#34 Wat heb jij nodig van je zorgverlener tijdens je bevalling? [2/3 Goed voorbereid bevallen] | Mind het Moment

Je hebt vertrouwen in jezelf en in de bevalling, maar hoe houd je dat vast als je bevalling daadwerkelijk begonnen is en er iemand naast je staat die je misschien niet eens zelf hebt gekozen?

Twijfel je of je bij de verloskundigenpraktijk zit die bij je past, of weet je niet goed hoe je je wensen bespreekbaar maakt? Dan is deze aflevering voor jou.

Dit is deel twee van de drieluik over goed voorbereid bevallen. De drieluik gaat over de 3 belangrijkste factoren die van invloed zijn op jouw bevalervaring: je mindset, je zorgverlener en hoe jij keuzes maakt (daar gaat deze aflevering over) én je partner.

Vergeet je niet te abonneren op de podcast om geen aflevering van de drieluik te missen.

In deze aflevering gaat het over de relatie met je verloskundige, gynaecoloog of andere zorgverlener. Want je kunt nog zoveel vertrouwen in jezelf hebben: als jullie elkaar niet begrijpen, kan dat vertrouwen alsnog gaan wankelen. 

Om dit vertrouwen niet alleen vast te houden, maar ook te vergroten is het spreken van dezelfde taal super belangrijk. Omdat vanuit begrip wederzijds vertrouwen kan ontstaan en de ruimte om het echt samen te doen. 

Ik neem je mee in hoe je van vastleggen naar overleggen gaat met BRAINS. Zodat je geboorteplan geen lijst met wensen is, maar een waardevolle spiekbrief voor je zorgverlener over hoe jij keuzes maakt en wat jij belangrijk vind. 

BRAINS is hét spiekbriefje met de belangrijkste vragen om te stellen in voorbereiding op én tijdens je bevalling (partners take note ;) ). 

• B – Bereiken: wat willen we hiermee bereiken? Wat is het doel?
• R – Risico's: wat zijn de risico's? Waar moeten we rekening mee houden?
• A – Alternatieven: welke andere manieren zijn er om dit aan te pakken?
• I – Informatie en intuïtie: heb ik genoeg informatie om nu een keuze te maken? En wat zegt mijn intuïtie?
• N – Niets doen: wat als we nu niets doen en afwachten?
• S – Stilte en space: neem de ruimte om iets te laten landen voordat je een beslissing neemt.

Liever een PDF? Download hier je BRAINS overzicht. Gebruik het in je voorbereiding, in gesprek met je verloskundige én tijdens de bevalling zelf.

Wil je na het luisteren je gedachten of vragen met me delen? Dat vind ik alleen maar leuk! Deel ze met mij via onderstaande link.

Aan de slag met je geboorte voorbereiding?

Check www.jouwmaeva.nl voor alle info over de cursus (binnenkort komt de compleet vernieuwde website online!) 

Wil je meer ervaringsverhalen luisteren? Afgelopen maand (september 2026) heb ik diverse interviews opgenomen waarin je ouders zelf hoort vertellen over hun bevalling en ervaringen. Schrijf je vrijblijvend in voor mijn wekelijkse Jouw Maeva Moment mail en hoor het als eerste als ze online staan - en lees ondertussen mee met alle tips, inspiratie en begin meteen met jouw goede voorbereiding.

Download jouw affirmatie spiekbrief en schrijf jouw beste (beval)affirmaties die jouw vertrouwen een boost geven zonder te hoeven geloven in luchtkastelen.

Of schrijf je in voor de bevalcursus die bij jouw past 

Transcript

Copy Transcript Copied

SPEAKER_00 0:49

Je hebt vertrouwen opgebouwd. Je gelooft dat je het kan. Maar dan sta je in die bewalkamer. En zijn er mensen om je heen die je hebt gekozen, of misschien wel niet zelf hebt gekozen, want je weet niet precies wie er die dag dienst heeft. Hoe haal je dan dat vertrouwen wat jij hebt opgebouwd vast op het moment dat het niet meer alleen om jou en je eigen hoofd gaat. Als je op dat moment ook wordt uitgedaagd door externe factoren van de mensen die bij je zijn, de ruimtes waar jij je bevindt en de fysieke sensaties van je bevalling. Deze aflevering is onderdeel van een drie luik over een goede voorbereiding op jouw bevalling. En in de eerste aflevering doken we in het verschil tussen kunnen en geloven en het belang van je geboortemindset en het vertrouwen in je eigen capaciteiten, ook wel self-efficacy genoemd. Ik deelde er over de vier bouwstenen van zelfvertrouwen. mastery, vicarious experience, verbal persuasion en de psychological state. Dus in hoeverre je vertrouwen hebt in jezelf, wordt bepaald door je meesterschap, hoe goed je iets kunt, maar ook hoe goed en stevig je al gelooft dat je iets kunt, nog voordat je het gedaan hebt. En door de impact of de indirecte ervaringen moet ik zeggen, van anderen. Dus door het kiezen van rolmodellen en inspirerende verhalen die jou laten zien wat er mogelijk is, en de liefdevolle aanmoediging en bekrachtiging van de mensen die je vertrouwt en die je dierbaar zijn. En de laatste bouwsteen van jouw zelfvertrouwen is niet mentaal, maar fysiek, hoe jij de signalen van je eigen lichaam interpreteert en hoe goed jij je erin thuis voelt. En ik deelde niet alleen de theorie, ook de ervaring van Christa, die in een compleet anders gelopen bevalling precies kon varen op dit vertrouwen in haar eigen kunnen. Niet omdat ze het alles gedaan had of allerlei technieken paraat had, maar omdat ze het volste vertrouwen had in zichzelf en de mensen die bij haar waren. In die vorige aflevering sloot ik af met een vraag. Wat betekent dit dat twee van die vier bronnen, twee van die vier bouwstenen, waar jij jouw zelfvertrouwen uit opbouwt, over andere mensen gaan. Wat betekent dit voor wie er nog meer in die bewalkamer staat? En vandaag pak ik daar een van die personen uit, je zorgverlener. Maar eigenlijk geldt deze aflevering voor alle andere mensen, behalve je partner die bij je bevalling aanwezig zijn. Jouw partner krijgt namelijk een hele eigen aflevering, de derde en afsluitende aflevering van dit drie luik. Maar eerst kijken we dus naar die andere persoon die jou bijstaat. Degene die je misschien wel of misschien niet zelf hebt uitgekozen. Degene die het meeste verstand heeft van wat er medisch gebeurt doorgaans, en die dus ook, of je dat nou wil of niet, een enorme invloed kan hebben op hoe jij je bevalling beleeft en de keuzes die je maakt. Dus wat heb jij nodig van je zorgverlener tijdens de bevalling? Want je kunt aan de voorkant al het vertrouwen in jezelf hebben opgebouwd wat je maar wil. Op het moment dat je een mismatch ervaart met je zorgverlener, of dat nou bewust of onbewust gebeurt, uitgesproken of onuitgesproken, dat het alleen maar een gevoel is. Dat alleen al kan jouw zelfvertrouwen alsnog ondermijnen of erger als sneeuw voor de zon laten verdwijnen. De relatie met je zorgverlener, of je iemand nu net hebt ontmoet of al langer kent, is een persoon waar jouw vertrouwen op terug moet kunnen vallen, precies op het moment dat dingen spannend zijn of anders gaan dan je had verwacht. Of misschien wel gewoon precies gaan zoals je had verwacht, maar dan is het nog fijn dat je het gevoel hebt dat iemand jou steunt en bevestigt in plaats van bevraagd en onbewust misschien ook wel ondermijnt. Want misschien heb jij al je vertrouwen wel klaarstaan voor het scenario waar je op hoopt, jouw ideale bevalling. Maar kom je in diezelfde droom twijfels tegen? Voelt het toch anders dan je had gedacht of loopt je bevalling toch helemaal anders dan verwacht en heb je niet je ideale scenario? Je gaat dan op zoek naar houvast. En voor die houvast kijk je naar de mensen die bij je zijn. Enerzijds natuurlijk je partner, maar ook naar alle andere mensen die er zijn. En als je die houvast daar dan niet kan vinden of in wat jullie afgesproken hebben, waar ga je dan naartoe? Vaak verandert je vertrouwen dan in de onzekerheid, in spanning of in angst, omdat je niks hebt om je aan vast te houden. Je wilt namelijk dolgraag dat jouw zorgverlener, of eigenlijk iedereen die bij jou is tijdens de bevalling, jou de bevestiging geeft dat het goed gaat, dat jij het goed doet. Dit zijn de vicarious experience en de verbal persuasion om op te kunnen leunen, twee van de vier bouwstenen van de self-efficacy, die ik in de voorgaande aflevering in meer detail heb uitgelegd. Hoewel dit simpel en vanzelfsprekend klinkt, is dat lang niet altijd het geval. De ervaring en het vertrouwen dat de ander heeft in de bevalling aan zich speelt ook mee, naast het vertrouwen dat ze hebben in jou. Want ook een zorgverlener bouwt haar of zijn vertrouwen op uit diezelfde vier bronnen. Een verloskundige die vooral in het ziekenhuis werkt, ziet bijvoorbeeld maar weinig onbegeleide natuurlijke bevallingen, simpelweg omdat het in het ziekenhuis vaak medischer verloopt. En dat betekent ook dat haar mastery, haar eigen ervaring, haar beeld van de bevalling van wat een lichaam allemaal kan, anders is opgebouwd dan die van een verloskundige die vooral thuisbevallingen begeleidt. Niet omdat het een per se beter is dan het ander, maar omdat ieders vertrouwen gevoed wordt door wat ze hebben gezien en meegemaakt, precies zoals bij jou. En dit wil je dus heel graag ontdekken voor de weeën beginnen, of jullie dus door eenzelfde soort bril naar de bevalling kijken. En als dat niet helemaal het geval is, waar dan de common ground is, waar jullie elkaar wel kunnen vinden. Of simpeler gezegd, kunnen jullie allebei vertrouwen hebben in dezelfde dingen, in de bevalling die jij wenst te hebben. Als dat niet zo is, dan zijn jullie namelijk misschien niet de beste match voor elkaar. Want een bevalling is een intiem en een uitdagend proces waar vertrouwen toch wel echt een van de fundamentele vereisten is om dit op een fijne manier te laten gebeuren voor iedereen. Zelf heb ik altijd het geluk gehad dat ik hele fijne relaties had met mijn verloskundigen, zowel in Den Haag tijdens mijn eerste zwangerschap als hier in Leusden tijdens mijn laatste twee zwangerschappen. En geluk is natuurlijk niet helemaal het goede woord, want ik heb hier echt ook wel heel bewust naar gekeken en naar gezocht. Ik heb meerdere praktijken met elkaar vergeleken, bijvoorbeeld, en toen gekozen voor de plek en de mensen waar ik het beste gevoel bij had. Maar ik weet ook inmiddels uit de ervaring van de meer dan honderd stellen die ik heb mogen begeleiden, dat dit niet altijd vanzelfsprekend is. Soms omdat er gewoon geen klik blijkt te zijn. En soms is er wel een klik, maar gaat dat toch mis op dezelfde visie hebben of een bepaald uitgangspunt of een bepaalde wens die je hebt voor jouw eigen bevalling. Het is dus echt heel belangrijk om verder te kijken dan alleen maar je postcode of de ervaring van je vriendin of je zus of je collega. Want zij kan hele andere behoeftes gehad hebben in de begeleiding en de bevalling die ze heeft gehad of gewild had. Dus ga echt kijken naar wat jij nodig hebt. Het verschilt ook echt per zwangerschap, want ik had in mijn tweede zwangerschap bijvoorbeeld echt iets anders nodig in de begeleiding dan tijdens mijn eerste, maar ook mijn laatste zwangerschap. Dus elke zwangerschap opnieuw kijken wat sluit het allerbeste aan? Waar ben ik nu het meest mee geholpen en wie is daar het beste toe in staat. Een belangrijke side note overigens hier is dat je deze relatie met je zorgverlener, met je verloskundige, niet los kan zien van hoe de geboortezorg zelf is opgebouwd. En laat ik meteen voorop stellen dat met wat volgt niks zeg over of zorgverleners wel of niet goed zijn in hun vak. Dat staat voor mij echt niet ter discussie. Wat voor mij wel ter discussie staat, is dat er geen gemiddelde bevalling bestaat. Elke bevalling is anders. Maar om een systeem, de geboortezorg, op te tuigen, moet je kaders kunnen stellen. Dat is nodig om ergens vanuit te kunnen gaan. En dan wordt dat dus een gemiddelde. Dus jij loopt eigenlijk bijna altijd wel ergens tegen een grens aan, tegen een gebruik aan, tegen een richtlijn of een protocol aan dat misschien niet helemaal met jou resoneert of in jouw situatie passend is. Dit betekent niet dat je meteen roekeloos bent als je daarvan afwijkt. Er is namelijk veel meer mogelijk dan dat wat in de richtlijnen staat. Het betekent vooral dat het systeem gebouwd is op een gemiddelde en dat jij hoogstwaarschijnlijk geen gemiddelde bevalling gaat hebben. En dan kan je wel te maken krijgen met de zorg die geboden wordt door die bril van de gemiddelde bevalling, waarbij de blik vooral gericht is op risico's beheersen, op preventie en op doorgaans een meer mechanische medische benadering, omdat dat makkelijker te vangen is in een schema of een protocol. En dat maakt het niet per definitie verkeerd, het is gewoon een ander uitgangspunt, een andere blik dan hoogstwaarschijnlijk jullie als ouders hebben op dat moment van die bevalling en wat jullie dan zouden willen. De kunst is dus dat je deze twee werelden, deze verschillende zienswijzen, met elkaar gaat laten praten, het liefst voorafgaand aan de bevalling, zodat er vanuit een gezamenlijke aanpak en blik ook in het moment een gedragen visie over jouw bevalling mag ontstaan. De kunst is dus dat wat er gebeurt mag gaan aansluiten bij wie jullie zijn en wat jullie nodig hebben en dat deze uitwisseling dus wederzijds is. En ik wil je een beeld meegeven bij deze relatie met je zorgverlener en daarmee onvermijdelijk verbonden ook de geboortezorg. Zodat het heel helder wordt waarom naast die fysieke en medische begeleiding ook die emotionele begeleiding en aandacht voor wat jullie willen zo'n grote rol speelt in de zwangerschap en tijdens je bevalling. En waarom die keuze voor jouw zorgverlener er dus een mag zijn die je met aandacht een afstemming maakt in plaats van enkel basis van een ervaring van iemand die je dierbaar is of waar je woont. Want stel je voor, jij bent een kapitein op je eigen schip en je gaat uitvaren. Je weet van tevoren eigenlijk nooit precies wat je tegen gaat komen, hoe de golven gaan zijn, wat het weer gaat doen, of er andere boten of obstakels op de route zijn die je gaat bevaren. Dus je zult tijdens die reis moeten navigeren, moeten bijsturen en in het moment keuzes moeten maken. En dat doe je niet alleen. Je hebt een door jou gekozen bemanning aan boord, die allemaal dezelfde koers voor ogen hebben. Iedereen wil naar dezelfde eindbestemming. Maar dan ben je er nog niet helemaal. De tocht moet nog beginnen, de keuzes moeten zich nog aandienen. En dan wil je allemaal dezelfde bestemming en koers in gedachten hebben. Maar dan moet je ook dezelfde taal spreken, anders kun je elkaar namelijk niet begrijpen. Want stel je voor dat jij op dat schip staat en je spreekt niet die taal van jouw bemanning, dan wordt het lastig om ze aan te sturen. Maar dan wordt het voor jouw bemanning net zo lastig om aan jou duidelijk te maken wat zij zien en waarvan zij denken dat er actie nodig is. Iedereen op dat schip heeft er baat bij om dezelfde taal te spreken en te leren spreken. Dit betekent overigens niet dat jij ineens verloskundige moet worden, dat je allerlei medische termen moet kennen of moet snappen hoe elk onderzoek precies werkt. Dat is het vak de expertise van jouw bemanning, van jouw verloskundige, van jouw gynaecoloog of andere zorgverleners. Dit is wat zij meebrengen aan boord en dat delen zij met jou zodat jij dat schip indien nodig kunt bijsturen of de koers kunt wijzigen. Een geolied schip heeft niet alleen een capabele bemanning of kapitein nodig, maar vooral de samenwerking tussen die twee. Want hoeveel jouw bemanning ook afweet van hun vak, van de bevalling, van de medische situatie, van de risico's, één ding hebben ze niet kunnen bestuderen. Jou. Wat ze nergens hebben kunnen leren is wie jij bent, hoe jij in elkaar zit, wat jij nodig hebt om tot een beslissing te komen, wat jou rust geeft, wat jou juist stress geeft, hoe jij het liefst geïnformeerd wil worden. Misschien wel heel direct en to the point, of juist rustig en afwachtend met ruimte en een open vraag in plaats van een mededeling. Dit soort dingen duiden, dat overbrengen, dat is een taal die jij kan leren spreken, zodat je bemanning niet alleen maar orders hoort, maar ook snapt waar ze vandaan komen en waarom ze op deze manier gegeven worden. En dat kan het verschil maken tijdens je bevalling. Want daarmee geef je je zorgverlener de handvatten om zich op jou af te stemmen, om samen met jou dat schip over de zee te loodsen en om wederzijds begrip en vertrouwen op te bouwen. En dit is dan ook precies waar een geboorteplan verdient als je het mij vraagt. Niet zoals we vaak denken als een lijst met dingen van dit wil ik wel en dit wil ik niet, waarmee er regelmatig ook wederzijds frustratie en teleurstelling ontstaat. Niet omdat jouw ideeën over ingrepen of scenario's of interventies er helemaal niet in mogen staan, dat mag zeker, maar zie dat meer als de bijlage van je geboorteplan. De belangrijkste functie van een geboorteplan is namelijk iets anders. Het is een inkijkje in jouw hoofd, in hoe jij keuzes maakt, wat jij nodig hebt om tot een beslissing te komen waar je achter kan staan en wat een ander kan doen om jou te ondersteunen in dit proces zonder te hoeven gokken. We willen heel graag aan de voorkant alles al vastleggen en gebruiken of misbruiken daar vaak het geboorteplan voor. Maar 9 van de 10 keer weet je pas op het moment zelf welke keuzes er relevant gaan zijn en welke kant jouw bevalling opgaat. En nu kun je proberen dat allemaal op te schrijven, maar daar krijg je een onbruikbaar boekwerk van, dat hoogstwaarschijnlijk ook ongebruikt in de prullenbak belandt tijdens je bevalling. In plaats van je controle en hang naar vertrouwen, de zekerheid en de bevestiging te plaatsen in dat A4'tje, leg je deze liever neer bij je zorgverleners, bij je bemanning. Want niet de kaart, maar de schipper en de bemanningsleden bepalen waar je uitkomt. Dus ga je focus voor leggen van het vastleggen naar het overleggen. Je gaat sowieso pas tijdens de bevalling daadwerkelijk de keuzes maken die ertoe doen. En die maak je dus in het moment samen met je zorgverleners die op dat moment naast jou staan, of je ze nou van tevoren hebt ontmoet of niet. En die hebben er veel meer aan als jij ze inzicht geeft in wie zij voor zich hebben in plaats van een draaiboek over hun eigen vak. Maar hoe doe je dit dan? Zonder dat jij verloskundige hoeft te worden en zonder dat jouw zorgverlener ineens een helderziende psycholoog moet worden. Daarvoor gebruik ik brains. Een beslis- en gespreksstoel tegenwoordig niet meer weg te denken uit de geboortezorg. Brains, het Engelse woord voor brein of breinen, is een ezelsbruggetje met een vraag achter elke letter die je kan gebruiken in de voorbereiding, maar net zo goed dus tijdens de bevalling zelf. Want ook al plaats jij dus al je vertrouwen in je zorgverleners, ook dan blijft voorbereiden op je bevalling hartstikke waardevol. Niet omdat je alles hebt uitgestippeld of net zoveel moet weten als je verloskundige, maar omdat je dan in het moment zelf kan overleggen, vragen kan stellen en kan kiezen op basis van wat je eerder alles hebt overwogen of tot je hebt genomen. Dus je kunt dan met meer vertrouwen en met meer onderbouwing uitleggen en begrijpen waar je in zit, in plaats van dat iemand jou tijdens een W nog helemaal moet gaan uitleggen wat iets betekent. Even terug naar de hoe, naar die brains. Want iedere letter staat dus voor een thema en voor een bijbehorende vraag. De B staat voor wat willen we hiermee bereiken? Wat is het doel? De R staat voor wat zijn de risico's? Waar moeten we rekening mee houden? A staat voor de alternatieven. Dus wat zijn de andere manieren om dit aan te vliegen? De I staat voor heb ik genoeg informatie om nu een keuze te maken? En wat zegt mijn intuïtie? De N staat voor wat als we nu niets doen en afwachten. De S gaat over de stilte of de space, de ruimte om even iets te kunnen laten landen voordat je een beslissing neemt. Het hele rijtje met alle zesde letters vind je ook terug in de show notes mocht je ze willen gaan gebruiken. Zou ik je zeker aanraden. Maar als je dit gaat gebruiken, dan ga je ook merken dat de focus gaat verplaatsen van alles willen weten en waarborgen en vastleggen, naar je aandacht gaan richten op overleggen en de juiste vragen weten te stellen. Dan kan jij namelijk doen waar jij het beste in bent, jezelf zijn en bevallen op jouw manier, en kan je verloskundige, je zorgverlener, jouw bemanning doen waar zij het beste in zijn, hun vak uitoefenen en hun expertise met je delen. Wat mij dus ook weer terugbrengt bij die kapitein op haar schip. Want voor een behouden vaart is het essentieel dat iedereen het ook eens is over die koers, over de eindbestemming. Maar ook daarbij waartoe we wel en niet bereid zijn tijdens die vaart. En dat geldt zowel voor de kapitein als voor de bemanning aan boord. Een halstarrige, angstige of koppige kapitein creëert onrust en wantrouwen onder haar bemanning, maar ook vice versa. Dus een bemanning die het niet helemaal zeker weet en niet helemaal achter staat en het eigenlijk allemaal anders wil doen, zorgt ervoor dat de kapitein weerstand en frustratie gaat ervaren. Dan vindt iedereen het ineens spannend om de verantwoordelijkheid die ieder voelt te delen met de ander, omdat het vertrouwen ontbreekt. En dan gaat er bijvoorbeeld met de beste bedoelingen ook andermans hand aan jouw roer. Dat heeft niks te maken met wie uiteindelijk de expert is. Dit heeft alles te maken met of jullie op elkaar durven te vertrouwen. Als jij laat zien dat je vertrouwt op de expertise en de kundigheid van je zorgverlener door de juiste vragen te stellen, door aan te geven wat je nodig hebt en daarmee ook te laten blijken dat je weet waar je het over hebt en dat je niet alleen maar iets napappen gaait wat je online hebt gezien. Dan kan een zorgverlener andersom ook vertrouwen plaatsen in jou, in jouw lichaam. En dan kunnen jullie samen de verantwoordelijkheid over dit proces gaan dragen. Jij als barende met het laatste woord, net is de kapitein op haar schip, en je zorgverlener als vakkundige en bekwame expert die ervoor zorgt dat jij rilt en zeilt zoals het hoort samen met je schip. Zodat dat schip dus over die zee geloodst kan worden, ongeachte weersomstandigheden zonder dat er gemuid moet worden. Dus om dit allemaal nog eens even samen te vatten. Vertrouwen in jezelf is de absolute basis. Dat is wat mij betreft echt het fundament onder een goede voorbereiding op je bevalling. Want als jij niet gelooft in jezelf, waarom zou een ander dat dan doen? Maar dat vasthouden aan dat vertrouwen wat jij voelt tijdens de bevalling zelf, maar ook in de zwangerschap eigenlijk al, hangt onder andere ook af van of jij en je zorgverlener of de andere mensen die bij jouw voorbereiding en jouw bevalling betrokken zijn, dezelfde taal spreken en of jullie elkaar de plek gunnen waar je hoort te staan? Dus heb zeker aandacht voor je mindset en je affirmaties en je volste vertrouwen in een fijne bevalling? En heb tegelijkertijd net zoveel aandacht voor wie er bij jouw bevalling aanwezig gaan zijn en of jullie het met elkaar kunnen rooien. En nu ben ik benieuwd. Hoe goed kun jij met jouw verloskundigen of met jouw zorgverleners door één deur? In hoeverre voel jij je echt gezien, gehoord en begrepen door de ander? En heb je ook het idee dat jullie allemaal eenzelfde uitkomst nastreven? Want laat er geen verwarring over ontstaan dat ik het volste vertrouwen heb in de expertise en de capaciteiten van de zorgverleners in de geboortezorg. Ik denk alleen wel dat we soms het vertrouwen en de verantwoordelijkheid eerlijker kunnen verdelen. Maar dat gaat bothways. Dus jij mag de eerste stap zetten door echt eens te kijken, voel ik een klik en voel ik me gezien? En als dat niet zo is, dat bespreekbaar te maken, in plaats van te laten escaleren tijdens je bevalling. Maar mocht je dit als zorgverlener luisteren, om het dus ook jezelf eens af te vragen: bij welke vrouw lijkt wat ik zeg niet aan te komen. Bij welke vrouw kan ik maar moeilijk houvast krijgen of inzicht krijgen in wat het nou is wat haar bezighoudt? En maak dat ook bespreekbaar. Want het laatste wat iedereen wil, is dat je elkaar tijdens de bevalling niet begrijpt. Daar wordt niemand vrolijker van. Dus ga echt eens naast is er een klik? Begrijpen wij elkaar. Spreken we dezelfde taal en zijn we bereid deze uitdaging, deze reis met elkaar aan te gaan. En daarmee komen we ook aan het einde van deze tweede aflevering uit de drie luik op een goede voorbereiding van je bevalling. Maar dan heb ik nog één essentieel bemanningslid niet genoemd. Dit is een persoon die er dus niet is om de risico's in te schatten, maar het is wel iemand die misschien nog wel meer dan wie dan ook, het verschil kan maken tijdens de bevalling, namelijk je partner. Of dit nou jouw liefdespartner is of een dierbare die jou steunt tijdens de bevalling. Over die belangrijke rol van deze persoon gaat de volgende en de laatste aflevering van deze drie luik over een echt goede voorbereiding op je bevalling. Want je partner kan echt veel meer voor je doen dan alleen je hand vasthouden. Wat dat precies is, hoor je dus in de volgende aflevering. Voor nu wens ik je nog een hele fijne dag of nacht. Vergeet volgende week niet in te checken voor die laatste aflevering over die superbelangrijke rol van je partner tijdens de bevalling. En denk de komende dagen nog eens goed na over jouw relatie met je zorgverlener en wat je daarin misschien zou willen uitspreken. Tot de volgende keer.