Ik Ben Niet Gek de Podcast. Afl 6. Anna Sarbo

Anna Sarbo is manager ontwikkeling en trainer bij ADHD-Nederland. Ze vertelt over haar eigen ADHD-diagnose en welke tools ze inzet tijdens het geven van trainingen.
Meer informatie over de ADHD-trainingen zijn te vinden op: www.adhd-nederland.nl of op instagram: @adhd_nederland

Transcript

SPEAKER_00 0:00

Wat als je wordt geconfronteerd met een diagnose? Doe je nog wel mee in de maatschappij? En hoe geef je de omgeving? Wat zijn de mogelijkheden vanaf hier? Ik Akkeman ben zelf in mijn jeugd in behandeling geweest en heb daar verschillende ervaringen op gedaan. Samen met spreken met die persmen metale diagnose.

SPEAKER_01 0:20

Ik als moeder van een dokter die outfit met deze vragen. Ik kan de toch beantwoorden zijn. Ik spreek de topstoff. Ik ook niet op mijn stuff. Ik spreek een voor van de ADHD. Ik spreek de podcast en spreken met die vragen. Met ervaring en met de uitpakken. Waar liggen de mogelijkheden op dit moment? Wat zijn de andere tools die ervoor zorgen dat je positief met uitdagingen kan omgaan?

SPEAKER_00 0:53

Ik ben niet gek. Gaan we op zoek naar antwoorden. Ja, weer een nieuwe aflevering van Ik ben niet gek. De podcast. Ja, samen met Merel. Hammer, hoe is het met jou?

SPEAKER_01 1:06

Goed met jou.

SPEAKER_00 1:07

Zeker, hebben we er zin in?

SPEAKER_01 1:08

Ik heb er heel veel zin in. Ik ook.

SPEAKER_00 1:10

Je hebt weer iemand uitgenodigd in de uitzending die vandaag haar ervaringen en professionaliteit zal gaan delen met ons. Over in dit geval ADHD. Ik zeg, ik kaas me gelijk weer niet aan, Merel. Want jij bent degene die altijd het voorwerk doet en de mensen van tevoren bespreekt. En hier naar de uitzending weet te halen. Dus wie heb jij dit keer meegenomen?

SPEAKER_01 1:32

Ik heb meegenomen Anna Sarbo. En ik ben in contact gekomen omdat ik zag dat ze werkt voor ADAD Nederland. En kan je wat meer over jezelf vertellen?

SPEAKER_02 1:42

Ja, dankjewel voor de uitnodiging. Ik ben Anna Sarbo inderdaad. En ik werk voor ADD Nederland. Goed net gezegd. En ik werk daar als trainer, coach en ik ben directielid. Hoe ben je terechtgekomen bij ADAD Nederland? Nou, ik ken eigenlijk al mijn hele leven lang dat ik het gevoel had dat ik niet helemaal paste. En misschien kennen jullie dat ook wel. O misschien zijn vastluisteraars die dat ook kennen, anders niet luisteren naar ik ben niet gek. Dat ik het gevoel had, ik ben wel gek. Ik denk net op een andere manier. Ik wou net op een andere manier leren. Het lukte allemaal net niet helemaal op school, maar ik had altijd het gevoel, nou ja, dat hoort er dan maar bij, blijkbaar.

SPEAKER_00 2:23

Hoe oud was je toen je dat een beetje begon te inzien, zeg maar, of te voelen?

SPEAKER_02 2:30

Eigenlijk al heel jong op de basisschool. Ik kan me echt wel herinneren dat ik in groep drie zat dat we een luistertoets moesten doen met een cassettenbandje.

SPEAKER_00 2:39

En dat jonge luisteraardje, een luisterverhaal.

SPEAKER_02 2:46

En dan moest ik een opdracht doen daarbij. En ik weet nog dat ik de dat aan het doen was en dat het eigenlijk net iets te snel ging. Want mijn hoofd was aan het associëren en ik was eigenlijk al een beetje vertrokken bij het doen van die oefening. En dat ik toen dacht, oh nee, als het maar niet zichtbaar wordt, dat ik dit niet kan. Ik denk dat ik toen ook al ben begonnen met het maskeren van wie ik ben. Dat ik dacht, oké, ik moet blijven doen. Zodat niemand door heeft dat ik eigenlijk niet zo goed weet wat hier de bedoeling is. En dat werd eigenlijk ook steeds een beetje erger en erger. Ik kom uiteindelijk bij je vragen. Ik heb hem nog in mijn hoofd hoor. En zo ben ik door gaan modderen in mijn leven. En uiteindelijk rond mijn negtiende had ik zo vaak, had ik mijn maskers zo vaak opgezet, was ik zoveel bezig geweest met die voelsprieten naar buiten. Dat ik dat er gewoon een moment kwam dat ik instorte. En dat ik dacht, ja, ik heb helemaal geen idee hoe ik eigenlijk het leven moet leiden. Ik woonde toen op mezelf. Ik was aan het studeren, maar ik was helemaal niet aan het studeren. Ik wist helemaal niet hoe moet je eigenlijk je boekhouding doen. Boekhouding, je administratie, je studentenkamer opruimen, gezond eten, voor jezelf zorg. Al die basisdingen. Ik had echt werkelijk geen idee. En ik kom gewoon uit een heel liefdevol gezin waar dat allemaal er was. Dat werd ook niet gedaan. Ja, en ze hebben me wel geprobeerd te leren, maar het landde gewoon niet in mij.

SPEAKER_00 4:19

Wisten je ouders ze toen?

SPEAKER_02 4:21

Nou, mijn ouders wisten wel dat ik ontzettend gevoelig was. Dus dat ik ook vaak wel als tiener dan bij mijn moeder op bed ging zitten en dan heel hard moest huilen, omdat ik het gevoel dat ik meer gaf dan dat ik kreeg. En dat ik me zo onbegrepen voelde. En ze zagen me ook worstelen met leren dat ik dat eigenlijk niet echt deed, maar toch wel meverke haalde. Maar dat het allemaal niet heel soepel ging.

SPEAKER_00 4:50

Wat vaak wordt gerelateerd aan geen interesse in hetgeen, leren en zijn andere interesses.

SPEAKER_02 4:56

Precies, en op school werd ook heel vaak tegen mij gezegd: Al nou, er zit meer in jou dan je laat zien. En ik dacht alleen maar, maar hoe dan? Je wilt het best laten zien. Maar vertel me gewoon even hoe ik dat dan moet doen. Maar ik kwam er toch elke keer wel mee weg. Dus het was een soort kaartenhuis dat wel een beetje wankelde. Maar het was nog wel stevig genoeg om helemaal niet helemaal in te storten. Totdat ik 19 was. En het kwam was het gewoon net te veel. En toen stort ik in, toen kwam ik in een depressie terecht. Omdat ik echt voelde, ik weet gewoon even niet meer als dit het leven is, dan ja, waarom? En toen ben ik ben ik hulp gaan zoeken bij een psycholoog en uiteindelijk ook bij een psychiater. En op datzelfde moment zat mijn broer in een ADHD-diagnosetraject en dat vertelde ik aan hen. Toen ze, goh, dat is wel interessant. Want nou, ik praat nu denk ik relatief rustig. Maar ik had een hele snelle. Ik kan niet eens meer zo goed op. Ja, zo supersnel, hoge ademhaling. Ik was ook niet zo aan het trillen, maar met mijn benen aan het trillen altijd zo van die tikjes. En gewoon heel erg goed met mijn armen. Ik stond ontzettend aan.

SPEAKER_00 6:08

Je vertelt, dus je broer was al wel in een soort traject beland.

SPEAKER_02 6:11

Ja, die was ook, die zeven jaar ouder dan ik. Dus die was ook zijn volwassen. Was wat later? Dus dat zette wel iets aan bij mij van oh ja, oké. Ik ben niet zo druk als hij. Hij ging nog sneller praven. Hij ging nog sneller en had nog veel meer tikjes. En hij was nog iets meer het stereotype. Die ook op de basisschool, waarvan ze op de basisschool zeiden: ga maar een rondje rennen op een schoolplein.

SPEAKER_00 6:38

Maar wat ik nu begrijp is dat je dus in het zelf in gesprek raakt. Vervolgens komt dus de diagnose naar buiten of naar boven. Dan valt het volgens mij wel heel veel op zijn plek.

SPEAKER_02 6:48

Ja, en in eerste instantie was ik ongelofelijk opgelucht. Ik dacht, ach, ik ben niet gek, ik ben gek. Dus ik kon het plaatsen en ik kon er een label aan hangen en het gaf een soort erkenning. Ik kreeg medicatie. Dat was in die periode ongelooflijk helpend. Want ik kreeg mijn motorje weer aan, ik kon mijn opleiding oppakken. Je vond weer rust eigenlijk weer rust.

SPEAKER_01 7:11

Ja, want je vertelde ook al in het voorgesprek wat we hadden, dat je daardoor ook wel je opleiding hebt kunnen afmaken. En dat je niet weet of je dat anders had kunnen doen.

SPEAKER_02 7:21

Ja, en dat weet ik natuurlijk sowieso niet. Want ik heb maar één keer dit gedaan. Dat was op deze manier.

SPEAKER_01 7:27

Daarvoor lukt het in ieder geval niet.

SPEAKER_02 7:29

Ja, dat klopt. Maar wat er ook was, was een soort verschuiling achter de diagnose.

SPEAKER_00 7:35

Ja, precies, want dat wilde ik vragen. Ik heb het idee dat je ook heel lang iets hebt gemaskeerd om niet die confrontatie aan te gaan. Ook omdat je van tevoren niet helemaal wist wat er precies speelde of waar het dan lag.

SPEAKER_02 7:46

Ja, klopt. En wat er wel bij mij ook speelde, was dat ik. Je ziet nu wel eens mensen ook online die ontzettend blij zijn met hun diagnose. En dan dus ook die erkenning naar buiten toe. Maar ik had ook gewoon heel veel schaamte. En ik vond het eigenlijk helemaal niet zo tof.

SPEAKER_00 8:02

In je vriendenkring bijvoorbeeld?

SPEAKER_02 8:03

Ja, ik vertelde het wel aan mensen. Dus ik had geen schaamte in de zin van dat ik het niet naar buiten bracht. Maar het werd wel ook een soort grapje van oh Anna heb je je pilletje ingenomen. En zeker als ik dan een keer wat verwaarder was of chaotischer, ik ben super chaotisch en hij love it. Maar in die periode vond ik het echt een schaamtevol om chaotisch te zijn, zoals mensen dan zeiden, je pilletje, dat voelde helemaal niet dat voelde helemaal niet fijn. Ik ben toen gewoon doorgaan gaan met leven en met medicatie. En op een gegeven moment merkte ik dat ik mijn creativiteit verloor door de medicatie. En dat ik dacht, nou ben ik eigenlijk weer een masker op. Wlik ik pillen om te kunnen passen in het systeem. Ik ben weer niet mezelf, merk nog steeds niet mezelf. En toen ben ik gaan onderzoeken wie ben ik zonder medicatie. En wat past dan bij mij? En waar word ik dan blij van? En hoe heb ik dan mijn leven in te richten? Dat ik voluit kan leven en geen medicatie nodig heb. En zo ben ik bij ADAD Nederland terecht gekomen, omdat dat een instituut is waar ze op die manier kijken naar ADAD. En dat paste zo ontzettend goed. Ja ik echt ongelooflijk dankbaar ben dat ik daar gewoon elke dag mag werken.

SPEAKER_00 9:19

Ja, wat vertel eens, wat doen zij?

SPEAKER_02 9:22

Ja, wat wij doen is we geven met name opleidingen, trainingen op het gebied van mensenlijk kijken naar ADHD. Dus we geven training voor mensen die zichzelf herkennen in ADHD, die training heet effectief met ADHD. Het is een achtdaagse training waarbij mensen die zich herkennen in ADD, ADHD, maar eigenlijk in neurodivergentie in bredere zin. Gaan onderzoeken waar word je blij van? Welke gevolgsschade heb je allemaal? En de gevolgsschade gaat echt over de overtuigingen die je hebt over jezelf en over de wereld, waarin je zo kunt voelen, ik pas niet. Dus ik ben gek, of ik hoor er niet bij, of ik moet me aanpassen. Of ik heb medicait. of ik heb per se medicatie nodig, of ik moet rustrijdheid regelmaat. Al van dat soort overtuigingen die gaan we onder de loep nemen. Met uiteindelijk de bedoeling dat je gaat ontdekken wie je eigenlijk bent. Onder al die maskers. En ook niet alleen wie je bent, maar hoe je dat dan ook kunt gaan doen.

SPEAKER_00 10:24

Wat helpt jou?

SPEAKER_01 10:25

Ja, wat helpt jou? En welke kwaliteiten?

SPEAKER_02 10:27

We hebben ook zo'n soort tegeltjeswijsheid van hoe het hoort, naar wat werkt wel. En omdat we zo de mensen zo gewend zijn van de hoe het hoort, de hahaha. En terwijl de wat werkt wel, de WWW, veel passender is en veel efficiënter. En uiteindelijk als je minder bezig bent met hoe het allemaal moet. En meer bezig bent met je eigen voorkeur, dan levert dat ook energie op. En in onze ervaring wordt het dan ook gemakkelijker om nee te zeggen tegen dingen, om je sleutels niet te vergeten. Want je hoofd zit gewoon niet zo vol met de hele tijd die radartjes naar buiten te hebben.

SPEAKER_00 11:06

Ja, meer focus.

SPEAKER_02 11:08

Me focus eigenlijk dus op jezelf, maar daarmee naar buiten.

SPEAKER_00 11:10

Waardoor je ook weer zelfvertrouwen uit. Ik denk ook dat iets maatschappelijk is. Dat het heel snel wat je net al aangaf, in een curslijf terechtkomt of in een hokje wordt geduwd. Mensen maken er grapjes over. Je bent snel afgeleid, je bent continu met dingen bezig. Wat helemaal geen probleem hoeft te zijn met je omgeving, maar weet oké, waaraf, je moet er even wat meer tijd voor nemen of op een andere manier aanvliegen. Ik denk dat dat natuurlijk ook een belangrijke is. Het lastig om vanuit je persoonlijkheid een hele maatschappij te veranderen. Maar ik denk dat je omgeving natuurlijk wel baat bij heeft als jij weet van joh, dit werkt voor mij.

SPEAKER_02 11:47

Exact. Nou, precies dat. En daarom geven we ook de training de ADD coachopleiding. Daarin leiden we dan weer juist mensen op. Om met die mensengerichte blik te kijken naar iemand die zich zo herkent in ADHD. Dus hoe zorg je ervoor dat je als ADD coach niet in de tips en tricks belandt met rustrijden uit de regelmaat, time management en planning. En los van of die dingen wel of niet voor jou, jouw individueel werken. Want dat kan natuurlijk heel prima. Dat je een tip krijgt en denkt, yes, deze werkt ongelooflijk goed voor mij.

SPEAKER_01 12:17

Het gaat verder dan de standaard tips, je hebt structuur nodig en dat soort dingen.

SPEAKER_02 12:22

Mijn leven is echt zeg maar, als je, de meeste mensen die naar mijn agenda kijken, denken echt vrouw, wat doe je? En ik denk alleen maar, ik vind het echt heerlijk. Ik krijg daar superveel energie van.

SPEAKER_01 12:33

Ja, eigenlijk zonder de structuur. Ik heb geen 9 tot 5 baan.

SPEAKER_00 12:38

Ik ook niet. En dat vind ik ook heerlijk inderdaad. Dat dat betreft we wel handig kunnen schudden. Wat ik wil vragen is dat is ook dat je merkt dat, volgens mij is wat jullie ook heel goed doen, is echt op de individu kijken, wie je binnenhaalt. Ondanks dat misschien in de hele ruimte iedereen dezelfde diagnose zou kunnen hebben. Dat je veel meer kijkt van wat werkt voor die persoon aan zich.

SPEAKER_02 13:00

Ja, precies. We zijn heel erg gericht op dat je met name zelf gaat kijken naar wat is nou mijn eigen gebruiksaanwijzing. En natuurlijk geven we tools door bepaalde modellen aan te bieden. En hoe je de werking, bijvoorbeeld gewoon een hele praktische werking van het brein. Dat we de neiging kunnen hebben om bijvoorbeeld heel veel in rotondes te denken. Dat je heel erg veel overanalyseert, maar dat daar niet per se je oplossing ligt. Of mensen die juist ontzettend goed kunnen fantaseren en dagdomen en alles in beelden zien, maar daardoor niet in actie komen. Of mensen die alles maar voelen en voelen, overweldigd, onderweldigd en daardoor weer eigenlijk niet zo goed hun cognitie kunnen gebruiken. En all in between. Dus dan leggen we gewoon zo'n model uit van heel keuken, huistuinkeukenwerking van het brein. Zonder dat het een neurologisch. Neurologisch klopt. En dan gaan mensen zelf aan de slag met, hey, hoe doe ik het eigenlijk? Oh ja, ik herken wel dat ik heel veel luchtkastelen bouw. Blijkbaar heb ik nodig dat ik even dat breindeel activeer, dat wat meer in ratio kan denken. En dan hebben we daar weer oefeningen voor. Dus op die manier creëer je je eigen toolbox, zodat je jezelf beter kunt benutten.

SPEAKER_00 14:21

Mooi. Ja, het is echt heel tof. En doe je dat op locatie? Of hebben jullie een vaste plek waar mensen naartoe komen?

SPEAKER_02 14:28

Ja, we hebben twee. We hebben zelf twee opleidingsplekken. Eentje in Zoetemeer en eentje in Leusden. En we geven het liefste training in ons eigen huis. Omdat we daar ook en we hebben dan een groot pand met heel veel ruimte. Dus mensen, omdat we dus ook zeggen de hele tijd, je gaat je wat werkt wel ontdekken. Ook hoe doe je je een training? Hoe volg je een training? Want ik weet, jullie hebben vast ook wel eens een training gevolgd. En hoe doe je dat met koffie? Dan ga je de hele tijd in contact met iemand. Of trek je je juist terug? Blijf letjes op je stoel zitten. Of ga je tijdens de training even staan? En wij nodigen mensen uit. Ga experimenteren. Ga kijken. Wat werkt? En ook de reactie van mensen. Hoe reageer jij daar dan weer op?

SPEAKER_01 15:11

Dat is ook weer een heel mooi voorbeeld.

SPEAKER_00 15:14

Dus begrijp ik dan dat je ook mensen onderling opdrachten laat doen?

SPEAKER_02 15:17

Nou, eigenlijk is de hele training een soort laboratorium setting. Dus daarom geloof ik ook wat meer in training. Ik geloof ook heel erg in coaching. Eén op één coaching voor verdieping op je eigen thema's. Maar in een training setting. We doen onze patronen altijd. Dus we doen al onze patronen als we elkaar voor het eerst ontmoeten of als we een groot project hebben. En tijdens een trainingssetting kun je je patronen eigenlijk oefenen. En kunnen we als trainers daar een spiegel voor zijn.

SPEAKER_00 15:44

Ja, precies, over groot glas onderleggen.

SPEAKER_02 15:46

Precies, en dan onderzoeken, hey, werkt dit voor jou? En dat kan ook soms wel pijnlijk zijn. Want soms doe je ook je patroon en werkt het gewoon niet voor je. Maar is het ook pijnlijk om daar naartoe te gaan? Want wij mensen vinden eigenlijk ook wel heel lekker om in ons comfort te blijven, ook als het niet per se handig is. Dus het is niet per se een training die het heeft een donkere en een lichte kant. Dus we doen heel veel ook met hilariteit en met spelen. En er wordt ongelooflijk veel gelachen. Want we vertellen zelf ook onze eigen verhalen. Ik heb toevallig gisteren een training afgerond. En toen zei ook een van de deelnemers van het was echt zo leuk. Er wordt gewoon zo ontzettend veel gelachen. En er is diepgang. Maar er is ook een traan. En er is ook echtheid. Dus het is gewoon het leven.

SPEAKER_01 16:40

Je voelt je wel gezien en gehoord.

SPEAKER_02 16:42

Precies, precies, dat is echt voor ons. En ik denk voor heel veel mensen die zich herkennen in ADHD, die geven ook terug van dat stuk herkenning en erkenning, dat dat zo ongelooflijk belangrijk is.

SPEAKER_00 16:55

Ik denk dat dat het begin al is. Dat je het gevoel hebt dat je gehoord wordt, dat je begrepen wordt, dat je niet de enige bent. Ik denk dat dat voor veel mensen natuurlijk de eerste stap is. Om je überhaupt te herkennen van hé, waar even is iets anders aan mij. Of ik heb een gebruiksaanwijzing.

SPEAKER_02 17:10

En wat dan ook zo belangrijk is, vind ik, is dat je dus dat herkenning, erkenning is ongelooflijk belangrijk. En dan ook, en hoe dan nu verder. Want voor je het weet word je een lotgenoten groep waar dan wel heel veel. Of wel met je, wij zijn super tof of we zijn heel zielig. Maar ergens heb je ook dus je eigen, dat iedereen ook gaat realiseren. We hebben herkenning en ik ben mijn eigen individu. En ik doe en ik heb mijn eigen gebruiksaanwijzing en jij hebt je eigen gebruiksaanwijzing en jij. En alle drie de gebruiksaanwijzingen zijn even waar en even goed. Alleen die van jou werkt niet voor mij, en die van mij werkt niet voor jou, et cetera. Dus daar ook weer de bewustwording op. Want anders ga je je eigen wat werkt wel, plakken op die van de ander. En dan wordt het voor de ander weer en hoe het hoort.

SPEAKER_00 17:57

En heb je uiteraard mensen die uit zo'n traject zijn, die hebben het op een gegeven moment doorstaan, hebben er ook weer feedback? Door staan. Het klinkt zo zwaar. Nee, die hebben dat volbracht. Heb je daar ook terugkoppeling van? Dat je dus ook merkt van waarover dit heeft geholpen. Want dat is voor jullie natuurlijk ook belangrijk.

SPEAKER_02 18:17

Zeker, zeker. We hebben ook zelfs dat er vaker ook onderzoek is gedaan naar de effectiviteit van de training. Gewoon met interviews en zo. En dat was een heel positief resultaat. Dus dat is heel mooi. En er zijn altijd mensen die. kijk, uiteindelijk is elke training fout op staat met hoe iemand er zelf in staat.

SPEAKER_01 18:40

En hoeveel je ervoor wil doen.

SPEAKER_02 18:42

En wij zegt wat je water geeft, groeit. Dus als je dat wat je hebt besloten vol te gaan houden of te gaan doen, blijft doen en watergeven, dan is er zeker verandering.

SPEAKER_00 18:53

Het vaak ook patronen.

SPEAKER_02 18:54

Het is ook weer patronen. En wij zien wel heel veel mensen die dan vervolgens doorgaan met vervolgopleidingen. Dus dat ze dan zelf een coachopleiding gaan doen of nog een vervolgtraining. En dan zie ik ze. Dus dan zie ik ook. Ik zag toevallig sprake, gisteren iemand die ik dan vijf jaar geleden zag, toen ze begon met effectief met ADHD. En nu was ze de opleiding die ik gaf aan het assisteren, aan het ondersteunen. Leuk dan. Ja, en dan dat verschil tussen hoe ze toen was, helemaal aan, alert. All over the place. En nu nog steeds aan en alert en all over the place, maar met veel meer structuur. Ja, een soort geaardheid of zo. Veel relaxter en veel minder. Exact, veel meer zelfliefde. En ja, ik denk uiteindelijk gaat het allemaal onderaan de strepen over zelfliefde.

SPEAKER_00 19:46

Ja, 100%. Maar ik denk dat voor welke diagnose ook welke bespreken in deze podcast is gewoon dus vaak eerst bij jezelf vinden van wat er anders kan. Of dat er iets is wat niet lekker gaat. Die erkenning moet je zelf natuurlijk al weten te vinden. En op het moment dat je dat, dat is vaak de grootste stap, wat ik waar ik met jongeren diezelf dan met muziektherapie begeleid. Het is de eerste stap die je zelf moet doen. Je kan dat, iemand anders kan heel veel spuien. Maar als je het zelf niet toelaat of jezelf niet open voor stelt, dan wordt het heel lastig. Want dan heb je een muur om je heen. En dat is met dit natuurlijk ook. Het is eerst even die zelfreflectie van oké, waar even, hier moeten we aan werken. Wat je het heel mooi zei, is dat bij ieder persoon het anders werkt.

SPEAKER_02 20:29

Ja, en ik denk dat je dat misschien ook wel ziet bij de jongeren met wie jij werkt, is dat veel mensen die bij ons in training of in coaching komen zoveel alert staan en aanstaan vanuit een soort onveiligheid. Dus we moeten continu de wereld scannen, onbewust natuurlijk, op ben ik hier veilig? Ben ik hier oké? Mag ik mezelf zijn? En als ze bij ons starten met de training, dan zijn die radars die zijn nog superscherp afgesteld. Dus het eerste wat er moet gebeuren, en eigenlijk gedurende de hele opleiding en de hele coaching zijn we daar ook mee bezig. Is dat zenuwstelsel reguleren. Dus een zenuwstelsel dat altijd in fight, flight, freeze, zeg maar, aanstaat. En vaak hebben mensen niet eens meer door dat ze daarin staan. Maar als ik dan uitleg, nou, misschien herken je wel dat je vaak spierspanning hebt in je handen of kaken die op slot zitten. Of dat je pijn hebt aan je bovenbenen of je rug, of misschien wel je stoelgang, of veel buikpijnklachten. Ik zeg niet dat het allemaal komt door gevolgschade. Dus allemaal komt door die alertheid. Maar het zou wel zomaar een signaal kunnen zijn. Dat je iets te veel, dat lijf, vast aan hebt staan. En vaak hebben mensen helemaal geen idee van oh, maar hoe doe je eigenlijk ontspannen? Hoe voelt dat überhaupt in mijn lijf als ik ontspannen ben? En daar gaan we dan mee aan de slag, zodat we dat zelf wat meer kunnen gaan ervaren en herkennen. Want dat is natuurlijk eigenlijk altijd stap één: dat je gaat herkennen van hé, wat soort zijn. Neem ik eigenlijk waar in mijn lijf. Want mensen worden ook een soort wandelend koppie en dat lijf, dat hangt er toevallig aan.

SPEAKER_01 22:07

En op een gegeven moment merken ze zelf waarschijnlijk niet eens meer wat de grens is. Want die grens is al overschreden. Waarschijnlijk.

SPEAKER_02 22:13

Exact. En dan wat er dan soms ook kan gebeuren, is dat ze niet alleen hun eigen grenzen niet meer voelen, maar ook niet die van de ander. En dat zien we ook vaak bij ADHD's dat mensen zeggen, ja, zo grensoverschrijdend, praat er doorheen. Of is veel te handastelijk of aanrakerig. En dat heeft dus ook vaak te maken dat mensen dus helemaal niet meer hun eigen lijf eigenlijk.

SPEAKER_00 22:36

Die communicatie tussen de geest en het lichaam is totaal verdwenen. Precies.

SPEAKER_01 22:40

En ook dat ze natuurlijk al eigenlijk het verhouden in hun hoofd al voor zich zien en dat proberen over te brengen, waar we het over hadden. Maar dat gaat dan soms heel moeilijk. Want je wil het zo gedetailleerd uitleggen, dat dat vaak juist weer misloopt. Omdat iemand anders is, ook weer een beelddenker.

SPEAKER_02 22:56

Ja, zeker. Dus wat we vaak zien is ook dat inderdaad, mensen met ADHD, dat super gegeneraliseerd is, dat heeft echt niet iedereen. Maar wat meer vanuit beelden denkt. Maar als je een beeld wilt kunnen vertalen in woorden, dat is eigenlijk niet te doen. Ik probeer maar gewoon één beeld uit een film te omschrijven. Dan moet je en het licht en de muziek. En precies wat er gezegd is, maar ook de energie die er was. Dus dat kan niet. En veel mensen die dus vanuit dat beelden wat meer denken, die gebruiken of heel veel taal, omdat ze zo compleet mogelijk willen zijn, maar haken mensen af. Dus die kennen misschien ook wel dat er snel op ze afgehaakt wordt. Of ze beginnen er gewoon niet eens aan. Want ja weten van tevoren niet. Dus dan ontstaat er ook een soort verlamming in contact. En dat wordt. Als je helemaal oké bent met wie je bent, dus als je autonoom zenuwstelsel relaxed is, zoals dat fight flight Fries, er alleen maar op het moment is dat je moet oversteken en er een auto heel hard aankomt. Als je een deadline hebt of als je aan het sporten bent, dan is het wel echt heel handig om te aanstaat. Maar als er ook die ontspanning is, dan is het helemaal oké dat je een beelddenker bent.

SPEAKER_01 24:07

Ik kan er ook er wat positief van maken. Daardoor kan je misschien je verhaal wel heel mooi overbrengen.

SPEAKER_02 24:12

Want uiteindelijk zit dan in de kern dat mensen dan geloven ik ben oké. Ik ben gek, maar ik ben gek.

SPEAKER_00 24:18

Dat is denk ik ook uiteindelijk dat stukje is dat of niet het eindstation, maar wel een hele belangrijke is dat inderdaad, als je zijn lang met jezelf bent, dan straal je dat ook en uit. En hoef je ook niet die uitleg te geven. Want ik denk dat je onbewust altijd bezig bent om de ander uit te leggen geven dat bij jou iets anders werkt. Of dat het in het hoofd anders omgaat dan misschien menig. En dat dat helemaal niet slecht hoeft te zijn, maar dat dat vaak wel een soort onzekerheid met zich meebrengt. Wat je net al zegt. Dat je daardoor misschien al gespreksstoffen of gesprekpartner al ontwijkt, eigenlijk. Heb jij een vraag of loop je ergens tegenaan? Wil jouw graag naar ik ben niet gek de podcast.gmail.com.

SPEAKER_01 24:58

Wil je meer weten over dit onderwerp? Kijk dan op onze website www.nietgrek de podcast.nl. Daar vind je meer informatie en hoe je ons kunt bereiken.

SPEAKER_02 25:10

Precies. En dat is eigenlijk ook wel daarop aanvullend. Eerder zei je ook al iets over de omgevingen en de systemen. Want zolang wij als samenleving vinden dat iedereen in datzelfde hokje moet passen, terwijl je misschien een rondje bent, of een driehoek, of een ovaal of een kegel, weet ik veel welke vorm je.

SPEAKER_00 25:33

Ik ben heel rechthoekig.

SPEAKER_02 25:35

Ik denk zelf een kegel. Net anders. Maar je pas dus niet in dat hokje. Zolang we nog steeds vanuit onderwijs, werk, maar ook gewoon in de maatschappij breed. Dat als focus hebben, is het echt wel heel hard werk. En als volwassene kun je keuzes maken daarin. Ik kon kiezen om weg te gaan bij werk. Ik kon kiezen wie mijn vrienden zijn, wie mijn partner is. Maar als kind heb je daar veel minder in. Je hebt gewoon te dealen met onderwijssysteem.

SPEAKER_00 26:08

Onderhouders, ook je ouders. Je ouders.

SPEAKER_02 26:11

En je hebt ook minder keuze in vriendschap in de zin, want je zit de hele dag in een klas met die kinderen. Dus ja, zeker. Dus het is allemaal. Dus de omgeving doet er ook toe. Dus daarom vind ik het ook zo ontzettend belangrijk dat. En daar heb ik ook zo'n hoop voor, of zo. Dat we. Dus ook dankzij zo'n podcast, dat mensen breder gaan kijken. Naran oh ja, de ADHD, wat is het nu eigenlijk?

SPEAKER_00 26:37

Wat je nu zegt, is voor ons zo belangrijk. Dus waarom wij deze podcast maken, juist om dat even te doorbreken, om die taboes die er vaak omheen hangen, even te doorbreken. En uit te leggen dat het helemaal niks ernstig is. En dat het ook niet de stigma's die er altijd aan vasthangen, ook niet zo stigmatiserend zijn. Of wel zijn, omdat ze zo worden, dat ze dus hartstikke meevallen. Want dat over stigmat te spreken, ik ben dan bijvoorbeeld wel heel benieuwd of jij merkt dat er een verschil is tussen een vrouw en een man binnen het ADHD. Dat is natuurlijk ook wat veel en veel diagnoses. Vaak is de vrouwen zo achtergesteld eigenlijk qua kennis. Maar merk jij bijvoorbeeld in een groep waar je mee bezig bent dat daar een verschil is.

SPEAKER_02 27:22

Nou, ik moet zeggen dat omdat wij met volwassenen werken, is veel van de mannen die bij ons komen, vallen in dezelfde generalisatie als de vrouwen. Namelijk dat het mannen zijn die ook heel lang met masker opgelopen hebben. Dus wij zien gewoon bij volwassenen met name die dan aan de slag gaan met persoonlijke ontwikkeling of met dat kaartenhuis dat instort, omdat er een menopauze aankomt, een kind geboren wordt, een scheiding, een overlijden, iets van een grote major life event.

SPEAKER_01 27:52

Van mensen verwachten.

SPEAKER_02 27:53

Dus eigenlijk is dat datzelfde kaartenhuis dat ik had. Dat hebben zij dan nog net wat langer kunnen houden. Maar ergens stort dat dan in. En die mensen komen bij ons. En dat zijn zowel mannen als vrouwen, wel meer vrouwen. En ik denk wel dat vrouwen generaliserend.

SPEAKER_00 28:13

Ja, dat zijn we toch aan het doen.

SPEAKER_02 28:14

Ja, precies daarom. Ik zeg het toch maar even.

SPEAKER_01 28:18

Dat vind ik ook wel belangrijk. We maken natuurlijk deze podcast, maar je kan nooit een geheel beeld laten zien. Ook al kunnen we een podcast volden.

SPEAKER_02 28:28

Nee, want we zijn allemaal uniek. Dus je kunt nooit generaliseren helemaal. Maar als we toch een soort van rode draad zouden trekken. Als we kleuring gaan geven, dan zie je wel dat vrouwen gemakkelijker aanpassen aan de situatie. Ik zie dat ook bij mijn eigen dochter, hoe makkelijker zij kijkt van wat is hier de bedoeling. En dan pas ze zich aan.

SPEAKER_00 28:49

Grappig, ik vind het interessant. We hebben meerdere podcasts over allerlei andere diagnoses gehad. Dit is wat me opvalt. Dat continu niet terugkomt, dat de vrouw steeds meer gewend is of een klein eran, om zich aan te passen in de omgeving.

SPEAKER_02 29:02

En maar dat is ook eigenlijk gewoon heel erg cultureel bepaald. Want wij in de westerse cultuur, de vrouw heeft nog steeds helemaal niet dezelfde plek als de man.

SPEAKER_00 29:10

Ja, elke keer zeg ik. Het stoort mij dus als man heel erg om dat hoor. Omdat ik weet dat het is eenmaal zo is. Maar het is super irritant. Dat namelijk hierdoor een lange weg te gaan nog is, om een keer dat niet die hoek, dat een vrouw zich niet hoeft aan te passen, maar dat een keer de omgeving aanpassen. Jongens, heel luisteren. We zijn allemaal equal. Maar ik vind het wel interessant wat je zegt, want het is uiteindelijk wat vaak misschien ook wel weer de kracht is, dat een vrouw misschien eerder durft toe te geven. Waraf, ik moet aan mezelf werken. Dat misschien bij mannen. Dat minder is, omdat een soort macho-achtige cultureel achtergrond achter zit. Van mannen huilen niet verhaal. Dus ja, ga je allemaal niet met pijn.

SPEAKER_01 29:54

Nee, want dat vind ik eigenlijk ook wel weer. Want we zeggen vaak, er zijn taboes rondom vrouwen met diagnoses. Maar eigenlijk is het voor mannen soms ook heel moeilijk om die stap te zetten. En misschien hebben ze er ook minder behoefte aan om gevoelens te gaan maken.

SPEAKER_00 30:12

Daar durf ik echt mijn hand voor interview te zeker te zeggen dat het puur te maken heeft met het macho gedrag. Je gaat niet bij je vrienden op de schouder huilen.

SPEAKER_01 30:19

Nee, en wat vriendinnen onder elkaar wel al bespreken, zo van ja, dit loopt niet helemaal lekker. En voor een man moet er wel iets heel ergs zijn.

SPEAKER_02 30:28

En dan is het gewoon een biertje.

SPEAKER_00 30:32

De ene kant heeft het iets moois. De mannen zijn misschien wat simpeler daarin. Maar aan de andere kant is het ook weer zonde. Want uiteindelijk, ik citeer mijzelf even, na mijn scheiding ben ik meteen in een psycholoog gegaan. Puur om zelfreflectie veel. Misschien heb ik iets verkeerd gedaan in die 14 jaar, weet ik veel. Misschien heb ik je iets aangehouden waarvan ik dacht ik doe hartstikke goed. Maar dat blijkt aan de andere kant totaal niet de goede manier zijn geweest. Gelukkig conclusie bleek dat dat niet zo was. Ik heb echt mij de beste aan. Maar ik wilde wel die zelfreflectie en die spiegel voor mij hebben. Omdat ik weet dat ik het meeneem naar de volgende keer.

SPEAKER_02 31:08

Daarom is het zo tof dat jullie deze podcast ook maken. Omdat uiteindelijk hebben we mannen zoals jij nodig. We geven elkaar toestemming eigenlijk. Dus als ik dan kijk naar ook hoe wij bijvoorbeeld trainingen geven, wij hebben heel veel mannen in onze training zitten. Da ben ik echt super blij om. Dat betekent dus dat we iets doen waardoor mannen denken, oh ja, hier is het veilig om kwetsbaar te zijn. We hebben ook eigenlijk, als het lukt, altijd een trainersduo van een man en een vrouw. En we werken dus heel veel met kwetsbaarheid. Met onze echte verhalen en ook met onze eigen rommeligheid en onze eigen chaos. En wat dat creëert, is dat als we dat laten zien, zeg maar op de kruk, we zitten altijd op krukken. Dan geeft dat toestemming aan mensen in de groep om ook die rommelige kant te laten zien. Zoals ouders die doen alsof ze perfect zijn en dus niet hun tranen laten zien. Je hoeft niet al je trauma's aan je kinderen met je kinderen te delen. Maar ouders die dus dat daar heel veel afstand op houden. Die laten eigenlijk niet hun kinderen zien wat ze graag zouden willen laten zien. Misschien wel. Hetzelfde met leerkrachten, die niet hun laten zien. Ik weet het ook eigenlijk even niet, of dit onderwerp snap ik ook niet helemaal. Of dus mensen willen echte mensen. En daarom is zo mooi dat jullie hierin voor gaan.

SPEAKER_01 32:23

Ja, daarom willen we dit ook maken.

SPEAKER_00 32:25

Dit is onze hele basisreden waarom wij, Meryl en ik dit zijn gaan doen. Of eigenlijk dat Meryl mij benadert. Van Jos, we een podcast maken over dit soort casussen.

SPEAKER_01 32:34

En de positieve kant, en wat er allemaal wel mogelijk is. Want er is heel veel mogelijk. Maar ik weet ook uit ervaring dat je hoofd soms zo vol kan zitten van de zorg dat je ook even niet meer weet welk pad kan ik bewelen. En dat je ook weer op ideeën komt.

SPEAKER_00 32:48

Wat ben je toch goed van bruggetjes? Want ik wil namelijk deze vraag aan jou stellen, want is er een bepaalde tip die je kan geven aan luisteraar die misschien in zo'n situatie zit, los van ADHD, maar gewoon algemeen aan zich. Waar zou je kunnen aankloppen als je denkt van hé, waaraf? Je zou er wel meer van willen weten.

SPEAKER_02 33:05

Ja, nou sowieso natuurlijk bij ons. En we zullen ook jullie geheel erbij zetten. Nou, kijk, wat ik zelf belangrijk, wat mij ontzettend heeft geholpen, is om er ook bewust van te zijn dat als ik het wil dat het systeem verandert, om er bewust van te zijn, ik ben ook onderdeel van het systeem. Dus als ik verander, dan verandert daarmee het systeem. Niet meteen groots en mee slepend. Maar we kunnen heel makkelijk zeggen, ja, het systeem, het onderwijssysteem moet veranderen. Of die moeten. Maar wij zijn daar gewoon onderdeel van. Dus dat vind ik altijd een hele toffe. Dus uiteindelijk betere wereld begint bij jezelf. Nou, dat is ook in dit geval zo. En het begint bij daar bewust van zijn en jezelf serieus nemen dat je er echt toe doet. Ik denk dat heel veel mensen rondlopen op deze aarde en het gevoel hebben dat ze niet passen en dat ze een bijrol hebben in plaats van de hoofdrol van hun eigen leven. En dat ze het niet alleen hoeven te doen. Dus ik heb zelf ook zo vaak gehad dat ik dan tips ging vragen aan mensen en dan kreeg ik tips die voor hen heel goed werkten. Maar dat ik echt dacht, weet je wel, en dan werd het alleen maar een error in mijn hoofd. En het resulteerde in, ik vraag wel geen hulp meer. Ik kan beter zelf uitzoeken. Want advies dat ik krijg, werkt toch niet voor mij. En wat wij dus bij ADAD Nederland doen, is echt onderzoeken wat is jou, wat werkt wel. Hoe werkt het voor jou? We hebben ook een podcastkanaal waar we allerlei modellen en onderwerpen uitleggen. Ook aan de hand van Huistuin Keukenvoorbeelden. Hoe heet die? ADD Nederland. Dat ze te vinden op alle podcastkanalen.

SPEAKER_00 34:53

Ja, precies. Maar dat is interessant. Dat kunnen mensen natuurlijk ook aan de reden.

SPEAKER_02 34:56

We hebben bijvoorbeeld de laatste podcast opgenomen over hoe zit het nou met inpassen, aanpassen, hoe doen we dat? Of met je waarde. Dus allerlei van die onderwerpen die ons onbewust ongelooflijk sturen. En als je daar wat meer inzicht in krijgt van jezelf, dan geeft dat ook stof tot hoe doe ik dat eigenlijk? En werkt het voor me, of wil ik het veranderen? En als je daar echt meer van wil, dus als je denkt, oké, dit alleen maar luisteren naar een podcast of een boek lezen, dat werkt een beetje, werkt deels. Uiteindelijk geloof ik dat je echt groeit en verandert in contact met anderen. Ze zeggen ook wel eens over autonomie. En mensen willen graag heel veel autonomie, nog meer jezelf zijn. Maar je doet altijd autonomie in contact met de ander. Want jezelf zijn op een onbewoond eiland is echt heel erg makkelijk. Het wordt pas ingewikkeld als er een ander bij is.

SPEAKER_00 35:50

De dyniek wordt anders. En wat je zegt hoor, met boeken en dat soort dingen, dat is heel fijn. Omdat je vaak misschien de erkenning dan op dat moment vindt. Dit herken ik ook en dit herken ik. Maar dan is de taak: oké, wat werkt voor jou als persoon? En waar word jij sterker door? En dat belangrijkste, dat heb ik heel erg altijd, het is niet erg om dat probleem aan te raken, is het niet leuk. Dat is zeker niet altijd leuk. Je legt de vinger op de zenere plek. Maar uiteindelijk is het wel, op het moment dat je dat doet, dan kan je het echt behandelen. En als je dat ontwijkt, doordat je vaak maskeert en er omheen draait, dan blijf je dat meenemen. En blijf dat. Maar dat wilde ik trouwens ook nog vragen. Want zijn jullie voornamelijk volwassenen die jullie behandelen?

SPEAKER_02 36:32

Ja, de training effectief met de ADD. En de ADD coachopleiding is echt voor volwassenen. 18 plus dan? Ja, 18 plus. En meestal zijn de mensen zo ergens halverwege de 20. Tot ook 70. Vind ik echt zo cool. I love it. Ik vind het echt zo tof, ook in de ADD coachopleiding. Wel, als mensen die dan ruim boven de 60 zijn en zeggen, ja, maar ik heb hier gewoon een missie om anderen nog hiermee te begeleiden.

SPEAKER_01 36:58

Dat vind ik echt heel mooi dat dat ook al dat het niet ophoudt bij een bepaalde leeftijd. En dat je tegelijkertijd ook gelijk een oproepje als mensen dit horen, ben je op latere leeftijd pas er wat mee gaan doen, laat het ons ook vooral weten. Het is ook weer heel erg interessant. Iemand van 70 die er dan pas mee begint, die kijkt er misschien heel anders tegenaan dan iemand die op zijn twintigste precies van gaat.

SPEAKER_00 37:22

Dat is ook een vraag.

SPEAKER_01 37:23

Daar kunnen we veel van leren. Zeker.

SPEAKER_00 37:25

Dus mocht je inderdaad dit horen, u bent diegene die waar we u tegen moet zeggen, dan willen we heel graag in uitzending willen hebben. Want dat voelt me dan wel af. En dan was ook de tweede vraag, eigenlijk een beetje van het feit van volwassenen. Merk je ook dat mensen daardoor meer patronen inmiddels hebben gecreëerd. Dat is natuurlijk wel hoe vaak hoe langer je met iets rondloopt, hoe vaster dat systeem op een gegeven moment intern is.

SPEAKER_02 37:50

Zeker, ja, dus zeker. Dus mensen, je zou dan kunnen zeggen dat het patroon al heel jong is. Dus het is al zoveel jaren draag je het met je mee. Een paar weken geleden. En toen iemand, ik weet niet precies hoe oud ze was, maar een oudere vrouw. En die ging een hele simpele oefening doen. Ik doe toen mijn aanhaling simpel. Want het is een kleine oefening met voelen. En toen van tevoren zeiden ze, nou, dat is niks. Dat kan ik niet, want ik kan helemaal niet voelen. En toen gingen we die oefening doen, toen zeiden ze, ik heb gewoon voor het eerst leren voelen. En het ontroert me als ik het zeg. Want dat het zo is, zoiets kan zo vastgeroest zitten. Maar als iemand openstaat om te leren en ergens dus de veiligheid voelt om het aan te gaan. Dan is alles mogelijk. Het klinkt een beetje utopisch, maar kan er veel.

SPEAKER_00 38:44

Ja, maar ik denk dat dat ook de grootste angst is voor iedereen. Mijn waar je ook mee loopt, is dat dat stukje, glad ijs. En je wilt niet door het ijs zakken. Maar je moet even door het ijs zakken. Om uiteindelijk te weten dat het waaronder je koud is.

SPEAKER_02 38:58

Veel mensen die ook wat ouder zijn, die hebben gewoon ongelooflijk veel gevolgsschade. Dus die hebben al zo vaak de deksel op hun neus gekregen.

SPEAKER_00 39:04

En daardoor een mechanisme gecreëerd, denk ik, om het te ontwijken.

SPEAKER_02 39:07

En ook precies. En ook, die komen vaak ook wel sceptischer binnen. Van nou, we zullen wel zien.

SPEAKER_01 39:11

Ja die hebben misschien al van alles geprobeerd.

SPEAKER_02 39:14

Zeker, die hebben al heel veel geprobeerd. Die hebben de hele scala aan.

SPEAKER_01 39:19

Het is natuurlijk hetzelfde dat er zijn ook mensen die kiezen er dan voor om bijvoorbeeld ZZP'er te worden, omdat ze er maar niet inpassen. Maar ja, het is ook heel belangrijk om als je in loondienst bent, om ook gewoon aan te kunnen geven wat bij jou past. Ik weet niet of je daar een bepaalde tips voor hebt of hoe jullie daarmee omgaan.

SPEAKER_02 39:36

Nou ja, dat zien we zeker heel veel. Dat veel mensen uiteindelijk uit het reguliere werkende leven stappen, omdat ze daar niet hun autonomie kwijt kunnen. Ik ben daar zelf ook een voorbeeld van.

SPEAKER_01 39:48

Dat kan natuurlijk heel goed. Het is heel mooi.

SPEAKER_02 39:50

Zeker. En alleen ik merkte zelf dat ik op een gegeven moment toch merkte, ik ben eigenlijk wel een teamplayer. Ik wil helemaal niet alleen werken. Ik hou heel erg van verbinding. Ongelooflijk belangrijke waarde voor me.

SPEAKER_00 40:02

Niet die hiërarchie misschien.

SPEAKER_02 40:04

Maar uiteindelijk ook niet de hiërarchie, maar vooral had het toch wel mee te maken dat ik zelf dacht, ik ben niet goed genoeg. Dus ik moet iedereen pleasen. En ik moet overal ja op zeggen. En als een baas iets zegt, dan moet altijd meer geven dan dat ik krijg. Dus ik wil altijd op een soort voorsprong zitten. Dus ik wil nergens schuld hebben. En op het moment dat ik meer ben gaan onderzoeken van hoe werk ik nou en wat vind ik belangrijk in mijn werk, ben ik gaan uitspreken. Oh ja, ik wil wel bij ADHD Nederland helemaal werken. En wat voor mij belangrijk is, ik heb drie kindjes en ik wil ook een leuke moeder zijn. En ik vind het ook heel belangrijk om vrijheid te hebben in hoe ik het doe. En dan zijn we eruit gekomen. Dat het ook een wat werkt wel werd voor iedereen.

SPEAKER_01 40:49

En dat betekent bijvoorbeeld ook dat je, je gaf soms aan dat je soms zeven dagen per week werkt, maar niet zeven hele dagen. Maar dat het voor jou geen probleem hoeft te zijn dat je wel een keer de laptop nog open klapt. Zeker. Terwijl er zijn ook heel veel mensen die zeggen, ja, je moet je echt aan de structuur houden. Dat is belangrijk met ADHD. Maar het kan ook heel belangrijk zijn dat het juist is dat jij inmiddels denkt, ja, mijn hoofd zit zo vol, ik ga een wandelingetje maken. Precies, ik stop heel vaak eerder. En ik ga dan s'avonds nog wat doen.

SPEAKER_00 41:17

Nou, dat heeft vooral met productiviteit te maken. Hoe productief ben je.

SPEAKER_01 41:21

Maar dat moet natuurlijk uiteraard passen ook in het bedrijf. Maar ik denk als mensen daarvoor openstaan, dat je echt niet per se in die hokjes hoeft te denken, ik moet die structuur aanhouden. Want uiteindelijk als jij misschien een uurtje even wat anders hebt gedaan en je hoofd leeg hebt gemaakt. En je misschien weer veel productiever.

SPEAKER_02 41:37

Ja, exact. En dat is vaak wat er dan mis kan gaan in een werkomgeving, is dat iemand dan bijvoorbeeld van 9 tot 11 super efficiënt en effectief werkt. En eigenlijk zoveel doet als een ander in de hele werkdag doet. Maar dat dan verwacht wordt, zowel door de persoon zelf als door de werkgever. Dat je gewoon niet zo bent. Dus je kan die productiviteit gewoon van 9 tot 5. En je moet ook nog wel in Excel heel goed de details. Maar ook creatief, want dat vinden we ook zo leuk. Dus dat je soort van alles moet kunnen. En iedereen gaat geloven dat dat mogelijk is.

SPEAKER_00 42:08

En wat helemaal niet effectief blijkt te zijn. En dat ligt ook natuurlijk per werk. En baan.

SPEAKER_02 42:14

Het is niet handig als je in de zorg werkt. En je zegt na twee uur, ik ben me de boeien.

SPEAKER_00 42:21

Denken van nou jongens, ik ga een wandeling maken.

SPEAKER_01 42:23

Ik hoor inderdaad, mijn moeder al in mijn achterhoofd zeggen. Die werkt in de oudere zorg. Die zegt ook wel het: mensen met een kantoorbaan hebben het ook op een andere manier. Doe vandaag alleen je winkelvoedschel maken. Dus het moet mogelijk zijn, maar in zekere zin is er denk ik veel meer mogelijk dan mensen soms denken. Ze durven het misschien soms niet bespreekbaar te maken. En dat is ook waarom we hier deze podcast maken.

SPEAKER_02 42:50

Wat wij ook willen zien, is dat mensen denken dat de werkgever het antwoord heeft. Dus dan verwachten ze dat de ander kan zeggen wat voor jou werkt. Maar je moet echt zelf aan de bak. We durven aangeven.

SPEAKER_00 43:02

Dat is denk ik wat voor heel veel mensen toch wel gemist is.

SPEAKER_02 43:04

Ja, maar als je heel erg lang, dus je hele leven altijd maar aangepast hebt, en dan weten wat je dan, dus wat het dan is dat je moet aangeven, dat is dan een hele klus. Dus mensen voelen wel een soort error van oké, het past niet, maar ik weet eigenlijk niet zo goed hoe. Dus ik hoop dat jij het antwoord voor mij hebt. Want als jij weet hoe ik het moet doen, dan wordt het misschien rustiger. Dus ergens moet ze eerst ook nog gaan onderzoeken. Ja, en wat wil ik dan? Wat werkt dan voor een.

SPEAKER_00 43:30

En er komt slechts natuurlijk ook een onzekerheid bij. Van op het moment dat jij het idee hebt dat jij een pain in die S wordt voor je werkgever, dan wordt het misschien ook dat heb ik geen zin in, zoek maar een andere baan. Dus angst bestaat natuurlijk ook dat mensen zijn dat ze hun baan kwijtraken. Ik probeer juist mensen, mijn eigen vriendinkring om te geven, je luister. Als jij een betrouwbare werknemer bent, en je doet gewoon altijd je dingen. Alleen je weet dat je daar nog productiever kan zijn door jouw patroon aan te passen of je manier van werken aan te passen. Daar hoort de werkgever helemaal blij van. Want als je niet weet wat er speelt achter de deur. Of dat voor jou een bepaalde manier van of nou een hokke is, ergens waar je even je kan terugtrekken. Omdat dat voor jou te veel prikkels is. En daardoor kan je veel meer doen in kort tijd. Ja, daar heeft een werkgever veel meer aan dan dat je op eieren loopt en vervolgens in een burn-out rechtkomt. Want dat is vaak de conclusie en dat soort dingen. Dus het is ook een beetje, denk ik, ook de durf hebben, inderdaad. En wat je net aangeeft, makkelijker zegt dan gedaan, als je heel lang al inderdaad in een soort mechanisme zit waardoor je het ontwijkt, ja dan wordt het natuurlijk alleen maar lastig om dat aan te kaarten.

SPEAKER_02 44:37

Maar je hebt echt moed nodig.

SPEAKER_00 44:38

Je hebt echt moed nodig. Maar ik denk, ik durf te zeggen en te stellen dat als je dat eenmaal hebt en je durft op een gegeven moment die knop in te drukken, verluisteren, tot hier is mijn grens. Die trek ik niet meer, dit werkt niet voor mij. Dat het even aan de andere kant misschien even schakelen is. En misschien even tot een discussie leidt. Maar uiteindelijk als jij zelf weet van joh, maar dit werkt niet voor mij. Hier ligt mijn grens. Dan weet de ander ook waar die aan toe is. En vaak is nee zeggen nog belangrijker dan alleen maar ja te knikken.

SPEAKER_02 45:06

We hebben ook op kantoor zo'n heel grote posterhanger met nee is ook een antwoord. Dat het zo op zie. De ander afwijzen. Hoe vaak vullen we het niet in veranderen?

SPEAKER_00 45:19

Vaak loven we niet met dood in onze schoenen. Waarvan weet ik, dit wordt best wel een heftig gesprek. En dan spreek je je uit. Het gaat niet meer. Oh ja, goed dat je het zegt.

SPEAKER_02 45:30

Ik heb al te wachten wanneer je kwam. En dan denk ik, ja, was dit het dan?

SPEAKER_00 45:35

Dat je echt onder schot gehouden. Nee, uiteindelijk weet men wat je aan je heeft. En dat is niet altijd leuk. Het is niet altijd een leuk gesprek. Laten we jullie wezen. Zeker als je inderdaad mee moet verkopen, is altijd een beetje eng. Maar aan de andere kant, ja, waar sta je voor? En dan kom je terug. Wat je heel mooi zegt: je hebt je eigen autemonie en je bent jezelf. En als je nog beter weet en nog sterker daarin staat, dan zou dat met iedereen in je omgeving zou je dat ook op die manier hebben.

SPEAKER_01 45:58

Maar dan stael je die kracht ook uit. En dat is heel mooi dat jullie dat mensen laten terugvinden. Dat is het natuurlijk ook.

SPEAKER_02 46:07

Precies, en dat is ook wel. Wat ik denk, toen je zat te vertellen, dacht ik ook, ja, het is ook wat we tijdens de training zoveel doen, is eigenlijk die moedspier trainen. Want je hebt ook je kwetsbaarheid, kwetsbaar durven zijn. Het gaat niet over dat je alles vertelt wat er in je hart speelt. Want ik ben makkelijk, ik spreek me makkelijk uit wat er allemaal in mijn hoofd speelt. Maar ik vind het veel lastiger om een grenzen aan te geven. Dus als ik mijn grens aangeef, dan ben ik eigenlijk kwetsbaar. Voor een ander is ze kwetsbaarheid wel uitspreken wat er in je hoofd speelt. Maar dat trainen, dus daarmee oefenen. Dat doen we dus tijdens de training heel veel. Waardoor je ook nog een soort supportsysteem krijgt van je groepsgenoten. Die als je dan een spannende stap zet door met je werkgever te gaan praten, of met je partner of je buurman of je buurvrouw of wie dan ook met wie je een gesprek moet voeren. Dat je dan dus ook buddies hebt die zeggen yes, goed gedaan, en dezelfde bubbel zitten. En wij zeggen ook niet na de training, heb je geen problemen meer. Want het leven is nou eenmaal een aaneens. Je kunt heel lang aan je probleem werken, kun je probleem oplossen, loop je de deur uit, volgende probleem. That's live. Maar we werken wel echt aan die veerkrachtspier. We werken echt aan spieren, heel veel spiertrainingen.

SPEAKER_00 47:23

Hoe ga je ermee om?

SPEAKER_02 47:25

Exact, hoe blijf je staan? Want we komen weer in donkere dagen. En de een wat meer dan de ander. En ik denk dat mensen die zich herkennen in ADHD heel erg ook herkennen van de pieken en de dalen. Of de euforie en liefde en alles. Of de echte zwarte meer donkerheid. Uitzichtloosheid, het vastzitten in je eigen denken of voelen. En hoe zorg je er dan voor dat je jezelf er weer uit kunt krijgen? En dat is gewoon mogelijk.

SPEAKER_00 47:53

100%. Dat moet je wel zelf ondervinden. Ik durf te doorstaan. Want wat je zegt, het is niet zo dat je nu misschien een probleem waar je mee rondloopt. En dat is dan misschien uiteindelijk door alles verholpen. Dat dient alweer een ander aan. En als ik mezelf daarin betrek, ik heb altijd wel dingen waar ik een uitdaging in zie. Ik weet niet of dit nou waar ik een zin heb. Ik weet dat als dit het is, dan zal de volgende keer iets anders aandienen. Maar vorige keer is het ook gelukt. Dat is altijd een beetje mijn referentie. Ik heb die dal. Oké, die heb ik vorige keer. Maar dan ben ik uitgekomen. Hoe ben ik daar eigenlijk uitgekomen?

SPEAKER_02 48:30

En wat helpt jou dan?

SPEAKER_00 48:31

Twee dingen. De eerste is gewoon het te erkennen. Dat is het eerste. Dus van oké, ik loop hier tegenaan. Ik heb je moeite mee. Wat zijn de mogelijkheden? En hoe verre heb ik daar zelf ook? Dat vind ik dan heel lastig. Ik ben in heel veel gevallen afhankelijk van derde. Ik ben muzikant en boeker die regelt voor mij de optredens. Ik kan zelf niet rechtstreeks bellen. Kan wel, maar het wordt niet als gebruikelijk gezien, zeg maar.

SPEAKER_02 48:55

Niet zo hoe het hoort.

SPEAKER_00 48:58

Dus je hebt dus iemand tussen je die dat voor jou doet. En als je dat niet voor elkaar krijgt, dan baal je. Want denk ja, verdorie, het is wel mijn inkomen. Dus dan ben je afhankelijk van zo'n persoon, maar soms zelfs ook systemen waar je afhankelijk van bent, ga je daar heel erg mee naar negatieven. Ja, verdorie, wil je niet, wil je niet. En dan moet ik een andere boeker gaan zoeken. Of je denkt, vane ik ga even een gesprek aan. Hoe kan het dat er zoveel en geen boekingen meer komen? Kan ik nog iets aan mijn kant doen? En dan kan misschien een conclusie zijn dat je misschien daad, nou weet je, wij werken niet. Onze samenwerking werkt niet prettig. Ik ga verder naar een andere persoon kijken. Maar dan heb je door een persoon. Maar een systeem is wel lastiger. Want daar heb je meerdere te maken. En dan ben ik al heel erg geleerd. En zeker de pandemie heeft mij dat heel erg geleerd, is van oké, maar daar heb ik geen grip op. Dus ik kan heel erg gaan trekken en zeuren en doen. Maar ik kom hier niet verder mee. Dit moet ik misschien deels accepteren dat het eenmaal is. Of ik moet een andere wegzien te vinden op een andere manier toch dat systeem te omzeilen. Dus dan ga je vindingrijkheid. En als ik dat eenmaal heb en ik heb daar een antwoord van. Dus ik heb niet bij de pakken neer, maar van oké, wat kan ik dan wel? Dan merk ik dat er in één keer heel veel deuren open gaan. En dat blijkt ook nog eens dat de issue zelf helemaal niet zo'n issue blijkt te zijn. Dat vind ik het allermooiste. Dat je achter, eerst maak ik er een heel dogma van. En uiteindelijk, ja, waar maak ik me zorgen om?

SPEAKER_01 50:21

Ja, maar dat denk ik echt heel vaak. Dat dat bij heel veel mensen, ook eens die dit luisteren, dat eigenlijk negen van de tien keer, of misschien wel vaker, dat je ergens heel erg tegenop ziet of iets heel groots maakt en dat het eigenlijk toch wel meevalt.

SPEAKER_00 50:32

Ja, en een ander ding is wat om daarover door te beduren, is dat ik wat ik altijd, daar ben ik ook achter gekomen. En geef ook heel veel rust. Dus luisteraars, luister goed. Hoe vaak is het niet, zeker in werk gerelateerd, dat jij dat er iets gedaan moet worden. Dat is een bepaalde opdracht. En dat de andere kant, die ook die opdracht moet gaan doen, het moet samenwerken, dat die vaak heel laat komt pas met de informatie die je al heel lang had kunnen hebben, waardoor je veel meer had kunnen schakelen. Maar de deadline is al in zicht. En dat iemand dan echt zo over die schutting gooi. Ja, en nu moet jij terecht. Ja, maar als je dit drie weken geleden had gezegd, dan hadden we dit kunnen doen. Nu geef je problemen. Eigenlijk heb je iets gecreëerd. En dan geef ik nu over aan mij. En daar ben ik wel wat streder in. Dus ik ben vaak wel dat ik wel achteraan wil. Van joh, luister, is dit al bekend? Is deze informatie? Wanders kan ik zelf niet verder. Hoe zit het precies? En als dan iemand komt van ja, nee, de depline is er al. Maar we hadden we hadden het gek gisteren moeten hebben. Ja, sorry. En soms ook je zelfreflectie, soms ja, sorry, ik ben zelf te laat, zelf te laat met schakelen.

SPEAKER_02 51:32

Gaaf. Als ik zo naar jou luister, dan denk ik, jeetje, wat sta jij echt achter het stuur van je eigen leven? Dus dat je zo, nou, ik kan me ook voorstellen dat als we dus nog wel dat je niet meteen denkt schouders eronder en gaan. Dus dat er ook nog een periode is waarom down. Maar ergens raap je jezelf dan op een manier dat je dus dan besluit. En nu pak ik het stuur.

SPEAKER_00 51:54

Nou, ik ga vooral kijken waar zit het hem in. Waar zit die pijn? Of de frustratie. Waarom iets niet lukt of werkt of uitkomt zoals je had gehoopt in het begin. En 90 keer is dat iets wat je totaal niet in eigen beheer hebt of in eigen. En dat is vaak het onzekere. En zeker, nadat ik ben direct heb verlaten, werden heel veel mensen die zijn stom. En ja, weet je, de enige zekerheid is de onzekerheid. Maar ik heb hem wel gekozen en uiteindelijk doe ik nu alleen maar dingen die ik heel leuk vind. En ja, ik kijk er met heel veel plezier op terug en ik doe nu dingen die in mijn toekomst toch liggen. Dus uiteindelijk ben ik alleen maar sterker door geworden. Ik weet dat de onzekerheid was. En hetzelfde geldt voor mensen die een andere baan of zijn, die zijn misschien op een eigen werkplek helemaal zat. Ja, de enige zekerheid is onzekerheid. Durf te kiezen. Maar daar durfde ervoor te gaan.

SPEAKER_02 52:43

Ja, het is een prachtige zin. De enige zekerheid is onzekerheid. In een samenleving waarin zekerheid zo belangrijk is, is het echt spannend. Maar het is er gewoon niet. Het is een fabel. Het is niet waar.

SPEAKER_00 52:56

Die een vaste baan hebben, toch de uitwoordige gebouwd, omdat er een bedrijfsverandering is, denk ik, ja, maar ja, je hebt toch een vast contract. Dus er is niks zeker. Alleen hoe ga je er mee om? En ik denk als je dan bij je eigen kracht gaat kijken, oké, maar ik weet waarvoor ik sta, ik weet wat ik waard ben, dan vind je echt wel een werkplek waar je je ook zijn lang voet en waar je echt wel je ei kwijt kan.

SPEAKER_02 53:22

Zeker. En ook als je dan begrijpt van wat je eigen sturing is, achter je eigen gedrag of de manier waarop je denkt, werkt en leert. Dus je daar meer inzicht op hebt. Dus ik weet van mezelf dat ik eigenlijk het beste presteer als ik voel dat er een deadline is. Dus dan kan ik in een project beginnen. En dan vroeger ging ik dan twee maanden, voor ik had een deadline over twee maanden. Ging me twee maanden schuldig voelen, dat ik er dan niet aan bezig ben. Ik denk dat heel veel luisteraars dit herkennen. Drie dagen van tevoren. En dan ging ik knallen. En wat er bij mij veranderd is nu, is dat ik weet. Oh ja, maar ik ga gewoon heel goed op deadline. Dus ik kan ook besluiten om die eerste anderhalve maand. Ik weet toch wel dat ik niks ga doen. Dus ik zet gewoon een afspraak voor mezelf in mijn agenda. twee weken vooraf. En dan ga ik ermee aan de slag. Als het een project is waarbij dat kan. Misschien bij een verbouwing wat minder handig of zo. Maar dat het me vooral gaat over hoeveel schaamte en schuld en oordeel we hebben over onze eigen denken en leerstijlen. Terwijl de een leert gewoon door heel vaak te vallen en op te staan, de ander leert uit een boek, de and leert door te doen, de and leert door werkt door met deadlines te gaan, terwijl de ander juist zo'n dieseltje is dat heel goed elke dag doortuft. En het is allemaal prima. Maar zolang je denkt dat je een diesel moet zijn, terwijl je een hybride bent. Dan krijg je error en dat kost energie. Dus het stuk waarin je dus vindt dat je iemand anders moet zijn dan je bent, dat kost energie. En dan is het ook nog niet zo makkelijk om achter het stuur van je eigen leven te gaan zitten. Maar als je gaat realiseren oh, ik heb gewoon mijn eigen unieke manier van denken, leren, doen, communiceren. En ik ben hoofdvolspeler van mijn eigen, of ik ben bestuurder van mijn eigen auto. Dan is er echt ongelooflijk veel mogelijk.

SPEAKER_00 55:17

Ik vind het een mooie afsluit, Roxanne. Way van tips, mooi gesprek. Ja, ik wil je ontzettend bedanken voor je komst.

SPEAKER_02 55:24

Heel graag gedaan.

SPEAKER_00 55:25

En nogmaals, even terugkomen in je podcast.

SPEAKER_02 55:28

ADD Nederland.

SPEAKER_00 55:29

Precies.

SPEAKER_02 55:29

En dat is ook waarschijnlijk de website www.Add-streep-Nederland.nl. En we hebben ook een coachplatform ADD coach.nl. En dan kun je je eigen ADHD coach vinden bij jou in de buurt.

SPEAKER_00 55:40

Wat goed. Hartstikke tof. Dit is interessant. Wij zet het zeker even op onze website www.benitgek. Depodcast.nl. Daar staat alle informatie en ook zeker deze informatie die Samuel geeft. Zul je erop zetten.

SPEAKER_02 55:54

Heel graag gedaan.

SPEAKER_00 55:55

Ja, dankjewel. En ook bedankt voor het luisteren. En tot de volgende aflevering. Bedankt voor het luisteren naar Ik ben niet gek. Hopelijk heeft deze aflevering je herkenning gegeven of nieuwe inzichten op geleverd.

SPEAKER_01 56:07

Of je nu zelf te maken hebt met een diagnose, iemand kent die vastloopt of nieuwsgierig bent naar mentale gezondheid in onze maatschappij.

SPEAKER_00 56:15

Blijf vragen stellen. Blijf in gesprek en blijf vooral kijken naar wat wel mogelijk is.

SPEAKER_01 56:20

Samen met ervaringsdeskundigen en professionals blijven wij op zoek naar antwoorden en handige tools om met uitdagingen om te gaan.

SPEAKER_00 56:28

Vond je deze aflevering waardevol? Deel met anderen en laat ons weten wat het met je heeft gedaan.

SPEAKER_01 56:34

En laat vooral een review achter, zodat deze podcast makkelijker te vinden is. Meer informatie is te vinden op onze website www.gekepodcast.nl. Of misschien heb je zelf een vraag meld deze naar ik ben niet gek de podcast uitgema.com.

SPEAKER_00 56:50

Of nog leuker: spreek deze als audiovouw in en wie weet nemen we jouw vraag mee in onze volgende aflevering. Deze podcast is gemaakt door mij, Tim Markerman en Merle Oleho. Bedankt aan de Centraal Plus waar we deze podcast konden opnemen.