Aflevering 22: Wat vier concerten van mijn vrouwenkoor onthullen over leiderschap

In deze aflevering

In deze aflevering neem ik je mee naar de performancedag van ons vrouwenkoor tijdens het Scandinaviëfestival op Schokland.

We gaven daar met het Kamper Ladies Choir vier korte concerten achter elkaar in een klein kerkje met prachtige akoestiek. En juist tijdens zo’n performancedag wordt zichtbaar wat nervous system leadership werkelijk betekent.

Want performance vraagt een andere staat van het zenuwstelsel dan repetitie.

Ik vertel hoe mijn rol als choir leader tijdens zo’n dag verschuift van ruimte geven naar meer focus, richting en containment. Hoe een groep vrouwen langzaam kan synchroniseren tot één levend systeem waar muziek uit ontstaat. En waarom een publiek dat niet alleen hoort, maar ook voelt.

We hebben het over gereguleerde mobilisatie, zichtbaarheid, co-regulatie, performance en de invloed van veiligheid op stemgebruik en expressie.

Ook deel ik waarom de ontlading ná een optreden minstens zo belangrijk is als het optreden zelf — en wat dat ons leert over het autonome zenuwstelsel.

Wat je uit deze aflevering meeneemt

•  waarom performance een andere zenuwstelselstaat vraagt dan repetitie 
•  hoe nervous system leadership invloed heeft op focus, veiligheid en expressie 
•  waarom een groep vrouwen tijdens een concert letterlijk kan gaan synchroniseren 
•  hoe publiek de staat van performers oppikt en meevoelt 
•  waarom gereguleerde mobilisatie essentieel is voor performance 
•  hoe zichtbaarheid en zenuwstelselveiligheid met elkaar verbonden zijn 
•  waarom ontlading en verbinding na afloop belangrijk zijn voor regulatie 
•  wat samen zingen ons leert over leiderschap, resonantie en co-regulatie 

Reflectievraag

Hoe klinkt jouw stem op momenten waarop jij écht zichtbaar bent?

Bijvoorbeeld tijdens spreken voor een groep, een presentatie, een salesgesprek, een performance of een spannend gesprek.

Ga je dan meer controleren, harder werken, pleasen, versnellen of jezelf juist kleiner maken?

En hoe zou jouw stem klinken wanneer jouw zenuwstelsel zich op dat moment werkelijk veilig zou voelen?

Wil je hier dieper mee werken?

Op 6 juni organiseer ik de Heldin & Voice Livedag in Kampen.

Een dag waarin we met een kleine groep vrouwen samenkomen om:
 te vertragen, te landen in je lichaam, en je stem opnieuw te laten klinken -
 niet vanuit moeten of presteren, maar vanuit veiligheid en verbinding.

Zodat de Heldin in jou weer ruimte gaat krijgen om te klinken!

Je bent van harte welkom.

👉 Je kunt je aanmelden via:https://voice2blossom.nl/woman-voice/

Meer over mij & mijn werk

Website: https://voice2blossom.nl

Instagram: @voice2blossom
Facebook: voice2blossom
LinkedIn: Franka van Essen

Transcript

SPEAKER_00 0:00

Welkom bij de Voice to Blossom podcast. Mijn naam is Franka van Essen, vocal life coach en stemweester. Als meisje zong ik om mezelf staande te houden in een onveilige wereld. Nu help ik andere vrouwen om hun stem niet langer in te houden. Vol uit te gaan. Sprekend en zingen. Schatten en vlimstel. Deze podcast is voor jou slimme sensitieve vrouwen. Creatieve ondernemeren lijmen met een sprakkel en een gevoel. En je flammen vrijheid in expression. Want jouw stem is je frequentie. En dan zie ik aan de deuren op je in je lipenschap en in je onderneming. Ja, wat leuk dat je weer luistert naar een nieuwe aflevering. En dit is de tweede in de 2 luik over nervusystem leadership aan de hand van de repetities en de optredens van het Camper Lady Shoir. Want in de vorige aflevering vertel ik je over het repetitieproces van ons vrouwenkoor. En over veiligheid en hoe die groepsdynamiek dan gaat. Hoe co-regulatie plaatsvindt. En het idee van nervous system leadership. En vandaag wil ik je meenemen naar het moment waarop het echt moest gebeuren. Namelijk de performance: het optreden. Want performance vraagt weer iets heel anders van ons zenuwstelsel dan repeteren. Dus even de situatie, we stonden afgelopen zondag op Schokland tijdens het Scandinavië festival. En voor wie dat niet kent, vroeger was Schokland een eiland een eilandje. In inmiddels ligt het midden in de polder, maar je voelt nog steeds heel erg iets van die eilandgeschiedenis daar. Ja, het is gewoon heel bijzonder. Het ligt natuurlijk wat hoger staat een prachtig kerkje. Je kunt er heel ver van je afkijken. En wij gaven daar dus tijdens die Scandinaviëmarkt of het Scandie Fest, zoals het nu heet. Gaven wij vier korte concerten. Hetzelfde programma gelukkig. Dus we konden gewoon vier keer hetzelfde doen. Maar dat betekent ook vier keer opnieuw focussen, vier keer opnieuw opbouwen. Vier keer opnieuw je autonome systeem meenemen richting zo'n performance. Wat ik interessant vind, is dat mijn rol als choirleader op zo'n dag verschuift. Want tijdens de repetities ben ik vooral veel bezig met veiligheid creëren, ruimte maken, experimenteren en vrouwen helpen om te landen in hun lijf en in hun stem. Maar op zo'n performancedag moet ik eigenlijk veel meer containment geven, meer focus, richting, meer helderheid. En dan merk ik ook aan mezelf dat ik automatisch iets directiever word. Zo van dames, zo laat moeten jullie hier zijn. Zorg dat je dit en dat bij je hebt. Zo gaan we het doen. Niet vanuit controle, maar wel vanuit dat zo'n performance vraagt dat je een hele duidelijke richting uitzet. En het systeem dus zo duidelijk gereguleerd is, op een manier dat het die performance kan handelen. Want dat is even goed om te noemen. Want heel veel mensen denken als het over veiligheid gaat, een ventraal gaat, dat dat allemaal heel zacht en fluffy en fluilig is, maar dat is niet zo. Soms gaat het juist ook over dat iemand stevig de leiding neemt. Duidelijkheid, clarity. wanneer iemand energie bundelt, dat is ook veiligheid. Want op het moment dat de stak higher worden, zal ik maar zeggen. En dat is zo bij performance, komt er ook een energie van. Nu moet het gebeuren. Er komt meer mobilisatie in het systeem. Dus meer energie. En dat moet ook. Want je hebt die energie nodig om straks die performance dat concept neer te zetten. Tegelijkertijd wil ik natuurlijk niet dat zo'n groep in de hyperstress gaat. Dus mijn taak wordt dan eigenlijk: hoe krijg ik deze vrouwen zo gefocust mogelijk zonder dat ze verkrampen, maar dat ze open kunnen blijven? Hoe zorg ik ervoor dat er genoeg activatie in het systeem is om levend en aanwezig en vooral ook alert te kunnen zijn. Op een manier dat die stem nog steeds flowy voelt, dat hij niet op slot gaat. Maar dat er genoeg regulatie aanwezig is. Zodat ze vrij kunnen zingen. Dat is dus gereguise mobilatie. Ik stop er bijna. Gereguiseerde mobilisatie, oftewel de playzone. Dat is die plek op de ladder, op de autonoom ladder, waar je genoeg groene veiligheid ervaart en tegelijkertijd vol in de mobilisatie kunt zijn omdat je een topperformance gaat leveren. Nou, er gebeurde toen ook iets heel moois in het kerkje zelf, want we hadden een hele mooie akustiek. We werden fijn begeleid door een goede pianisten. En dan voel ik tijdens die concerten op een gegeven ogenblik dat die losse zenuwstelsels echt beginnen te synchroniseren. De vrouwen gingen echt in hun klank. Ik kon ook zien, sommige vrouwen stonden af en toe even met hun ogen dicht te zingen. Heel erg in verbinding ook met zichzelf. Je ziet aan de body language dat mensen echt op elkaar afgestemd zijn. En ook dat ze zichtbaar genoten van het zingen, van het eigen proces. Dus dan gaat het niet meer over doe ik het goed. Maar dan gaat het over: wat is het fijn om hier te staan en deze muziek te kunnen brengen samen. En dat is heel mooi, ook om als dirigent dat te zien. Want dan ontstaat er ook een hele mooie interactie tussen mij en het koor. Want ik voel dat hun systeem, dat grote systeem van dat koor zich opent. Ja, het is eigenlijk een beetje alsof al die afzonderlijke systemen, zenuwstelsels één groot levend zenuwstelsel worden waar die muziek dan uitkomt. En het mooie is, het publiek voelt dat natuurlijk ook. Dus ook al sta ik met mijn rug, of eigenlijk met mijn kont naar hun toe. Ze zien namelijk vooral mijn achterwerk. Toch voelen zij, ik zij voelen iets. Zij voelen hoe de ruimte meebewegt en zich opent. Maar ik voel dat ook van hen. Dus je voelt dat die muziek begint te landen en hoe mensen zachter worden, hoe ze open worden en ook meer geraakt. En dat is ook heel mooi om in de reacties achteraf terug te horen. Niet alleen maar de beleefde reacties. Goh, wat mooi, wat knap gedaan. Goh, wat interessant. Dat zijn cognitieve reacties. Maar dit waren echt reacties vanuit diepere gevoelslagen. Was bijvoorbeeld een mevrouw die werkte op schokkland zelf. En die kwam tijdens haar pauze even kijken. En die gaf aan dat ze zo geraakt was dat ze toch iets eerder weg was gegaan. Omdat ze zoiets had, ja, ik moet daarna ook weer aan het werk. Dat kan natuurlijk niet als ik nog zo vol in die geraaktheid zit. En dan kwam na afloop ook een mevrouw naar me toe die zei: Wat was dit mooi? Dit was echt de verrassing van het festival voor mij. Vond ik ook mooi. Toch een prachtige reactie. Die ook echt gaat over resonantie. Over dat iets binnenkomt op diepere lagen, bij zo iemand uit het publiek. En wat ik zelf tussendoor ook vaak leuk vind om te doen, en dat heeft ook weer te maken met die resonantie en het vale stuk, dus het sociale betrokkenheidssysteem verder aangelegen, is dat ik soms tussendoor ook iets vertel tegen het publiek. Dat heb ik in dit geval ook gedaan. Iets vertelt over het core, over onze geschiedenis en over de stukken die we zingen. En dat lijkt misschien iets heel kleins, maar ook dat is nervous system leadership. Want daarmee stem ik af op het publiek. En daarmee kunnen zij op mij afstemmen. Kunnen ze mijn stem horen? Kun ze mijn mimiek zien en hoe ik beweeg. En kunnen zij inchecken met hey, is deze mevrouw veilig? Verbindt zij zich met ons? Kunnen dit vertrouwen? En dat helpt dus publiek en mensen landen doordat ik contact maak en wat context geef. En dat helpt mensen dus ook in het publiek om zich te verbinden met wat ze daarna gaan horen. Ja, en nu even het linkje naar niet-zangers. Dus de leiders en de ondernemers met wie ik veel werk. Vrouwelijke ondernemers met een snel bedraad brein en vaak ook een heel diepvoelend systeem. Daar zit vaak veel angst op zichtbaarheid. Ondanks dat deze vrouwen ontzettend goed zijn in wat ze doen. En het heeft dus ook te maken dat veel vrouwen denken dat performance gaat over techniek of over zelfvertrouwen gaat. Dat klopt dus niet omdat het zenuwstelsel zich de vraag stelt, een veel primitievere vraag. Niet heb ik genoeg zelfvertrouwen. Nee, is het veilig om gezien te worden? Is het veilig om zo gehoord te worden? En met mijn kop boven dat maaiveld uit te gaan. Is het veilig genoeg voor mijn systeem om zoveel invloed te hebben en richting te geven? Ja, en dat is natuurlijk heel mooi aan dit verhaal van het koor. Dat je dit op een bepaalde manier dus helemaal voor je uitgespeeld ziet worden? Niet cognitief, maar heel erg fysiek, dus ook heel erg vanuit de lichamelijke ervaring. Omdat je dan ziet wanneer opent een systeem zich op? Wanneer is een groep echt in coherentie samen. Wanneer ontstaat die veiligheid? En wanneer kunnen mensen ontvangen en geven? Ja, en dan de afloop van zo'n middag. Dat is natuurlijk het allerleukste moment. Een van de favoriete momenten, dan is het klaar. Dan hebben we de piekperformance geleverd. Dan mag even al die opgegebouwde mobilisatieenergie eruit. Alle dames blij. Net één groot kippenhok. Iedereen loopt lekker te praten en te lachen. En we nemen dan ook even een drankje samen om gezellig even na te praten. Ja, dat is altijd een heel gezellig moment. En ook dat is puur neurobiologie. Want al die mobiliserende energie die nodig was voor die performance, wil daarna ontladen. Die wil dat systeem ook weer uit. En doordat je dat dan samen doet. Door samen wat te drinken, te eten, te lachen, te praten, helpt dat je zenuwstelsel heel erg om weer terug te zakken. Als het ware richting die basisregulatie. Om ook die opgebouwde stresshormonen die nodig zijn voor zo'n performance, om die ook weer rustig te laten zakken. Dus dat optreden eindigt dus ook niet bij de laatste nood, maar ver daarna. Want zo'n zenuwstelsel moet ook weer landen van die hogere adrenaline levels, van die hogere cortisol levels. En dat herken je mogelijk ook wel buiten je muziek. Voor een presentatie of een webinar of een gesprek met een toekomstige klant. Het opnemen van een podcast misschien, of het lijden van een groep. Dat is natuurlijk precies hetzelfde. Daar gebeurt wat ik net vertelde. Exact datzelfde gebeurt ook in jouw autonome zenuwstelsel. En dat is ook precies waarom ik zo gepassioneerd ben over system leadership. Omdat zichtbaar worden helemaal niet gaat over werken aan je zelfvertrouwen. Maar het begint bij genoeg veiligheid te hebben in je systeem. waardoor je buiten die comfortzone durft te gaan. En door dat te doen en niet door af te wachten, dat is nog wel goed om te benoemen. Het is dus niet van nou tontje dom. Ik wacht af tot ik genoeg veiligheid heb en dan ga ik pas. Nee, want dan kun je wachten tot je in ons weegt. Het gaat erom dat je net genoeg voelt, net genoeg groene energie voelt, dat jou de moed geeft om het onvoorspelbare, het onzekere, datgene waarvan je nog niet de uitkomst precies weet, om dat aan te durven gaan. En dat is Ner System Leadership. En mocht je daarmee willen oefenen, binnenkort is er weer een heel dine voice live dag. Eigenlijk een hele open dag waarin je meer leert over je autonome zenstelsel in combinatie met je stem. En waarin je ook de regulerende werking van stemwerk gaat ervaren. Dus je merkt dan hoe jouw stem klinkt wanneer je niet langer voortdurend je best staat te doen, maar wanneer je mag landen in je eigen stemgeluid. En wat tot slot iets leuk is om te vertellen. Oh ja, die liveag is trouwens op 6 juni. Dat is al best gehaal. Over een week of drie. Dus mocht je geïnteresseerd zijn, ga even naar de Voice to Blossom website voicesteblossom.nl slash training. En daar vind je en dan nu het allerleukste: nog even terug naar mijn Comper Lady Squire. Volgend jaar gaan we dit proces nog veel groter beleven. Want dan gaan we naar Engeland met z'n allen. Naar het Lady Squire op bezoek bij mijn dierbare collega Tracy, die daar woont in het Lake District. En zelf een eigen vrouwenkorlijd. En met het idee kwam we niet een leuke uitwisseling doen. Dus dan gaan we vijf dagen lang samen reizen, zingen, optreden. En natuurlijk heel veel lachen, eten en drinken. Ik heb er nu wel zin in als ik er zo over vertel. En dan krijgen onze zenuwstelsels nog veel meer kansen voor co-regulatie. En ongetwijfeld ook voor een beetje rupture repair. Want dat hoort erbij, ook als je vijf dagen met elkaar optrekt. En dat is uiteindelijk misschien wel het allermooiste wat dat samen zingen doet. Het leert ons hoe we gereguleerd aanwezig kunnen blijven terwijl we hoorbaar worden. En het leert ons ook hoe we die kleine ruptures en repairs kunnen doen, omdat ons systeem genoeg capaciteit heeft om dat te kunnen houden. Dit was hem voor vandaag. Dankjewel voor het luisteren en tot de volgende.