Ασφάλεια Στο Διαδίκτυο Για Παιδιά

Ένα παιδί μπορεί να νιώσει ότι «γνωρίζει» κάποιον, μόνο και μόνο επειδή μιλάνε συχνά. Εκεί κρύβεται ένας από τους πιο υποτιμημένους κινδύνους της ασφάλειας στο διαδίκτυο: η ψεύτικη οικειότητα, αυτή η ήσυχη, σχεδόν αόρατη διαδικασία που χτίζει εμπιστοσύνη πριν καν καταλάβουμε τι συμβαίνει. 

Μαζί μου είναι η Δανάη Kαβαλιώτη, εγκληματολόγος και μαζί βάζουμε σε τάξη το χάος που νιώθουν πολλοί γονείς γύρω από παιδιά, κινητά και social media. Μιλάμε χωρίς υπερβολές για το πότε τα social media πιέζουν την ψυχική υγεία μέσα από σύγκριση, αποδοχή και την ψευδαίσθηση της «τέλειας» εικόνας, αλλά και για το πώς μπορούν να γίνουν χώρος δημιουργίας όταν υπάρχουν όρια. 

Πάμε βαθιά στο online grooming: τι σημαίνει, πώς δουλεύει με fake προφίλ σε TikTok, Instagram, παιχνίδια και apps, γιατί το «μην το πεις σε κανέναν» είναι κόκκινη σημαία, και ποια διακριτικά σημάδια αξίζει να προσέξουμε. Κλείνουμε με τρεις απλούς κανόνες ψηφιακής ασφάλειας που μπορεί να καταλάβει ένα παιδί, και με μια πιο δύσκολη αλλά ουσιαστική αλήθεια: η προστασία δεν είναι μόνο θέμα ελέγχου, είναι θέμα σχέσης, παρουσίας και εμπιστοσύνης. 

Αν σε αφορά η ασφάλεια παιδιών online, η ιδιωτικότητα, τα προσωπικά δεδομένα και οι πραγματικές πρακτικές πρόληψης, άκου το μέχρι τέλους και μοιράσου το με έναν γονιό που το χρειάζεται. Κάνε subscribe, άφησε αξιολόγηση και γράψε μου τι σε δυσκολεύει περισσότερο: τα όρια ή η επικοινωνία;

Transcript

SPEAKER_00 0:35

Καλεσπέρα σε όλου ⁇ , οι μαδότη ⁇ εξιτάρη, δεν, άλλο ένα επεισόδιο μόλι ⁇ ξεκινάει. Ασφάλεια και διαδίκτυο. Ένα θέμα για το οποίο με έχετε ρωτήσει πάρα πολύ γονεί και ήρθε η ώρα να το συζητήσουμε. Μαζί μου έχω τη Δανάηκα Βαλιότη, εγκληματολόγο, η οποία θα μα λύσει όλε μα τι απορίε. Καλή ακρόαση σε όλου. Δανάη, καλησπέρα.

SPEAKER_01 1:01

Καλησπέρα.

SPEAKER_00 1:03

Χαίρομαι πάρα πολύ που έχουμε σήμερα στο σημερινό μα επεισόδιο. Θα μιλήσουμε για ένα πάρα πολύ ενδιαφέρον θέμα. Θα μιλήσουμε για το διαδίκτυο και τη κουνδύνη που περιέχει. Και θέλω να κάνω σε το σημείο ένα μικρό ίτρο για να ξεγνωρίσει εδώ πέρα και το κοινό μα. Η Δανάκια Βαλιά είναι κοινωνιολόγο και εγκληματολόγο και εργάζεται στο CSI Institute ω επικεφαλή του τομέα ερευνών και εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Από πολλή νωρίτερα τι θέλω να ασχοληθεί με την κατανόηση τη κοινωνία και των φαινόμεων τη εγκληματικότητα. Και σήμερα ασχολείται ενεργά με την ανάπτυξη ερευνητικών και εκπαιδευτικών δράσεων με στόχο τη διάδοση τη γνώση και την ενίσχυση τη επιστημονική προσέγγιση γύρω από την εγκληματολογία και τι κοινωνικέ επιστημονε. Δεν έχω ξεχάσει κάτι να με συμπληρώσει.

SPEAKER_01 1:50

Κανεί πάρα πολύ όμορφο δεν χρειάζεται να συμπληρώσω τίποτα.

SPEAKER_00 1:53

Οπότε μπαίνουμε κατευθείαν στο ψητό, μπαίνουμε στι ερωτήσει μα. Αν ένα παιδί έχει κινητό σήμερα, που πιστεύω ότι η πλειοψηφία των παιδιών πάνω από 7 χρονών όλα έχουν ένα σμάτρο μαζί του. Δυστυχώ. Αν λοιπόν ένα παιδί έχει κινητό σήμερα, πιο κίνδυνο θεωρεί το πιο υποτιμμένο από του γονεί.

SPEAKER_01 2:13

Θα έλεγα πω ο πιο υποτινημένο κίνδυνο είναι η εξαιδέστιση τη ικαιότητα που δημιουργεί μέσα στο ψηφιακό περιβάλλον. Ένα παιδί μπορεί εύκολα να νιώσει ότι γνωρίζει κάποιον. Επειδή μιλάμε συχνά ή μοιράζονται προσωπικά στοιχεία, προσωπικά πράγματα. Αυτή η αίσθηση είναι πολύ ανθρώπινη, αλλά ταυτόχρονα και παραπλαμητική. Από εγκληματολογική σκοπιά παρατηρείται ότι η προσέγγιση δεν γίνεται πάντα υποπλήσει και συχνά γίνεται με ιδιότητα, με κατανόηση και με μια σταδριακή δημιουργία εμπιστοσύνη. Και αυτό είναι κάτι που τα παιδιά δεν έχουν ακόμη τα φίλια να το αναγνωρίσουν. Ο κίνδυνο λοιπόν δεν είναι τόσο θορηβόδη, είναι ήσυχο, σχεδόν αόρατο και γι' αυτό συχνά υποτιμάται.

Social Media Και Ψυχική Υγεία

SPEAKER_00 3:14

Γίνεται α το πούμε πιο πλάγια η προσέγγιση των παιδιών. Τα social media, λοιπόν, κάνουν πραγματικά κακό στην ψυχική για τον παιδιών ή υπερλύνο και εμεί λίγο συγκοινωνία.

SPEAKER_01 3:30

Δεν νομίζω ότι απάντηση είναι απόλυτη. Τα social media λειτουργούν λίγο σαν καθρέφτηση και πολλέ φορέ σαν διαφημτικό φακό. Σε μια ηλικία που ταυτόχρονα ακόμα διαμορφώνεται. Οι ανάγκη για αποδοχή και η σύγκριση μπορούν να ενταθούν. Μέσα από εμπειρίε που έχουν προκύσει και σε επίπεδο έρευνα και εκπαιδευτικών πρωτοβουλών, όπω αυτέ που αναπτύσσονται και στο πλαίσιο του CSI Institute, φαίνεται ότι όταν λείπουν τα όρια, η επιλογή γίνεται λίγο πιο έντονη. Αυτό όμω δεν σημαίνει ότι τα social media είναι μόνο αρνητικά έτσι. Μπορούν να είναι και χώρο έκφραση και δημιουργία. Το ουσιαστικό είναι να μάθουμε στα παιδιά μα μην καθορίζουν την αξία του μέσα από την εικόνα που προβάλετε εκεί.

Έλεγχος Μηνυμάτων Ή Εμπιστοσύνη

SPEAKER_00 4:23

Πολύ σημαντικό τώρα αυτό. Πολύ σημαντικό. Εγώ κρατάω δύο λέξει που είπε, όρια, που για μένα είναι το άλφα και το ωμέγα να υπάρχουν όρια και το νούμερο 2, επειδή ακριβώ τα παιδιά είναι σε πολύ μικρή ηλικία και πιστεύουν ότι όλοι του αξία, ότι όλοι του η αξία μετριέται σε μερικά likes και μερικέ κοινοποίησει, είναι πάρα πολύ σημαντικό να είμαστε δίπλα στα παιδιά, να τα καθοδήγούμε. Και να του ⁇ πούμε ότι 99% αυτά που προβάλλονται μέσα από τα social media είναι μια πλασματική εικόνα και δεν έχουν πολλέ φορέ καμιά σχέση με την πραγματικότητα. Γιατί τα παιδιά μπερδεύονται και μπαίνουν μετά σε άλλα μονοπάτια, αρχίζουν και συγκρίνονται, αρχίζουν και έχουν χαμηλά επίπεδα αυτοπεπίθεση. Και ο καθένα. Ποιο σωστά. Πάμε να συνεχίσουμε. Ένα γονιό πρέπει να παρακολουθεί τα μηνύματα του παιδιού του ή αυτό καταστρέφει τελείω στην εμπιστοσύνη που έχουν μεταξύ του.

SPEAKER_01 5:26

Είναι μια πολύ λεπτή ισορροπία. Η ασφάλεια είναι σημαντική. Αλλά δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά στον έλεγχο. Από την άλλη πλευρά, η πλήρηση αποσία ορίων, όπω είπαμε και πριν, αφήνει το παιδί εκτεμένο. Αυτό που φαίνεται να λειτουργεί ουσιαστικά και διαχρονικά είναι η παρουσία. Δηλαδή, ένα γονιό που είναι διαθέσιμο, που ακούει χωρί να κρίνει που δημιουργεί έναν ανοιχτό δίαβλο επικοινωνία. Που το παιδί νιώθει ότι είναι το ασφαλέ του σημείο ο γονό. Σε αυτό το πλαίσιο, η εποκτία δεν βιώνεται ω παρακολούθηση, αλλά ω φροντίδα. Και τελικά αυτό που προστατεύει περισσότερο το παιδί δεν είναι να κρύβεται, αλλά να μπορεί να πει τοτιδήποτε στον γωνιό. Ένα γονιό χρειάζεται να είναι εκεί, όχι απλά ω ένα παρατηρητή, αλλά ω σταθερό σημείο αναφορά. Όταν υπάρχει ανοιχτό διάλογο, το παιδί δεν νιώθεται το ελέγχουν, αλλά ότι έχει ένα σύμαχο. Και αυτό το μακροπρόθεσμα είναι πολύ πιο προστατευτικό, πολύ πιο ουσιαστικό, πολύ πιο αποτελεσματικό από οποιοδήποτε κρυφό έλεγων.

Τι Είναι Το Online Grooming

SPEAKER_00 7:02

Συμφωνώ απόλυτα εγώ μαζί σου. Το παιδί πρέπει να ξέρει ότι υπάρχει ένα ασφαλέ καταφίγιο για εκείνο, οι γονεί του, ότι μπορεί να πάσα στιγμή να πεθυνθεί σε αυτού, χωρί να έχει τον φόβο, ότι θα τον κρίνουν, ότι θα τον μαλλούν, ότι θα τον κατσαδιάσουν, να ξέρει ότι μπορεί να του πείτε απάντα. Το κλειδί είναι στην επικοινωνία. Θέλω να σε ρωτήσω κάτι που έχει γίνει πολύ τριτζό τον τελευταίο καιρό. Είναι μια έκφραση που την ακούμε συνέχεια. Πολλοί κόσμο όμω δεν ξέρει τι σημαίνει. Θέλω λίγο να δούμε τι σημαίνει γμουμίγκ. Αυτή είναι η λέξη που ακούμε τόσο συχνά. Κάποιοι γνωρίζουν τι είναι. Πάμε τώρα να εξηγήσουμε σε αυτού που δεν ξέρουν.

SPEAKER_01 7:50

Θα μιλήσουμε λοιπόν για το online grooming ή αλλιώ διαδικιακό εξερευνησμό. Και πώ μπορούμε να δούμε τα πρώτα σημάδια ωγενεί, όσοι και δεμόνε ότι ένα παιδί μπορεί να κινητεύει. Ουσιαστικά, το online γρομίν είναι η διαδικασία χειραγόση με σκοπό, τη σεξουαλική κακοποίηση ή εκμετάλλευση. Πώ λειτουργεί είναι πάρα πολύ απλά τα βήματα. Ο δράτη δημιουργεί ένα πιστεύω προφίλ που προσφείται το συνομιλικό σε TikTok, Instagram, online παιχνίδια, WhatsApp, Telegram. Υπάρχουν άπειρα μέσα. Φχνίζει μια σχέση εμπιστοσύνη με το παιδί. Απομονώνει στη συνέχεια το παιδί. Μην το πίσει κανένα. Αυτό είναι μεταξύ μα. Αυτέ έτσι οι κοινέ φράσει που μπορεί να δούμε.

SPEAKER_00 8:48

Ναι, ναι, είναι το μυστικό μα αυτό στην ουσία.

SPEAKER_01 8:51

Σταδιακά, εισαγάγει σεξουαλικά θέματα στι συζητήσει. Είναι αποτέλεσμα να ζητήσει λίγο αργότερα ακόμα και φωτογραφίε και συναντήσει με σκοπό, όλα αυτά που είπαμε. Την σεξουαλική δηλαδή ικανοποίηση και εκμετάλλευση. Είναι μια διαδικασία προσέγγιση σχεδόν υπομονετική. Ο ενίλκα δεν εμφανίζεται ω απειλή, εμφανίζεται ω κάποιο που καταλαβαίνει, που ακούει, που προσφέρει προσοχή, δημιουργεί δηλαδή ένα πολύ όμορφο μοτίβο εντό ογικών όμορφω. Και κάπου εκεί δημιουργείται μια σχέση που μοιάζει αληθυνική για το παιδί. Τα πρώτα σημάδια είναι συχνά διακριτικά, δηλαδή μια περισσότερη μυστικότητα, μια έντονη σύνδεση με κάποιον που δεν γνωρίζει και αλλαγή στη διάθεση. Δεν είναι πάντα κάτι γραμματικό, είναι μερικέ μετατοποιήσει που αν τι προσέξουμε, μπορούν να μα πούνε πάρα πολλά πράγματα.

SPEAKER_00 10:04

Οπότε κρατάω εδώ πέρα ότι το γκρονit είναι μια αρχή διαδικασία. Το παιδί ο άνθρωπο που φτιάχνει το fake προφίλ, χτίζει μια πλασματική ταυτότητα με σκοπό να προσεγγίσει το παιδί. Παρουσιάζεται σαν ένα συνομίλικό του που έχει ακριβώ εσύ ανησυχίε με εκείνο, του ίδιου προβληματισμού, ότι δεν τον καταλαβαίνουν πιθανότητα τα εγωνεί του και εδώ πέρα έχουμε φτιάξει μια φιλικα είμαστε μόνο εγώ και εσύ δεν χρειάζεται να το ξέρει άλλο. Έτσι ώστε σιγά, σιγά να κάνει αυτό που έχει στο μυαλό του.

Τρεις Κανόνες Για Ασφάλεια Online

SPEAKER_01 10:43

Είναι νομίζω μια αριστοτεχνική τεχνική. Είναι ένα καλά ενοριστρωμένο μοτίβο, το οποίο έχει ο σκοπό την σεξουαλική κακοποίηση και την εκμετάλλευση των παιδιών.

SPEAKER_00 11:00

Και αν μπορούσαμε να δώσουμε μόνο τρει κανόνε για ασφαλή χρήση του διαδικτύου στα παιδιά. Τι θα ήταν αυτή.

SPEAKER_01 11:10

Θα το έφερα πάρα πολύ απλά. Πρώτον, να αθυμούνται ότι πίσω από κάθε οθόνη δεν υπάρχει πάντα αυτό που φαίνεται. Δεύτερον, να προστατεύουν τον εαυτό του όπω θα το έκαναν και στο φυσικό κόσμο. Στην ιδιωτικότητά του, στην εικόνα του, τα οριά του. Και τρίτον, να μην μένουν ποτέ μόνο σε κάτι που τα προβληματίζει. Να μιλάνε, να εκφράζονται, να μην φοβούνται γιατί η ασφάλεια στο διαδίκτυο δεν είναι μόνο θέμα κανόνων, αλλά είναι και θέμα σχέση και εμπιστοσύνη.

Τι Κάνει Το CSI Institute

SPEAKER_00 11:51

Εμπιστοσύνη για επικοινωνία για ανοιχτό διάλογο με του γονεί. Είναι κάτι το οποίο προσπαθούμε να έχουμε και εμεί στο σπίτι με τον Τύμο και ένα από τα πρώτα πράγματα που το έχω πει τόσο και έχω και η μητέρα, το ότι οτιδήποτε συμβαίνει θέλω να το ξέρουμε, να το συζητήσουμε, να βρούμε μια λύση μαζί, γιατί πάντα τρει γνώμε είναι καλύτερε από μία και από το να το κρατάσει κάτι μέσα σου, να σε βαρέίνει και να το σκέφτεσαι και να σε προβληματίζει. Και πολλέ φορέ τα παιδιά επειδή δεν βρίσκουν ανοιχτέ πόρτε από του γονεί του. Πάνε και προσπαθούν να βρουν λύσει και όλα τα λάθο σημεία. Και εκεί ξεκινάει το μεγαλύτερο πρόβλημα. Τινά ήθελα να σα ερωτήσω σε αυτό το σημείο να μα δώσει περισσότερε πληροφορίε για το CSI Institute που ανέφερε και στην αρχή του ποτόσκα.

SPEAKER_01 12:41

Το CSI Institute είναι ένα μηκεδοπικό οργανισμό που ίδρυσε ο Μανόλη τη Φακενάκη, μία από τι πιο γνωστέ μορφέ στη δίωξη του κύκουνα εγγλίματο στην Ελλάδα και προ είναι επικεφαλή στι δέξη του ηκρινικού ελληνματο. Και μέσα από το CSI διοργανώνονται σεμινάρια και ομιλίε που έχουν να κάνουν απάτε, προσωπικά δεδομένα, καρμing, για την ασφάλεια των παιδιών online φυσικά, πρακτικέ συμβουλέ για όλου. Στόχο μα είναι να βοηθήσουμε τον κόσμο, να κινείται πιο ενημερωμένα και φυσικά πάντα με ασφάλεια στο διαδίκτυο.

SPEAKER_00 13:24

Πάρα πολύ ενδιαφέρον. Και νομίζω ότι είναι ιδιαίτερα χρήσιμο, ειδικά σε αυτή την εποχή που ζούμε. Δεν θέλω να σα ευχαριστήσω σε αυτό το σημείο που ήσουν μαζί μα στο σημερινό μα επεισόδιο.

SPEAKER_01 13:38

Ευχαριστώ πολύ.

SPEAKER_00 13:40

Είμαι σίγουρο ότι θα έχουμε την ευκαιρία να τα πούμε και σε επόμενα επεισόδια γιατί εδώ πέρα ο κόσμο συνέχεια μα ρωτάει τρόπου για να προστατευτούν τόσο εκείνη όσο και τα παιδιά του στο διαδίκτυο. Και νομίζω ότι η παρεμβάσει σου σήμερα ήταν κέρι. Σε ευχαριστούμε πάρα πολύ για όλα.

SPEAKER_01 13:59

Εγώ ευχαριστώ πάρα πολύ.

Κλείσιμο Και Πού Θα Μας Βρείτε

SPEAKER_00 14:01

Καλή συνέχεια. Δεν έκαβαται λοιπόν, ελπίζω να απολαύσατε και εσεί ⁇ το σημερινό επεισόδιο όσο κι εμεί ⁇ . Ευχαριστώ πάρα πολύ για όλα τα μηνύματα που μα ⁇ στέλνετε. Μπορείτε να μα ⁇ δείτε στο Instagram, Timτα, YouTube, Facebook και TikTok. Καλή συνέχεια σε όλου ⁇ και ραντεβού στο επόμενο επεισόδιο.