De Stoïcijnse Podcast
Welkom in De Stoïcijnse Podcast, een productie van De Stoïcijnse School.
We onderzoeken thema's uit de klassieke Stoa, hoe je deze toepast in je persoonlijke en professionele leven en gaan in gesprek met interessante gasten.
Mijn naam is Dennis de Gruijter, coach, organisatiefilosoof, schrijver en jouw gastheer in… De Stoïcijnse Podcast.
Episodes
87 episodes
Epictetus: hoe ga je om met tegenslag?
Voor het eerst in de Colleges krijgen we een zeer praktisch hoofdstuk, over hoe om te gaan met moeilijke situaties. Dat is ook niet gek. De stoïcijnse filosofie is 90% theorie en 10% praktijk. Want als niet weet waarom je iets moet ...
Epictetus: Epicuristen houden niet van kinderen
Wist je dat mensen die een beeld van Epictetus in een presentatie hebben vaak een beeld van Epicurus hebben? Eigenlijk niet gek, want hun namen liggen dicht bij elkaar. Toch staan ze qua doctrines lijnrecht tegenover elkaar. Hun ide...
Epictetus: Aangeboren morele vooroordelen
Volgens de stoïcijnen worden mensen zonder aangeboren kennis geboren, maar ze hebben wel aangeboren morele intuïties. En die brengen ons vaak in de problemen.In dit college maken we kennis met de intuïties, vooroordelen of 'primaire noti...
Epictetus: De ingeslikte stok
Veel studenten in de school van Epictetus werden opgeleid om filosoof te worden. En die hadden nogal eens last van hun ego.In dit korte stukje spreekt Epictetus hen aan op filosofie als houding en filosofie als pose. De origi...
Epictetus: De rede is vrij
Klassieke filosofen spreken vrijwel unaniem over 'de rede', de logos of nous. Maar elke filosofische school geeft daar een andere functie of inhoud aan. Soms radicaal, soms subtiel. Epictetus keert terug naar de aard en functie van ...
Epictetus: De tragiek van de tiran
In de oudheid was er geen gebrek aan tirannen. Overigens had het begrip 'tiran' niet dezelfde lading als bij ons vandaag. Een tiran is een alleenheerser, maar niet per sé een slechterik. De tirannen waar Epictetus hier over spreekt ...
Epictetus: Mensen zijn niet slecht, maar onbewust onbekwaam
Dit is één van de moeilijkste colleges: we moeten niet boos worden op mensen die fouten maken. Voor Epictetus is het moreel goede doen net zoiets als schrijven. Het heeft geen zin boos te worden op iemand die niet kan schrijven. Net...
Epictetus: De vrucht van de logica
Wat is urgenter, de zorg voor de ziel of de logica waarmee je de zorg voor de ziel kunt begrijpen? Die laatste natuurlijk!Epictetus krijgt het regelmatig aan de stok met studenten die geen trek hebben in logica en liever hun ...
Epictetus: Pas op voor logica!
Hedendaagse stoïcijnen verkondigen het graag: stoïcisme is een praktische filosofie! De verzwegen premisse:- ik hoef me niet bezig te houden met logica, metafysica en esthetica.Dit college wordt dan ook vaak geciteerd om te bewijz...
Epictetus: De natuur geeft en neemt
Wéér een college over god en de voorzienigheid? Yep, voor Epictetus is de spirituele dimensie van de Stoa van groot belang!De stoïcijnen erkennen geen schepper-god die buiten de natuur staat. Nee, de natuur heeft zichzelf gemaakt en rege...
Epictetus: Wat filosofie écht doet
In dit korte college een verkenning van wat je nu eigenlijk écht aan filosofie hebt. De realiteit is dat filosofie voor het grote publiek een onbegrepen gebied was, en ook nog eens nutteloos. Filosofie heeft zichzelf dus altijd moeten 'verkopen...
Epictetus: De verbinding tussen mens en universum
Wederom een kort college over de verbinding tussen de mens en het grotere geheel. Hier liggen interessante connecties met metafysica, kosmologie en de oud-Griekse mysterie cultussen. De originele Griekse tekst
Epictetus: De wet van de goden
Deze aflevering begint met mijn persoonlijke visie op moderne stoïcijnen, beetje gedateerd, maar toch. ;-) Ik checkte nog even of de AI app van Mark Tuitert nog steeds bestaat. Ja, dus. ;-)...
Epictetus: Tevreden zijn met wat er is
Dit college is weer een mooi voorbeeld van de veelzijdigheid van het stoïcijnse denken. Ja, tegenslag verdragen of overwinnen is een belangrijk onderdeel. Maar tevreden zijn met wat en hoe het is, dat mag ook gewoon!Veel van Epictetus' c...
Epictetus: Liefde is natuurlijk en redelijk
Dit is een van mijn favoriete Epictetus colleges: het is een persoonlijke dialoog met een bezoeker, een schoolvoorbeeld van het Socratische onderzoek en een uiteenzetting van stoïcijnse theorie. De bezoeker vraagt zich af of het nat...
Epictetus: Neem je filosofie serieus!
In dit college stelt Epictetus dat we ons teveel toeleggen op uiterlijke zaken en te weinig op onze eigen ontwikkeling. Het lijkt eigenlijk best op onze tijd, waarin iedereen lijkt over te lopen van persoonlijke ontwikkeling en een leven lang l...
Epictetus: Wereldburgerschap, of directe toegang tot natuur
[College 7 en 8 zijn op dit moment helaas niet langer beschikbaar en moeten opnieuw worden opgenomen.]In dit college borduurt Epictetus verder op de relatie tussen mensen en god, of de natuur. In navolging van Socrates stelt hij dat god ...
Musonius Rufus: Over stoïcijnse liefde
Liefde, dat is toch niks voor stoïcijnen? Natuurlijk wel. Ik vertel het je nog sterker, het is het fundament van de stoïcijnse filosofie!Op veler verzoek een aflevering over stoïcijnse liefde. We pakken de ideeën van Musonius Rufu...
Epictetus: De natuur zorgt voor ons allemaal
In dit college weerspreekt Epictetus zijn concullega's, de Epicturisten. Zij ontkennen dat de Natuur rationeel geordend en doelgericht is: volgens hen is de Natuur een toevallige samenklontering van atomen.Epictetus wil duidelijk maken d...
Epictetus: Sceptici zijn sukkels
Stoïcijnen kregen het in de oudheid aan de stok met Epicuristen en Sceptici. Sterker nog, dankzij de Sceptische filosoof Carneades kreeg het derde Stoïcijnse schoolhoofd Chrysippus de drive om zijn eigen filosofie in 700 boeken uit te werken.
Epictetus: Hoe word je een betere stoïcijn?
De belangrijkste taak van een stoïcijn is: vorderingen maken naar een deugdzame levenshouding. Daar hangt echter wel een prijskaartje aan. Je moet behoorlijk wat inspanning leveren. Hoe ziet dat eruit?De originele Griekse tekst
Epictetus: Over god gesproken?
In de oudheid zijn de goden een belangrijk onderzoeksthema voor de filosofen. Dus ook voor de stoïcijnen. Wat is de natuur van de goden, wat kunnen ze, welke rol spelen ze in het leven?Dat voelt voor ons vaak ongemakkelijk, en zelf haakt...
Epictetus: Hoe behoud je je identiteit?
In deze aflevering bestuderen we enkele lastige begrippen, zoals persoon, identiteit en je rol. Niet alles wat Epictetus hier zegt is vanzelfsprekend, en wat de vertaling betreft kunnen er verschillen keuzes worden gemaakt.De originele G...
Epictetus: Wat ligt binnen je controle?
Sommige dingen liggen binnen onze macht, sommige dingen liggen erbuiten. Zo simpel, toch? Maar onder deze simpele tweedeling zit een wereld vol filosofische inzichten en leerstellingen.Deze aflevering is het begin van een deep-dive in he...
Strip op de Horizon: in gesprek met Hans Wopereis
Hoe leef ik écht? Wat vraagt het leven van mij? Hoe verhoud ik mij tot de ander en tot wat ik zie in de wereld? Deze en andere vragen staan centraal in het boek ‘Strip op de Horizon’ van Hans Wopereis, een verzameling verhalen uit v...