mwen panse ke si madanm mwen entelijan, sa fè lavi m pi fasil.


SOUVNI: Anmwey lapolis o! Ki gason ki pè entèlijans menm? Donk, sa w panse? Bon konsèy, oubyen move konsèy?


VALENTIN: Souvni, m panse ke sa se Move Konsèy!

 

SOUVNI: Konsèy sa a, mwen koupab. Paske mwen toujou ap bay moun li. Si moun nan se yon bon moun, mwen konn di li "Pa janm chanje. Rete menm jan an tande!" paske mwen pa ta renmen pou frivolite lavi a chanje moun nan.  Men m pa t janm panse ak sa anvan emisyon an. Mwen vin reyalize ke li difisil anpil pou toujou rete menm moun nan, nan tout peryòd, nan tout estaj lavi w.  

 

VALENTIN: Gendefwa lavi a lage w nan sikonstans ki fè ou oblije chanje. 

 

SOUVNI: Petèt ou se yon moun ki gen bon karatè. Ki pa gen non nan bouch li. Ki gen bon jan. Men si w byen panse, moun ka pran avantaj sou ou si w rete konsa nèt. Epi lavi a genyen plizyè etap. Chak etap ou pase kapab mande pou chanje fason ou boule nan lavi a. 


VALENTIN: Chanjman nan diferan etap lavi a pa sèlman nòmal, men sa nesesè. Lavi a pa janm rete menm. Tout bagay nan lavi a toujou ap chanje. Adaptasyon a chanjman sa yo pèmèt ou siviv.

 

SOUVNI: Chanjman se kwasans. Donk, lè ou chanje sa vle di ke w ap grandi!


VALENTIN: Donk Souvni, m kwè ke ou dwe fè atansyon lè w ap bay moun konsèy sa a.


SOUVNI: Avozòd, Komandan! Donk sa w panse? Lè ou di yon moun pou li pa janm chanje, èske se yon Bon Konsèy oubyen Move Konsèy?


VALENTIN: Lè ou bay yon moun yon konsèy konsa, ou vle di li pou li pa chanje kalite de moun ke li ye anndan kè li. Si moun nan kite bagay tankou lajan, ak pozisyon chanje li, se paske li pa t moun ou te panse l te ye a. Donk, m panse lè ou di yon moun pa janm chanje, se yon bon konsèy li ye kanmenm.

 

SOUVNI: M dakò. 'Pa janm chanje' se yon Bon Konsèy.

 

 

SOUVNI: Dakò, repons sondaj sa a te long. Men pou senplifye li, moun sa di ke yo te ba li konsèy pou li “Obeyi mari li.”?


VALENTIN: Obeyisans dwe ale nan tou de sans yo. 


SOUVNI: Mwen t ap panse ke lè ou nan relasyon avèk yon moun se pa nan militè ou ye.


VALENTIN: Men gen gason, lè yo nan relasyon avèk yon fanm, yo panse se sèjan yo ye wi.


SOUVNI: E lè gason yo pran pòz sèjan yo konsa, fanm yo pa renmen fè push‑up.

Donk, sa w panse? Bon Konsèy oubyen Move Konsèy?

 

VALENTIN: Yon relasyon dwe baze sou respè mityèl. 

 

SOUVNI: Yon relasyon an se yon patnèship, se pa yon diktati.

 

SOUVNI: Konsèy avèk mo "Obeyi mari a" se yon Move Konsèy!

 

 

 

SOUVNI: Men yon konsèy, mwen byen sèten ke w konn tande anpil. Men li: “Li lè pou marye. Tout moun ap marye. Se pou ou marye tou.”  Mezanmi o! Maryaj se pa yon konpetisyon.


VALENTIN: M ta di moun ki prese marye, se yo ki prese divòse tou.


SOUVNI: Chak moun gen rit pa yo. Chak moun gen tan pa yo.


VALENTIN: E gen moun ki pa bezwen marye ditou. Yo pa t fèt pou sa.

 

SOUVNI: Si ou pa marye, epi w ap viv sèl. Depi se chwa pa ou ke w te fè, pa kite moun prese w marye. 

 

VALENTIN: Pa al marye paske ou bezwen yon moun pou ranpli yon solitid ke w genyen. Paske pa gen moun ki ka ranpli solitid sa a. Ou gen dwa santi w sèl menm lè ou marye.

 

SOUVNI: Pa al marye paske se sa moun konseye w pou fè. Marye sèlman si ou prè pou tout etap maryaj yo. Si ou prè nan pozisyon finans. Si ou prè pou pataje emosyon w. E si ou prè pou viv avèk yon moun.

 

VALENTIN: Donk èske se bon konsèy oubyen move konsèy lè yon moun ap di w, "Li lè pou marye.?"


SOUVNI: Move Konsèy!

 

VALENTIN: Wi, pa janm pouse yon moun fè yon bagay lè ou pa konnen si moun nan pare: Move Konsèy!

 

 

SOUVNI: Men yon konsèy ou ka tande byen souvan. "Sispann lwe kay. Achte kay pito." Menm si ou pa pare. Sa w panse Valentin?


VALENTIN: Achte kay se gwo responsablite.

 

SOUVNI: Si ou pa pare pou achte kay, pa kite moun pouse w pou achte. Si ou vle kontinye lwe kay toujou, rete kote ou ye a. Paske lè ou lwe kay, li ba ou anpil fleksibilite anvan ou fè gwo desizyon an. 

 

VALENTIN: Gendefwa lè ou lwe, sa ede w sanble yon ti lajan toujou. Se ou menm ki konnen pozisyon finans ou. Moun nan k ap ba ou konsèy la lè tan an sèch la, li p ap la pou ede w lè tan ap fè lapli.

 

SOUVNI: Donk kisa ou vle di la a? Lè yon ba w konsèy pou achte kay, Bon Konsèy Oubyen Move Konsèy?

 

VALENTIN: M panse li nan mitan. Li pa ni bon ni move. Tout bagay depann de si ou pare.


 

SOUVNI: An nou pran yon dènye konsèy nan lis nou, men youn, "Si gason an ap fè jalouzi pou ou, se paske li renmen w". 

 

VALENTIN: M fè eksperyans sa. Jalouzi pa janm yon bon bagay. Gen jalouzi ki mennen nan lanmò wi.

 

SOUVNI: M ta panse yon moun ki ap fè jalouzi, li panse se yon pozesyon ke ou ye pou li, yon twofe ke ou ye. Moun sa pa genyen sekirite lakay li.

 

VALENTIN: M te konn fè ti jalouzi toupiti.

 

SOUVNI: Toupiti? Sa sa vle di?

 

VALENTIN: M te konn fè jalouzi lè m wè menaj mwen ap pale avèk yon lòt moun. Men mwen remake ke se tèt mwen m ap fè mal si m ap fè jalouzi. Fè Jalouzi an pa regle anyen. Se ou swa ou fè moun nan konfyans oubyen ou pa avèk moun nan ankò. Sa pa vo lapenn. 

 

SOUVNI: Gen moun ki fè jalouzi se pa paske li renmen w non. Moun nan pa vle w, men li pa vle pou lòt moun genyen w tou. Li vin aji ak ou tankou ou se teritwa li. Ou pa ka pale ak okenn moun. Ou pa ka posede anyen poukont ou. L ap tcheke telefòn ou. Li izole w. Li vle kontwole w.

 

VALENTIN: Sa ka fè moun koze zak ki pa legal.

 

SOUVNI: Donk, kisa ou panse? Konsèy, "Si gason an ap fè jalouzi pou ou, se paske li renmen w", èske se bon oubyen move konsèy?

 

VALENTIN: Sa se Move Konsèy!

 

SOUVNI: Move Konsèy!

 

  

SOUVNI: Wi mèdam e mèsye, ou branche sou emisyon Souvni On The Mike. Sou Mikwo a, ou genyen animatris emisyon an, Souvni. N ape fè ti dyalòge avèk Mesye Valentin, yon zanmi nou ki pase nan estidyo an detanzantan pou patisipe nan diskisyon nou. Emisyon Souvni On The Mike la vin jwenn ou lakay ou chak vandredi soir at 7:30 PM sou Radyo Konpa, nan WLQY 1320 AM.

Si ou ta renmen kontakte nou, ou kapab ale nan sit wèb mwen, SOUVNI.ORG. Lè w ale nan sit lan, gade sou bò goch ekran an, w ap wè yon ti kare ble, ki make, poze kesyon ou la, ou kapab poze kesyon ou, mete imèl ou, epi soumèt li, w ap jwenn repons. Pi ba goch anba ekran an, si ou ta renmen telechaje emisyon an apre ke li fin pase, ou va wè yon lyen ki make Souvni On The Mike. Lè ou klike sou lyen sa a, ou va jwenn podcast Souvni on the Mike la kote emisyon yo va disponib pou telechaje si ou ta renmen tande yo ankò. 

Dakò zanmi, rete branche avèk nou toujou. La Famille Pòt ap vini talè konsa.

  

Epizòd 19 - Bon Konsèy, Move Konsèy

OVILA: Mezanmi o! Gade jan travay sa vle mete Dyak nan pwoblèm. Afè enspeksyon sa a mete tout moun nan kay la sou yon tansyon ki pi lou pase yon sak diri blan. Dyak ap travay nan yon makèt, kote bagay yo pa fin twò 100% jan yo ta dwe ye a. Kounye a, ou gen yon gwo randevou demen ak enspektè leta. Dyak koute konsèy nou tande!

DYAK: Ovila sispan pale nan tèt mwen la… mwen pa ka dòmi. Tèt mwen ap fè m mal. Fò m poze tèt mwen pou m konnen kisa m pral di enspektè a demen.
Yo konnen makèt la ap fè ti neglijans. Mwen pa vle pèdi travay mwen si m di la verite. E m pa vle nan pwoblèm si m bay manti.

OVILA: Dyak, chita non! Pa janm di laverite twò vit konsa! Laverite se bon bagay, wi… men li ka fè ou pèdi djòb ou, pèdi asirans ou, pèdi tèt ou!

TIKA: Papa… écoute-moi bien. Si ou pa di laverite, ou pral gen pwoblèm aprè.
Laverite se tankou yon bouton ou genyen sou po w. Si ou pa pete bouton an kounye a, li ka vin pi gwo.

FREYA: Dad, honestly? If it doesn’t involve YOU directly, don’t say anything. Just.... mind your business. Stay in your lane. People get fired for “being honest.”

DYAK: Men… si yo mande m yon kesyon dirèk?

OVILA: Si yo mande w yon kesyon dirèk, fè tankou ou pa tande! Fè “Hmm?” Oubyen di, “Ki sa ou di?.... m pa tande” Di, “Mwen pa sonje.” Sa toujou mache byen pou Ayisyen lè yo gen randevou ak imigrasyon.

TIKA: Manmie, qu'est-ce que tu si comme ça? Papi. La vérité, c’est la vérité. Si yo mande w, ou di sa ou wè. Ou pa akize pèsonn, men ou pa kache anyen.

FREYA: Dad, don’t volunteer information. If they ask, “Did you see X?” You say: “I saw… some things.” That’s it.

DYAK: Men m pa vle fè pwoblèm ak pèsonn.

OVILA: Pwoblèm? Dyak, ou konnen konbyen pwoblèm mwen evite nan lavi m paske mwen pa t di laverite? Anpil! E gade. M la. Vivan. Bèl. Ak presyon m ki monte sèlman lè mwen fache. Men presyon m pa monte pou pwoblèm.

TIKA: Ou wè? Se egzakteman sa ki pa bon. Papi, si ou pa di laverite, ou pral santi w koupab. Et la culpabilité, c’est un poison.

FREYA:  Dad, guilt is normal. Losing your job is worse.

DYAK:  Nou pale twòp. Mwen santi tèt mwen ap vire…

OVILA:  Dyak, koute m byen. Si enspektè a mande w: “Èske yo gen magouy ka pase nan makèt la?” Ou dwe reponn: “Depann de ki magouy w ap pale a.”

 

TIKA:  Non, papi! Ou dwe reponn: “Wi, gen bagay ki pa fèt byen. Men mwen la pou ede amelyore yo.”

FREYA: Dad, you must respond: “I’m not authorized to discuss that.” Sa toujou mache. Ou fè yo panse ou enpòtan.

DYAK:  Men… mwen pa enpòtan konsa.

FREYA: Exactly. That’s why it works.

OVILA: Dyak, si ou di laverite, yo pral blame ou. Se toujou moun ki pale a ki pran kou a.

TIKA:  Non, papi. La vérité protège.  Si ou kache bagay yo, yo ka di ou te nan konplo.

OVILA:  Konplo? Dyak pa nan okenn konplo! Li jis t ap fè travay li.

FREYA:  Dad, just say you don’t remember anything. That’s the safest.

TIKA:  Papi, ne les ecoute pa. Ou dwe di laverite. Toujours.

DYAK:  Mwen santi m nan mitan yon match foutbòl san abit la. Ok… ok… M tande nou tout. Men mwen panse… Mwen pral di laverite. San akizasyon. San oken dram. M ap senpleman di laverite.

OVILA:  Dyak! Si ou pèdi djòb la, m pa pral nan peye kay non!

DYAK:  Si mwen pèdi djòb la paske mwen te onèt… Se pa yon djòb mwen te dwe kenbe tou premyèman.

TIKA:  Bravo papa! C’est ça!  Ou pral dòmi byen aswè a akoz de sa.

FREYA:  Dad… all I'm gonna say is… Good luck.

OVILA:  Bon… si yo revoke w nan travay la… Ou menm avèk mwen, Dyak, nou pral vann epis nan mache a. N ap rele biznis la: “Epis Dyak ak Ovila — Nou Pale Laverite.” E konsa m ap rele l. 

DYAK:  Ovila, bagay sa yo w ap di la, yo pa fè sans menm. Epi sa pa ede mwen ditou.

FREYA: Oh my God, dad, it's your job calling.

OVILA: O Jezi o! Dyak, y ap rele w pou yo revoke w kounya. Yo konnen si ou pa travay la ankò ou pa ka pale.

DYAK: Ovila, ki pawòl san sans w ap pale la?

FREYA: You got this dad. I' m with you.

TIKA: Oh Mon Dieu! Alors, reponds donc le telephone!!

DYAK: Hello?  Oh yes, this is Dyak. Hello Inspector. Yes, I will be there. Goodbye.

OVILA: Kisa enspektè a di, Dyak?

FREYA: Dad, what did he say?

DYAK: Bon, mezanmi, se bòn nouvèl wi. Sanble kè nou t ap sote pou anyen, Enspektè a senpleman di ke se envite òganizasyon yo a t ap envite tout manadjè makèt yo nan yon banquet pou rekonèt travay yo. Donk, li envite m ak tout fanmi m.

FREYA: Oh man dad! We got worried for nothing.

TIKA: Au moins on a appris une leçon aujourdhui. Papi, ou prè pou di laverite kèlkeswa sikonstans lan.

OVILA: Non non non non, nou aprann yon lòt bagay jodi a. Papa w bezwen konnen ke se pa tout lè pou l di laverite tou.

DYAK: Ovila, ban m tèt mwen tande.  Kite m al dòmi kounye a.

 

END

Mezanmi o mesyedam, se tout sa nou t ap di. Mèsi anpil pou lekout. M espere n ap pale ankò lòt Vandredi. Se te Souvni on the Mike.  Pase bon wikenn